10 februari 1944 (gebeurtenissen vonden plaats op 31 januari en 1 februari 1944). DIENST VAN HET MARKTWEZEN
TE
A M S T E R D A M

№ 46A/22/2 M. 1944 17/2

R A P P O R T

Op Dinsdag, 1 Febrauri 1944, verscheen op het kantoor van den Gemeentelijken Vischafslag, Juffr. Termeulen, die de navolgende aangifte deed;
"Hedenmorgen ventte de mij bekende Faillé in de Haarlemmerhouttuinen met mosselen. Ik kocht 6 k.g. mosselen en moest daar 12 cent per k.g. voor betalen. Daar het mij bekend was, dat de mosselen slechts 9 cent per k.g. mochten kosten, deelde ik Faillé sulks mede. Deze werd daarop kwaad en gooide de mosselen weer op zijn kar mij toevoegende; "Jij bent zeker ook een van de nieuwe orde. Ik mag toch ook wel wat verdienen."

/J. H. de Grebber,
Ambtenaar b.h. Markt-
wezen,
[paraaf]

In verband met het bovenstaande hoorde ik op 2 Februari Henk Faillé, wonende Vinkenstraat 21, 3e etage alhier. Deze verklaarde mij, nadat ik hem voor zoover noodig, met een en ander in kennis had gesteld, het volgende;—
"Op Maandagmiddag, 31 Januari 1944, omstreeks 4 uur, ontving ik van den Gem. Vischafslag, 4 balen mosselen van 12 cent per k.g. Een gedeelte daarvan heb ik op de Lindengracht verkocht. Het restant, ongeveer 2 balen, heb ik den volgenden dag op de Noordermarkrt willen verkoopen. Daar er op dien dag mosselen van 9 cent per k.g. werden afgegeven, kwam ik niet van de dure mosselen af. Ik ben toen gaan venten. In de Haarlemmerhouttuinen werd ik aangeroepen door de mij bekende juffr. Termeulen. Zij kocht 6 k.g. mosselen van mij. Zij wilde echter geen 12 cent per k.g. betalen. Volgens haar mening mochten de mosselen 9 cent per k.g. kosten. Ik werd daarop kwaad en heb de mosselen weer op de kar gegooid. Meer kan ik U niet verklaren".

[Handgeschreven in de kantlijn:]
gezien
15-2-44
doss Controle

Ik, rapporteur, heb een en ander op het mosselenkantoor gecontroleerd. Een en ander bleek juist te zijn, zoodat vast is komen te staan, dat Faillé de mosselen niet te duur heeft verkocht.
Waarvan dit rapport te Amsterdam op 10 Febrauri 1944.
De Ambtenaar voornoemd,

J.H. de Grebber

Aan
Den Heer Directeur van het Marktwezen
A L H I E R

BEHOORT BIJ SCHRIJVEN No. 46A/22/1 M. 1944 5/2. Dit document bevat een verslag van een onderzoek naar een vermeende prijsvordering. Een klant, Juffrouw Termeulen, beschuldigde de mosselverkoper Henk Faillé ervan dat hij 12 cent per kilo vroeg terwijl de prijs volgens haar 9 cent moest zijn. Faillé reageerde emotioneel en weigerde de verkoop. Uit het onderzoek door ambtenaar De Grebber bleek echter dat de handelaar de mosselen daadwerkelijk tegen een hogere inkoopprijs had verkregen bij de visafslag en dus legitiem handelde. De klacht werd ongegrond verklaard. Het document biedt een inkijkje in het dagelijks leven in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting (1944). Vanwege de enorme voedselschaarste en inflatie hanteerde de bezetter en het Nederlandse bestuur strikte prijsbeheersing. Burgers werden aangemoedigd om vermeende "woekerprijzen" aan te geven. De opmerking van de verkoper ("Jij bent zeker ook een van de nieuwe orde") is veelzeggend: het was een bittere sneer naar mensen die zich streng aan de regels van het nationaalsocialistische regime hielden of collaboreerden. Het incident toont de spanningen tussen de overlevingsdrang van kleine handelaren en de achterdocht van de hongerende bevolking. H. de Grebber J.H. de Grebber Marktwezen