Archief 745
Inventaris 745-289
Pagina 132
Dossier 17
Jaar 1939
Stadsarchief

Afschrift van een officieel besluit (vergunning).

7 september 1939 (met verwijzing naar een eerdere beschikking uit 1937).

Origineel

Afschrift van een officieel besluit (vergunning). 7 september 1939 (met verwijzing naar een eerdere beschikking uit 1937). [Stempel linksboven:] Nº 39/191/7 M. 1939 2/9
[Handgeschreven rechtsboven:] M. Mullers / van der Leer / Afrikanerpl. 38 III

No.633 L.M.1939. Afschrift.

Burgemeester en Wethouders van Amsterdam,

Gelet op hun beschikking d.d. 10 ~~Augustus~~ 7 September 1937, No.5/391 L.M., waarbij aan Joseph Mechanicus, geboren 27 September 1895, wonende Vrolikstraat 73, vergunning werd verleend tot het innemen van een vaste standplaats met een handkar ten verkoop van fruit op den openbaren weg;

Overwegende, dat het noodzakelijk is, de voorwaarden, waaronder deze vergunning is verleend, aan te vullen;

Geven belanghebbende te kennen, dat hem, onder intrekking van hun bovenaangehaalde beschikking, tot wederopzeggens toe, wordt toegestaan een standplaats in te nemen met een handkar ten verkoop van fruit op den openbaren weg,
a. den Oude Zijds Voorburgwal tegenover den ingang van perceel Oude Zijds Voorburgwal 330, naast een aldaar staanden lantaarnpaal, onmiddellijk tegen het walhek;
b. den Oude Zijds Voorburgwal tegenover het midden van perceel Oude Zijds Voorburgwal 330, zoo dicht mogelijk aan den walkant naast een voor dit perceel staanden boom,
om van ieder van deze plaatsen, afwisselend om de week volgens door de Politie te geven aanwijzing, des Zondags, Woensdags en Vrijdags van 12 uur 's middags tot 14.30 uur n.m. gebruik te maken

en voorts onder de volgende voorwaarden:

a. het verschuldigde standplaatsgeld moet bij vooruitbetaling worden voldaan;
b. de vergunninghouder mag alleen persoonlijk van deze vergunning gebruik maken en zich bij den verkoop niet doen bijstaan;
c. het is den vergunninghouder ten strengste verboden zijn waren luidkeels aan te prijzen;
d. boven de kar mag zich niets anders bevinden dan een zeil of een andere bedekking van een afmeting niet grooter dan de oppervlakte van de kar, welke bedekking alleen aan de kar en niet, op welke wijze ook, aan de straat of anderszins mag worden vastgemaakt;
e. aan de kar mag zich geen omheining bevinden, hetzij van zeildoek, hetzij van getimmerte, zoodat het uitzicht boven, onder en langs de kar naar alle zijden vrij blijve;
f. onder de kar of in de onmiddellijke nabijheid daarvan, mogen zich geen voorwerpen bevinden van welken aard ook;
g. de straat onder en in de nabijheid van de kar moet rein blijven;
h. de verpakking, bewaring, behandeling en het vervoer mag uitsluitend geschieden op zindelijke wijze en zoodanig, dat verontreiniging voldoende wordt voorkomen;

[Handgeschreven handtekening/paraf:] 8/9/39 Dit document is een administratieve wijziging van een marktvergunning. De gemeente Amsterdam stelt zeer specifieke eisen aan straathandelaren in de jaren '30. Opvallend zijn de volgende punten:

  • Strikte regulering: De handelaar krijgt exact aangewezen locaties (tegenover perceel 330, bij een specifieke lantaarnpaal of boom). Er mag niet geschreeuwd worden ("luidkeels aanprijzen"), wat duidt op een beleid om overlast in de binnenstad te beperken.
  • Persoonlijke arbeid: De vergunninghouder moet de kar zelf bedienen en mag geen personeel inhuren. Dit wijst op een sociaal beleid waarbij vergunningen bedoeld waren als vorm van zelfvoorziening voor de kleine man.
  • Hygiëne en beeldkwaliteit: De kar mag geen vaste ombouwen hebben ("geen omheining") om het zicht in de straat niet te blokkeren, en er moet strikt op reinheid worden toegezien.
  • Tijden: De verkoop is beperkt tot specifieke middaguren (12:00 - 14:30) op drie dagen per week, waaronder de zondag. * Tijdsgeest: Het document dateert van september 1939. Dit is de maand waarin de Tweede Wereldoorlog uitbrak met de Duitse inval in Polen. Hoewel dit een regulier gemeentelijk document is, bevindt de stad zich aan de vooravond van een enorme omslag.
  • Sociaal-economisch: De heer Joseph Mechanicus woonde in de Vrolikstraat 73. Dit was een straat in de Oosterparkbuurt waar in die tijd veel Joodse Amsterdammers woonden, vaak werkzaam in de (straat)handel. De achternaam Mechanicus is een bekende Joodse naam in Amsterdam (denk ook aan de journalist Philip Mechanicus).
  • Locatie: De Oudezijds Voorburgwal 330 bevindt zich in het oudste deel van de stad (de huidige Wallen). In 1939 was dit een levendige buurt met een mengeling van wonen, handel en vroege vormen van prostitutie, al was de handhaving op straathandel zeer formeel, zoals uit deze brief blijkt.

