S. Koopman
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 34
S. Koopman was een marktkoopman gespecialiseerd in groenten en fruit. Hij was actief op de Centrale Markt en de Uilenburgmarkt. In 1940 kreeg hij een strafmaatregel voor poging tot ongeoorloofde toegang tot de Centrale Markt door gebruik te maken van het betalingsbewijs van zijn zoon, I. Koopman. In 1943 werd hij geregistreerd als 'lompenventer' (handelaar in oude kleding en textiel).
Lotgevallen
Relaties
Handel
Archiefdocumenten
Getypte officiële brief (doorslag/kopie voor archief).
* **Inhoud:** De brief is een formele kennisgeving van een strafmaatregel. De heer S. Koopman wordt ervan beschuldigd op 30 september 1940 te hebben geprobeerd de Centrale Markt in Amsterdam te betreden met het geleende bewijs van zijn zoon, I. Koopman. * **Sanctie:** Als straf wordt hem, conform het marktreglement, de toegang tot de markt ontzegd voor een periode van drie dagen (7 t/m 9 oktober 1940). * **Administratie:** Het document is een kopie voor het eigen archief van de marktdirectie, wat blijkt uit de vermelding "Verzonden" en het ontbreken van een originele handtekening onder "De Directeur".
Officiële brief / aanzegging van straf.
Het document is een formele kennisgeving van een tuchtrechtelijke maatregel. De heer S. Koopman wordt gestraft omdat hij op 30 september 1940 heeft geprobeerd de Centrale Markt te betreden met het betalingsbewijs (waarschijnlijk een toegangsbewijs voor handelaren) van zijn zoon, I. Koopman. De sanctie is gebaseerd op een specifiek artikel uit het marktreglement en bestaat uit een tijdelijk verbod (drie dagen) om de markt te betreden. De toon van de brief is strikt zakelijk en bureaucratisch, wat typerend is voor de correspondentie van gemeentelijke diensten uit die periode.
Administratief registerblad of presentielijst.
* **Handschrift:** Net cursorief handschrift, typisch voor de midden-20e eeuw. Er is gebruik gemaakt van verschillende kleuren inkt (blauwzwart voor de namen en basistellingen, rood voor bepaalde volgnummers en omcirkelde getallen). * **Structuur:** De pagina is strak georganiseerd in een tabelvorm. De koptekst bevat afkortingen zoals "Uitbet." (mogelijk Uitbetaling), "W.", "bl.", "Kr.", "Haarlem", etc., wat duidt op een administratief proces waarbij verschillende locaties of statussen werden bijgehouden. * **Opvallende details:** * De namen in de lijst (zoals Kloots, de Leeuw, Lopes-Dias) zijn veelvoorkomende Nederlands-Joodse familienamen. * Er zijn twee kolommen met kruisjes: één met blauwe "X"-tekens en één met rode nummers die lijken te corresponderen met een andere index of volgorde. * Sommige namen zijn gemarkeerd met een rode "X" door de velden rechts, wat vaak een afhandeling of wijziging in status betekent. * De letters 'A' en 'N' in de statuskolom zouden kunnen staan voor 'Aanwezig'/'Niet aanwezig' of een soortgelijke tweedeling.
Getypte lijst op papier.
* **Inhoud:** De lijst bevat 28 namen van mannen (gebaseerd op de initialen en de aard van het beroep in die tijd). * **Structuur:** De lijst is globaal alfabetisch gesorteerd op achternaam. Achter de namen staan getallen die gelezen moeten worden als geboortedata (dag, maand en de laatste twee cijfers van het jaartal, variërend van 1878 tot 1901). * **Punctie en Typografie:** De interpunctie in de datums is inconsistent (punten, komma’s, apostroffen, koppeltekens en dubbele punten worden door elkaar gebruikt). Opvallend is het gebruik van de letter 'o' in plaats van het cijfer '0' bij de jaartallen '8o' (Koopman) en '1o' (de Rood). * **Beroepsgroep:** "Lompenventers" (ook wel voddenmannen genoemd) verzamelden en verhandelden oude kleding, textiel en metalen. Dit was in de 19e en vroege 20e eeuw een beroep dat veelvuldig werd uitgeoefend door het joodse proletariaat in Amsterdam.
Getypte administratieve lijst met handgeschreven annotaties.
* **Inhoud:** Het document is een register van personen die werkzaam waren als 'lompenventer' (handelaar in oude kleding en textiel). * **Structuur:** De lijst is alfabetisch gesorteerd op achternaam. Elke regel bevat: 1. Een handgeschreven referentie- of dossiernummer (bv. 19/155). 2. Initialen en achternaam. 3. Een datum in het formaat Dag. Maand'Jaar (bv. 11.10'78 voor 11 oktober 1878). 4. Een handgeschreven 'X', wat duidt op een controle of verificatie van de vermelding. * **Demografie:** Veel van de vermelde namen (zoals Polak, Goudsmit, Koopman, Waterman) wijzen op een sterke vertegenwoordiging van de Joodse gemeenschap in dit beroep.
