Handgeschreven ambtelijke brief of rapport op een voorgedrukt formulier van "MARKTWEZEN AMSTERDAM" (Dagrapport).
Origineel
Handgeschreven ambtelijke brief of rapport op een voorgedrukt formulier van "MARKTWEZEN AMSTERDAM" (Dagrapport). Het document noemt de ingangsdatum "1 Maart 1944". Een rood potloodkenmerk "21/4/2" suggereert een behandeldatum van 21 april 1944. [Linksboven in de marge:]
onderwerp:
aanwijzing tijdelijke
handelsplaats.
[Rechtsboven:]
G.W.C.M.
[Body tekst:]
Hiermede heb ik de eer U te berichten,
dat de brandstoffenhandelaren Gebr. Straver en
W. de Vries, kantoor voor de uitoefening van
hun bedrijf een terrein hebben gelegen aan het
Hamerkanaal, welk terrein niet als brandstoffen-
markt is aangewezen. Genoemde handelaren
hebben hun bedrijven sinds korten tijd verplaatst;
oorspronkelijk hadden zij ligplaatsen aan de
Beitelkade, welk water wel als brandstoffen-
markt is aangewezen.
Ik heb de eer U beleefd te verzoeken
wel te willen bevorderen, dat gerekend te zijn
ingegaan 1 Maart 1944 het Hamerkanaal door
den Burgemeester, ingevolge de bepaling art. 7
van de Verordening op de Markten van het N.S.
wordt aangewezen als tijdelijke hulpmarkt aan
de brandstoffenmarkt bedoeld in het besluit van 31 Dec. 43.
Ik geef verder in overweging de zaken ter
oordeel te zenden van de Wnd. Politiepresident.
[Stempels en aantekeningen:]
- Blauwe stempel: "U.B."
- Rode cijfers: "21/4/2"
- Diverse parafen in blauw en rood potlood.
[Onderste deel formulier:]
MARKTWEZEN AMSTERDAM
DAGRAPPORT van ... dag ... 19..
CONTRÔLEUR: 19
(Verdere kolommen bevatten codes zoals 344a, 345, 3 voor administratieve verwerking). Het document is een formeel verzoek van een ambtenaar van het Amsterdamse Marktwezen om een specifieke locatie, het Hamerkanaal in Amsterdam-Noord, officieel aan te wijzen als marktlocatie voor brandstoffen.
De aanleiding is de verplaatsing van de bedrijven van de Gebroeders Straver en W. de Vries. Zij lagen voorheen aan de Beitelkade (een erkende marktlocatie), maar zijn verhuisd naar een terrein aan het Hamerkanaal dat nog geen officiële status had. Om de handel daar juridisch mogelijk te maken, wordt gevraagd dit terrein met terugwerkende kracht vanaf 1 maart 1944 aan te wijzen als "tijdelijke hulpmarkt".
Interessant is de verwijzing naar de "Wnd. Politiepresident" (Waarnemend Politiepresident). Dit duidt op de specifieke bestuurlijke inrichting van Amsterdam tijdens de bezettingsjaren, waarbij de Politiepresident een grote vinger in de pap had bij economische en openbare orde-zaken. Dit document stamt uit april 1944, de late fase van de Duitse bezetting van Nederland. De distributie van brandstoffen (zoals kolen en hout) was in deze periode van vitaal belang en streng gereguleerd vanwege extreme schaarste.
Het Marktwezen hield toezicht op alle handelslocaties in de stad. De verplaatsing van handelaren naar het Hamerkanaal (een industriegebied in Amsterdam-Noord) was waarschijnlijk ingegeven door logistieke noodzaak of ruimtegebrek op de oude locaties. Dat de besluitvorming via de Politiepresident moest lopen, illustreert hoe nauw de controle op de handel en de publieke ruimte was tijdens de oorlog; elke wijziging in de marktstructuur behoefde goedkeuring van zowel de burgemeester als de politie-autoriteiten onder toezicht van de bezetter.