Handgeschreven verzoekschrift/brief.
Origineel
Handgeschreven verzoekschrift/brief. 14 augustus 1944. A. P. Tieke (geboren 28 juli 1880), wonende aan de Houtmarkt 15 boven te Amsterdam. (Rechtsboven)
A’dam. 14. Aug. 1944.
(Linksboven / Stempels en aantekeningen)
Nº 30/45/1
[Paars stempel:] M. 184 [...]
WelEd: Heer.
[In potlood/pen:] 14
[In potlood/pen:] w. Rup 222
(Hoofdtekst)
Hiermede vraagt onder-
getekende beleefd, van U.Ed: een
kaart /vergunning/ te mogen ont-
vangen om op de markt „Water
Looplein” te mogen staan, om
daarmede in zijn onderhoud en
gezin te kunnen voorzien,
Hopende op gunstigen beschikking
Uwerzijdsch, met de meesten
Hoogachting
A. P. Tieke.
Houtmarkt 15. boven.
A’dam.
geboren 28. Juli 1880.
(Linksonder)
o. e. d. m.
4/7/8 * Inhoud: De heer A.P. Tieke verzoekt de autoriteiten (geadresseerd als "WelEdelgestrenge Heer") om een vergunning ("kaart") om een staanplaats te krijgen op de markt op het Waterlooplein.
* Motivering: De afzender geeft een expliciete sociaaleconomische reden op: hij heeft deze marktplaats nodig om te kunnen voorzien in het levensonderhoud van hemzelf en zijn gezin.
* Schrijfstijl: De brief is opgesteld in een zeer formele en beleefde stijl, passend bij de tijdgeest en de hiërarchische verhouding tussen burger en overheid ("beleefd", "gunstigen beschikking", "meesten Hoogachting").
* Status: De diverse nummers en stempels bovenin het document suggereren dat het verzoek is opgenomen in een administratief systeem voor marktkramers of sociale ondersteuning. * Tijdsbeeld: De brief is gedateerd op 14 augustus 1944, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. Dit is vlak voor 'Dolle Dinsdag' (5 september 1944). De economische situatie in Amsterdam was op dat moment uiterst precair; schaarste was aan de orde van de dag en veel burgers zochten wanhopig naar manieren om aan inkomsten of voedsel te komen.
* Locatie: Het Waterlooplein was van oudsher een belangrijke (Joodse) markt in Amsterdam. Tegen augustus 1944 was de Joodse bevolking echter grotendeels weggevoerd, waardoor de markt een andere invulling en bezetting had gekregen.
* Persoonlijk: De afzender is op het moment van schrijven 64 jaar oud. In de laatste oorlogsmaanden (de naderende Hongerwinter) was het voor oudere mannen extra moeilijk om in hun onderhoud te voorzien. De Houtmarkt bevond zich in de buurt van de Jodenbreestraat, vlakbij het Waterlooplein. A.P. Tieke P. Tieke