Document
* **Structuur:** De lijst is geordend per "Lijn" (mogelijk administratieve secties of tramroutes gebruikt voor logistieke doeleinden) en bevat unieke persoonsnummers. * **Geografie:** Alle genoemde straten bevinden zich in Amsterdam, met een sterke concentratie in de Jodenbuurt (o.a. Rapenburgerstraat, Weesperstraat, Nieuwe Kerkstraat). * **Notatie:** Huisnummers worden gevolgd door verdiepingsaanduidingen (I, II, III) of 'h' (huis/begane grond). Herhalingstekens (") worden gebruikt om dubbele namen of straatnamen aan te geven. * **Correcties:** Twee regels (Elzer en De Viet) zijn horizontaal doorgestreept, wat duidt op een wijziging in de status, een verhuizing of foutieve invoer. ---
Document
* **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam. Achter de namen staan volgnummers die lijken te refereren aan een groter kaartsysteem. * **Identificatie:** Veel persoonsnummers beginnen met een "**J**", wat duidt op de registratie van personen als "Jood" door de Duitse bezetter of de Joodse Raad. De handgeschreven voornamen aan de rechterkant dienden waarschijnlijk ter verificatie van de identiteit (veel Joodse mannen moesten de naam 'Israel' en vrouwen 'Sara' toevoegen aan hun officiële naam, maar hier zien we de daadwerkelijke roepnamen). * **Mutaties:** De rode doorhalingen en de rode kruisjes in de marge suggereren dat deze personen niet langer deel uitmaakten van deze specifieke administratieve groep, bijvoorbeeld door deportatie, overlijden of verhuizing naar een andere wijk of 'Sperre'-categorie. * **Topografie:** De adressen beslaan bekende Amsterdamse wijken met een grote Joodse populatie in die tijd, zoals de Transvaalbuurt, de Rivierenbuurt en de oude Jodenbuurt rondom de Nieuwmarkt.
Archieflijst-vermeldingen
Administratieve lijst - Waterlooplein
| S.Koopman | 16-3-82 | Jodenbreestraat 32 II | U. 696 | aard.groenten en fruit |
Koopliedenlijsten
Waterlooplein — standplaats 4
Uilenburg — standplaats U
Uilenburg — standplaats U
Uilenburg — standplaats E2/49 S
Relevante Archieffragmenten
# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven rechtsboven:] *A. Boom* [?] [Handgeschreven middenboven:] *Verzonden d.w.o.* [?] [Getypte tekst:] den Heer S. Koopman, Krugerstraat 19, Amsterdam-Oost. Wyk 20. 77/41/2 M 1 October 1940. My is gerapporteerd, dat U op Maandag 30 September jl. heeft getracht toegang te verkrygen tot de Centrale Markt met een van Uw zoon, I. Koopman, geleend betalingsbewys. In ver...
# TRANSCRIPTIE *In de transcriptie is de originele spelling en interpunctie aangehouden, inclusief het gebruik van de 'y' waar men tegenwoordig 'ij' zou verwachten.* [Handgeschreven:] *extra* den Heer S. Koopman, Krugerstraat 19, <u>Amsterdam-Oost.</u> Wyk 20. 77/41/2 M 1 October 1940. My is gerapporteerd, dat U op Maandag 30 September jl. heeft getracht toegang te verkrygen tot de Centra...
# TRANSCRIPTIE Mr. J. MARTIN MULLER Mr. B. BOELMANS TER SPILL ADVOCATEN EN PROCUREURS Telefoon 96111 (2 Lijnen) VS. Postgiro Mr. MARTIN MULLER 121278 Postgiro Mr. BOELMANS TER SPILL 6458 4244. N° 76ª/572/2 M. 1042 4/9 AMSTERDAM Z. 11 September 1942. JAN LUYKENSTRAAT 17 [handgeschreven in rood:] u.i.h. Muller De Directie der Gemeentelijke Vischmarkt de Ruyterkade 5-13 <u>A M S T E R D A M ...
# TRANSCRIPTIE [Linksboven, in stempelkader:] BIJBLAD VAN: M. No. 90/30/1 1940 DOORGEZONDEN: 8/5-'40 [Rechtsboven, handgeschreven in potlood/lichte inkt:] Mosplein verzoek om ass. t. m. v. G.J. Koopman geb. 27/2 09 H. Dijkema advies 8-5-40 de Haer [Midden links, handgeschreven:] Aan Den Heer Inspecteur, Tegen het verzoek van R. Peijs is m.i. geen bezwaar. 15/1 1940 D [paraaf] [Midden onder, ha...
# TRANSCRIPTIE J. F. Bockelman [onderstreept] pl 67. nieuwwijk