H. Glastra

Zakelijke correspondentie / Offerte

Dit document is een formele zakelijke offerte van Technisch Bureau H. Glastra aan de directie van de Centrale Markthallen in Amsterdam. Het bureau biedt een gebruikte ("gebr.") weegschaal aan van het merk "Gedo" met een weegcapaciteit van 50 kilogram. Opvallende details uit de tekst: * **Conditie en Prijs:** De weegschaal wordt aangeboden voor 170 gulden, wat exact de helft is van de nieuwprijs (340 gulden). * **Inspectie:** Er wordt vermeld dat een zekere "heer Stam" (vermoedelijk een technisch medewerker of keurmeester van de Markthallen) het apparaat al heeft bezichtigd en goedgekeurd. Dit wijst op een voorafgaand contact of een gerichte zoekopdracht vanuit de Markthallen. * **Fabrikant:** Het apparaat is vervaardigd door Meyer & Kuntzel, een bekende Amsterdamse weegwerktuigenfabriek in de Noord (Papaverweg).

Zakelijke brief (getypt)

* **Kernboodschap:** De firma Glastra verzoekt de directeur van de Centrale Markt om een gunstige toewijzing (quotum) van verse vis. Ze onderbouwen dit verzoek met historische verkoopcijfers (1940 vs. 1941) en een lijst van belangrijke maatschappelijke cliënten. * **Kwantiatieve gegevens:** De brief toont een duidelijke daling in de handel aan: van 800-1000 pond per week in 1940 naar ongeveer 600 pond in 1941. Dit illustreert de toenemende schaarste tijdens de bezettingsjaren. * **Cliëntèle:** Het bedrijf levert aan ziekenhuizen (Westergasthuis, Binnengasthuis), religieuze instellingen voor ouderenzorg (Evangelisch Lutherse en Hervormde Oudemannen- en Vrouwenhuizen) en de Politietroepen. Door deze "essentiële" klanten te noemen, hoopt het bedrijf voorrang te krijgen bij de distributie. * **Terminologie:** "pl. m." staat voor *plus minus*. "UEd. dr." is een verkorting van *Uw Edelgestrenge dwienstwillige*.

Officiële brief/kennisgeving.

Dit document is een formele bevestiging van een toewijzing (allocatie) van vis aan een handelaar, de heer H. Glastra. De brief is getypt op standaard briefpapier van het Amsterdamse Marktwezen, maar bevat significante handgeschreven wijzigingen die de toon en de juridische strekking van de mededeling veranderen. **Belangrijke elementen:** * **De Verdeelingscommissie:** Dit wijst op het bureaucratische apparaat dat tijdens de bezettingsjaren de schaarse goederenstromen controleerde. Niets mocht vrij verhandeld worden; alles liep via centrale commissies. * **Handgeschreven wijzigingen:** De oorspronkelijke getypte tekst was een standaardformulering ("onder uitdrukkelijke voorwaarde"). Dit is doorgehaald en vervangen door een directere, dwingendere formulering: *"Ik wijs U er met nadruk op"*. * **"Doorzendingen":** Het handgeschreven woord "doorzendingen" suggereert dat Glastra de vis niet alleen voor eigen verkoop kreeg, maar als verdeelpunt fungeerde. * **Verschen toestand:** Er wordt expliciet geëist dat de vis "versch" (vers) verkocht moet worden. Dit was waarschijnlijk bedoeld om speculatie of het illegaal inzouten/drogen van vis voor de zwarte markt tegen te gaan. De toevoeging van het woord "moeten" versterkt het dwingende karakter van deze instructie.

Registerblad (waarschijnlijk bevolkingsregister, ledenlijst of personeelsadministratie).

* **Structuur:** Het document is ingedeeld in kolommen. Links staan initialen, gevolgd door de achternaam. In het midden en rechts staan datums (vermoedelijk geboortedata of data van inschrijving) en vaak een tweede naam. * **Annotaties:** De rode vinkjes en kruizen duiden op een controleproces. De namen in de rechterkolom lijken latere toevoegingen, mogelijk partners, opvolgers of verwijzingen naar andere dossiers. * **Namenmateriaal:** Veelvoorkomende Nederlandse achternamen uit die periode, zoals De Groot en Hagendoorn. Er is duidelijk onderscheid gemaakt tussen 'Jr.' (Junior) en 'Sr.' (Senior). * **Toponiemen:** Vermeldingen van de 'Paleisstr' (Paleisstraat) en 'Willemsparkweg' suggereren een stedelijke context, mogelijk Amsterdam of Den Haag.

Getypte namenlijst op papier.

