M. Acohen
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 34
M. Acohen was een marktkoopman actief op de Albert Cuypstraat, Westerstraat, Waterlooplein en Nieuwmarkt. In 1940 kreeg hij formele waarschuwingen omdat hij zijn kraamnummer 222 op de Albert Cuypmarkt niet regelmatig bezette, wat dreigde met in trekking van zijn vergunning. In 1943 werd zijn zaak overgenomen door A. Mercado (firma M. Acohen), waarna de vergunningen werden overgedragen aan A. Arenowitz. De oorspronkelijke houder A.G. Rodrigues de Mercado was in 1943 naar Vught vertrokken. De exacte datum van Acohen's eigen lotgevallen na de overname is onbekend.
Lotgevallen
Relaties
Handel
Bron-evidence
heb ik besloten Uw vaste marktplaats ingevolge artikel 11 van het Reglement op de Markten te worden ingetrokken
dat mij met ingang van 12 November j.l. toegestaan is de zaak te drijven van de firma M. Acohen, voorheen Uithoornstraat 32 te Amsterdam (Z)
Het thans gewijzigde adres is firma M. Acohen p.a. Mercado, Saffierstraat 87 huis Amsterdam
Welke firma van de een marktvergunning had voor een plaats op de markt in de Gaaspstraat
m. acohen geb 15/12 '73
plaats 132 Gaaspstraat
M. Acohen is naar Duitschland
dat mij met ingang van 12 November j.l. toegestaan is de zaak te drijven van de firma M. Acohen, voorheen Uithoornstraat 32 te Amsterdam (Z)
Het thans gewijzigde adres is firma M. Acohen p.a. Mercado, Saffierstraat 87 huis Amsterdam
Welke firma van de een marktvergunning had voor een plaats op de markt in de Gaaspstraat
heb ik besloten Uw vaste marktplaats ingevolge artikel 11 van het Reglement op de Markten te worden ingetrokken
heb ik besloten Uw vaste marktplaats ingevolge artikel 11 van het Reglement op de Markten te worden ingetrokken
roep ik U op om op te komen 6 of 9 December a.s. ten 10 uur v.m.
Archiefdocumenten
Officiële kennisgeving/oproep van de gemeentelijke dienst Marktwezen Amsterdam.
* **Inhoud:** De brief is een formele waarschuwing aan een marktkoopman, de heer M. Acohen. Omdat hij zijn aangewezen plaats op de Albert Cuypmarkt niet regelmatig bezet, dreigt de gemeente zijn vergunning (de vaste marktplaats) in te trekken op basis van artikel 11 van het marktreglement. Hij wordt uitgenodigd voor een hoorgesprek op het kantoor van het Marktwezen om zijn situatie toe te lichten voordat een definitief besluit wordt genomen. * **Administratieve staat:** Het document bevat veel correcties. De woorden "Albert Cuypstraat" zijn over een eerdere tekst getypt, en de specifieke data voor de afspraak ("6 of 9 December...") zijn over een andere tijdsaanduiding geplaatst. De handgeschreven notitie "Verzonden 4/12-'40" dient voor de interne dossiervorming. * **Geadresseerde:** De geadresseerde is de heer M. Acohen. De achternaam Cohen (hier met voorletter A. voor de achternaam geschreven of als onderdeel van de naam) wijst op een Joodse achtergrond. In de administratie van die tijd werd vaak een wijknummer toegevoegd (Wyk 22A), wat hielp bij de stedelijke organisatie.
Administratieve fiche/oproepingskaart van de Dienst van het Marktwezen, Amsterdam.
Het document is een officiële registratie van een verzuim door een marktkoopman in Amsterdam aan het begin van de Duitse bezetting. * **Overtreding:** Meyer Acohen wordt op het matje geroepen omdat hij zijn toegewezen plek (nummer 222) op de Albert Cuypmarkt niet regelmatig bezet. Uit de notitie "( 4-7-'40 gewaarsch. )" blijkt dat dit een herhaald probleem is. * **Verweer:** Tijdens de hoorzitting op 28 augustus geeft Acohen aan dat zijn afwezigheid te wijten is aan een "maagkwaal". Hij belooft in de toekomst vaker aanwezig te zijn en zal een medisch attest (doktersverklaring) overleggen. * **Afhandeling:** De inspecteur (geparafeerd als Th D) noteert het verweer, waarna de kaart ter kennisname door de administratie (ondertekend door Moerkerken) wordt verwerkt op 30 augustus 1940.
