9 juni 1944. N.V. Nederlandsche Spoorwegen, Commercieele Dienst, Utrecht. Den Heer Directeur van het Marktwezen te Amsterdam(W), Jan v. Galenstraat 14. K 06 31. 75000. 9-'43

N. V. NEDERLANDSCHE SPOORWEGEN
GEVESTIGD TE UTRECHT
V.

COMMERCIEELE DIENST
POSTREKENING 3859
BIJLAGEN: 1.
Telegramadres: SPOORWEGEN UTRECHT
TELEFOON 15871 Toestel

[Gestempeld kader met handgeschreven toevoegingen:]
№ 60 / 272 M. 1944 10/6
Aan den Heer Directeur
van het Marktwezen
te AMSTERDAM(W)
===============
Jan v. Galenstraat 14,

Uw kenmerk
Uw brief van
Ons kenmerk CD.3/43134.
UTRECHT,
Datum: 9 Juni 1944. [handgeschreven]

ONDERWERP: Amsterdam spoorverbinding van de Gemeentelijke Wasscherij , de Westergasfabriek en de Centrale Markt.

In verband met het bepaalde in artikel 12 X van de overeenkomst van 8 December 1939 betreffende bovengenoemde spoorverbinding deelen wij U mede, dat van/naar de Centrale Markt te Amsterdam werden vervoerd gedurende de maand Februari 1944 2.907.940 kg.
Een specificatie gelieve U hierbij aan te treffen.

Hoogachtend,
Voor den Chef van den Commercieelen Dienst,
[Handtekening]

Verzoeke bij beantwoording ons kenmerk en den datum van dezen brief te vermelden.
Model 7403
[Handgeschreven rechtsonder:] 68 Dit document is een administratieve kennisgeving van de Nederlandsche Spoorwegen (NS) aan het Amsterdamse Marktwezen. De kern van de brief is de rapportage van het totale gewicht aan goederen dat in februari 1944 van en naar de Centrale Markt in Amsterdam is vervoerd via een specifieke spoorverbinding. Het gaat om een aanzienlijk gewicht van bijna 3 miljoen kilogram (2.907.940 kg).

De brief verwijst naar een overeenkomst uit december 1939, vlak voor de Duitse inval, wat aangeeft dat de commerciële en logistieke afspraken tussen de NS en de gemeente Amsterdam ondanks de oorlogsomstandigheden bleven doorlopen. De administratieve precisie (verwijzing naar artikel 12 X) is kenmerkend voor de bureaucratische werkwijze van de spoorwegen in die tijd. De datum van de brief, 9 juni 1944, is historisch zeer relevant. Dit is slechts drie dagen na D-Day (de geallieerde landing in Normandië). Terwijl de bevrijding van West-Europa was ingezet, functioneerde het dagelijks leven en de logistiek in het bezette Nederland nog volgens de vastgestelde structuren.

De genoemde locaties — de Gemeentelijke Wasscherij, de Westergasfabriek en de Centrale Markt — vormden een essentieel industrieel en logistiek cluster in Amsterdam-West. De Westergasfabriek had spoorverbindingen nodig voor de aanvoer van steenkool, terwijl de Centrale Markt (tegenwoordig het Food Center Amsterdam) afhankelijk was van de trein voor de distributie van levensmiddelen voor de stadsbevolking.

Het document biedt een inkijkje in de enorme schaal van goederenvervoer per spoor midden in de oorlog, waarbij de voedselvoorziening van de stad Amsterdam een cruciale factor was. Enkele maanden na deze brief, in september 1944, zou de NS-staking uitbreken, waarna het spoorwegverkeer in een groot deel van Nederland tot stilstand kwam.