Officiële brief/aanmaning.
Origineel
Officiële brief/aanmaning. 12 december 1939. De Directeur van het Marktwezen, Jan van Galenstraat 14, Amsterdam. [Linksboven logo met drie kruizen van Amsterdam in een tandwiel-achtig ontwerp]
MARKTWEZEN AMSTERDAM DV.
TELEFOONNUMMER 85151
VERZOEKE BIJ BEANTWOORDING DATUM EN NUMMER TE VERMELDEN
No. 28/145/1M.
BIJLAGE _
ONDERWERP: _
[Rechtsboven handgeschreven:] Verzonden 12/12 - 39.
AMSTERDAM (W.) 12 December 1939.
JAN VAN GALENSTRAAT 14
AAN
den Heer A. Gongrijp
Prinsengracht 145 I,
Amsterdam-Centrum. (onderstreept)
Wijk 9.
Aangezien U gedurende langer dan drie weken in gebreke is gebleven, om het marktgeld, verschuldigd voor Uw plaats op de markt Lindengracht te betalen, waarschuw ik U hierbij, dat U alsnog vóór 17 December a.s. aan Uw verplichting moet voldoen.
Ik wijs U er met nadruk op, dat, indien U langer in gebreke blijft, de U verleende vaste plaats, ingevolge artikel 11 van het Reglement op de Markten, met ingang van 18 December a.s. onherroepelijk wordt ingetrokken.
Indien een geldige reden U verhindert, om aan Uw verplichtingen te voldoen (bijvoorbeeld omdat U steun geniet; in een ziekenhuis wordt verpleegd, enz.) dient U onmiddellijk mijn dienst hiervan in kennis te stellen, omdat dan kan worden voorkomen, dat de intrekking plaatsvindt.
De Directeur,
[Onderaan linkerhoek kleine letters:]
A.Z. MODEL NO. 8. 10.000-6-'38-1633. Deze brief is een formele waarschuwing (aanmaning) wegens een betalingsachterstand. De toon is zakelijk en dwingend. De ontvanger, de heer Gongrijp, heeft al meer dan drie weken zijn marktgeld voor zijn plek op de Lindengracht niet betaald. De brief stelt een harde deadline: als er niet voor 17 december is betaald, verliest hij zijn vaste standplaats per 18 december.
Opvallend is de clausule aan het einde, waarin wordt aangegeven dat uitzonderingen mogelijk zijn bij overmacht, zoals ziekte of armoede ("steun geniet"). Dit duidt op een bureaucratisch systeem dat enerzijds strikt de regels handhaaft (artikel 11 van het Reglement op de Markten), maar anderzijds rekening houdt met de sociale realiteit van die tijd. De vermelding "Wijk 9" bij het adres was onderdeel van de toenmalige administratieve indeling van Amsterdam. Het document dateert van december 1939. Dit is een cruciale periode in de geschiedenis: de Tweede Wereldoorlog was in september van dat jaar uitgebroken in Europa. Nederland was op dit moment nog neutraal, maar de dreiging was voelbaar en de economische omstandigheden waren zwaar door de mobilisatie.
Het Marktwezen Amsterdam zetelde aan de Jan van Galenstraat, vlakbij de Centrale Markthallen (geopend in 1934). Het beheer van de markten was van essentieel belang voor de voedselvoorziening van de stad. De Lindengrachtmarkt in de Jordaan was (en is) een van de bekende volksmarkten. Voor een marktkoopman in 1939 was het verliezen van een "vaste plaats" een zware sanctie die direct zijn levensonderhoud bedreigde. Het feit dat "steun trekken" als geldige reden voor uitstel wordt genoemd, weerspiegelt de precaire economische situatie van veel Amsterdammers aan het einde van de jaren '30.