Samenvatting

Dit document is een administratieve wijziging van een marktvergunning. De gemeente Amsterdam stelt zeer specifieke eisen aan straathandelaren in de jaren '30. Opvallend zijn de volgende punten:

  • Strikte regulering: De handelaar krijgt exact aangewezen locaties (tegenover perceel 330, bij een specifieke lantaarnpaal of boom). Er mag niet geschreeuwd worden ("luidkeels aanprijzen"), wat duidt op een beleid om overlast in de binnenstad te beperken.
  • Persoonlijke arbeid: De vergunninghouder moet de kar zelf bedienen en mag geen personeel inhuren. Dit wijst op een sociaal beleid waarbij vergunningen bedoeld waren als vorm van zelfvoorziening voor de kleine man.
  • Hygiëne en beeldkwaliteit: De kar mag geen vaste ombouwen hebben ("geen omheining") om het zicht in de straat niet te blokkeren, en er moet strikt op reinheid worden toegezien.
  • Tijden: De verkoop is beperkt tot specifieke middaguren (12:00 - 14:30) op drie dagen per week, waaronder de zondag.

Historische Context

  • Tijdsgeest: Het document dateert van september 1939. Dit is de maand waarin de Tweede Wereldoorlog uitbrak met de Duitse inval in Polen. Hoewel dit een regulier gemeentelijk document is, bevindt de stad zich aan de vooravond van een enorme omslag.
  • Sociaal-economisch: De heer Joseph Mechanicus woonde in de Vrolikstraat 73. Dit was een straat in de Oosterparkbuurt waar in die tijd veel Joodse Amsterdammers woonden, vaak werkzaam in de (straat)handel. De achternaam Mechanicus is een bekende Joodse naam in Amsterdam (denk ook aan de journalist Philip Mechanicus).
  • Locatie: De Oudezijds Voorburgwal 330 bevindt zich in het oudste deel van de stad (de huidige Wallen). In 1939 was dit een levendige buurt met een mengeling van wonen, handel en vroege vormen van prostitutie, al was de handhaving op straathandel zeer formeel, zoals uit deze brief blijkt.

Locaties

Oude Zijds Voorburgwal 330 Amsterdam.

Kooplieden in dit dossier 100

A. Bepaling Waterlooplein 42.225
Aangegeven gevallen Waterlooplein 3060
J. Renz. Waterlooplein 6
W. Hartsuiker Waterlooplein
Alcoholhoudende dranken (*Spiritueux*) Waterlooplein 27.8
Alcoholhoudende dranken / *Spiritueux* Waterlooplein 25.1
A. Geboorte Waterlooplein 27.9
A. Geboorte Waterlooplein 25.1
Andere eet- en drinkwaren (*Autres denrées alimentaires*) Waterlooplein 1.2
Andere eet- en drinkwaren / *Autres denrées alimentaires* Waterlooplein 1.6
A. Schavrien Lepelstraat.(17)
Azijn (*Vinaigre*) Waterlooplein 0.4
Azijn / *Vinaigre* Waterlooplein 0.7
B. Dotsch Nieuwmarkt Noord-Westelijke vleugel van de brug over de N.Achtergracht tegenover den zijgevel van perceel Weesperstraat 140, tusschen een daar geplaatsten trammast en den eersten boom.(11)
B. Dotsch Waterlooplein
Belastingen naar het inkomen en vermogen Waterlooplein
Boek- en steendrukkerij Waterlooplein 44
P. Brood Waterlooplein 1.0
Brood / *Pain* Waterlooplein 1.7
Cacao en chocolade (*Cacao et chocolat*) Waterlooplein 0.4
Cacao en chocolade / *Cacao et chocolat* Waterlooplein 0.3
Chemische nijverheid Waterlooplein 2
Consumptieijs (*Glace de consommation*) Waterlooplein 3.7
Consumptieijs / *Glace de consommation* Waterlooplein 6.6
Dec., 1934 Waterlooplein Dec. '35
B. Diamant Waterlooplein 4
Diverse monsters / *Echantillons divers* Waterlooplein 6.4
Dividend- en tantièmebelasting Waterlooplein
E. Spreekmeester het verhoogde middengedeelte van het Jonas Daniel Meyerplein, recht tegenover de scheiding van de percelen no.18-20, achter de tweede rij boomen, ten Westen van het pompstation.(1)
E. Spreekmeester Waterlooplein
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 6