Dit document is een administratieve lijst van 123 groothandelaren in vis. De lijst is opgesteld op een schrijfmachine. Wat opvalt, zijn de handgeschreven toevoegingen die wijzen op een actieve status- of controlefunctie: * **Vinkjes:** Een groot aantal namen aan de linkerkant (voornamelijk in de eerste kolom en sporadisch in de tweede) is voorzien van een handgeschreven vinkje. * **Rode strepen:** Achter veel namen staat een dikke, horizontale rode streep of stip. Deze markeringen lijken selectief te zijn aangebracht, wat suggereert dat deze handelaren een specifieke status hadden of al waren afgehandeld in een proces. * **Inhoud:** De lijst bevat bekende namen uit de IJmuidense viswereld (zoals Osendarp, Van der Zee, en diverse 'Prinsen' en 'Vissers'). De toevoegingen tussen haakjes bij sommige nummers (bijv. 102: K. Visser) duiden op naamswijzigingen of overnames. * **Fysieke staat:** Het papier vertoont vouwen en verkleuring, passend bij een werkdocument dat intensief is gebruikt.

Dubbele pagina uit een grootboek of register (genummerd 2 en 3).

* **Structuur:** Het document is een administratief register. De namen zijn gegroepeerd op de eerste letter van de achternaam (D, E, F, G, H, J, K, L), wat wijst op een alfabetische index. * **Terminologie:** * **Fr.:** Waarschijnlijk "Fransz" (zoon van Frans) of een geografische aanduiding (Friesland?). * **v.B.:** Zeer waarschijnlijk "van Buiten", een veelgebruikte term in Nederlandse registers voor personen die buiten de betreffende gemeente woonden. * **Jz / Wz:** Patroniemen (Janszoon, Willemszoon). * **Numerieke waarden:** Veel bedragen liggen rond de 3000. Dit kan duiden op het nominaal kapitaal van aandelen, certificaten in een fonds, of een belastingaanslag op basis van vermogen. De bedragen 5160 en 3080 komen herhaaldelijk voor, wat wijst op gestandaardiseerde eenheden. * **Correcties:** Er zijn diverse doorstrepingen en wijzigingen zichtbaar (bijv. bij 173 en 266), wat aantoont dat dit een werkdocument was dat over een langere periode werd bijgehouden.

Zakelijke brief op voorbedrukt briefpapier.

* **Doel van de brief:** De afzender vraagt om een officiële toewijzing van verse vis (aal en paling) omdat de reguliere handelskanalen door de oorlogssituatie zijn geblokkeerd. * **Historische context:** De brief is geschreven tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De "distributiebepalingen" waar Kuipers naar verwijst, duiden op de strenge rantsoenering en centrale controle op voedselstromen die door de bezetter waren ingesteld. * **Bedrijfsvoering:** Het restaurant in de Gravenstraat (gelegen achter de Nieuwe Kerk in Amsterdam) geeft aan een wekelijks verbruik van circa 15 kg vis te hebben. De vermelding van specifieke firma's in Spaarndam en Monnikendam toont aan hoe lokale handelsnetwerken verstoord raakten. * **Toon:** De brief is geschreven in een formele, beleefde zakelijke stijl ("Wel Ed Heer", "verzoek ik U beleefd").

Getypte administratieve notitie of bewijsstuk.

Het document lijkt een registratie van een levering van levensmiddelen aan een grote zorginstelling. Er wordt melding gemaakt van 11 pond brasem en 8 pond blei (beide soorten zoetwatervis). In de Nederlandse context van die tijd staat een pond gelijk aan 500 gram, wat neerkomt op een totale levering van 9,5 kilogram vis. De verschillende data suggereren een tijdlijn: mogelijk de datum van bestelling (21 februari), de datum van levering of ontvangst door H. Glastra (26 februari) en de datum van administratieve verwerking (29 februari). Het handgeschreven vinkje achter 'blei' duidt op een controle bij ontvangst. De initialen 'SV' rechtsboven zijn waarschijnlijk van de administrateur die het stuk heeft afgehandeld.

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven potlood:] Verzonden 24/10 [initialen] 46A/586/2 M. VD/HB. 24 October 1942. den Heer H. Glastra, ...

# TRANSCRIPTIE 18 Juli Ned.Herv.Diac.Inr. 46/19/54aM. SV. Overtoom 283, Amsterdam-West. wijk 21 ============== 3 Juli 8 Juli 1944 Glastra 15 pond zeelt

# TRANSCRIPTIE [Rechtsboven:] Amsterdam, 8 Augustus 1944. [Midden rechts:] Aan den Heer Geneesheer-Directeur van het N.H.Diaconessen Inr. Overtoom 283 Amsterdam-West =========== Wijk: 21 [Linksboven:] No 46A/19/59a M. RP. [Inhoud:] Hiermede bericht ik U, dat in de week van 31 Juli 1944 t/m 5 Augustus '44 op de Vischmarkt alhier aan Uw leverancier Glastra ten behoeve van Uw inrichting is afgel...

# TRANSCRIPTIE 8 Augustus het N.H. Diaconessen Inr. 46A/19/59a M. RP. Overtoom 283 Amsterdam-West ================ Wijk: 21 ...

# TRANSCRIPTIE 1 Augustus de Ned.Herv.Diac.Inr., 46a/19/58aM. SV. Overtoom 283, Amsterdam-West. wijk 21. =============== 24 Juli 29 Juli 1944. Glastra 16 pond schol