Brief (administratieve correspondentie)
* **Kern van de brief:** A. Mercado (waarschijnlijk Rodrigues de Mercado) vraagt om een adreswijziging voor de marktvergunning van de firma M. Acohen. Mercado heeft van het Rijksbureau 'Distex' toestemming gekregen om de zaak over te nemen of voort te zetten. * **De eigenaar:** M. Acohen (geboren 15-12-1873) had een vaste marktplaats (nummer 132) op de markt in de Gaaspstraat in Amsterdam. * **Ambtelijke verwerking:** De brief is voorzien van diverse archiefnummers en data (november/december 1942), wat wijst op een actieve behandeling door de inspectie van het marktwezen. * **Tragische onthulling:** De potloodaantekening rechtsonder bevat de meest cruciale informatie: M. Acohen is gedeporteerd ("naar Duitschland"), zijn vrouw is overleden en zijn marktplaats is op dat moment nog niet formeel ingetrokken.
Handgeschreven brief (petitie) met ambtelijke kanttekeningen.
* **Inhoud:** De briefschrijver, A. Arenowitz, vraagt om de overname van een marktvergunning. De oorspronkelijke houder (of beheerder), A.G. Rodrigues de Mercado, is "naar Vught vertrokken". Arenowitz stelt dat hij een algemene volmacht heeft en wil de vergunning op zijn naam krijgen of als officiële plaatsvervanger geregistreerd worden. * **Taalgebruik:** De brief is gesteld in de formele, beleefde stijl die destijds gebruikelijk was in correspondentie met overheidsinstanties. * **Ambtelijke afhandeling:** De handgeschreven noten onderaan tonen de kille bureaucratische afhandeling. Het advies luidt "afwijzen" en het besluit is dat de marktplaats per 4 maart 1943 wordt ingetrokken. Er is geen sprake van medewerking aan het behoud van de Joodse onderneming. * **Eufemisme:** De zin "naar Vught vertrokken is" is een administratief eufemisme voor de deportatie van Joodse burgers naar Concentratiekamp Vught (Kamp Herzogenbusch), dat begin 1943 in gebruik werd genomen.
Getypte lijst met handgeschreven en doorgestreepte correcties.
* **Administratieve structuur:** De lijst is een officieel register van marktkooplieden in Amsterdam. "Upgevoerd" betekent dat iemand een vergunning kreeg of naar een andere markt verplaatste; "Afgevoerd" betekent het intrekken of beëindigen van de standplaatsvergunning. * **Terminologie:** Opvallend is het woord "verdeelvisch". Dit verwijst naar de distributie van vis onder het distributiestelsel (op de bon) tijdens de oorlogsjaren. * **Geografie:** De genoemde markten (Dapperstraat, Lindengracht, Waterlooplein, Gaaspstraat, Nieuwmarkt) zijn de traditionele Amsterdamse dagmarkten. De Gaaspstraat-markt was in de oorlog specifiek aangewezen als een markt voor Joodse burgers. * **Opmerkelijke namen:** Er staan diverse Joodse achternamen op de lijst (o.a. Acohen, Agsteribbe, Blits-Vischjager, Drukker, Elzas). Sommige personen verschijnen in beide kolommen, wat duidt op een verplaatsing tussen markten (bijv. H. Blits-Vischjager wordt afgevoerd van de Gaaspstraat en opgevoerd op het Waterlooplein). ---
Getypte lijst (doorslag) met administratieve wijzigingen van marktkooplieden in Amsterdam.
* **Structuur:** Het document is een administratief overzicht verdeeld in twee secties: "OPGEVOERD" (nieuw geregistreerde marktkooplieden of standplaatsen) en "AFGEVOERD" (beëindigde registraties). * **Locaties:** De genoemde markten zijn bekende Amsterdamse markten: Nieuwmarkt, Waterlooplein, Dapperstraat, Lindengracht en de specifieke markten in de Gaaspstraat en Joubertstraat. * **Handel:** Er is een sterke nadruk op levensmiddelen, met name "verdeelvisch" (vis onderhevig aan de distributieregeling) en mosselen. Daarnaast worden textiel (manufacturen, lingerie, gordijnen), bloemen en koek vermeld. * **Persoonsgegevens:** De lijst bevat volledige namen, geboortedata en woonadressen (inclusief verdiepingen zoals 'hs' voor huis of 'I', 'II' voor etages), wat typerend is voor de nauwkeurige bevolkingsadministratie in Amsterdam tijdens deze periode.
Administratieve lijst van personen (waarschijnlijk Joodse Amsterdammers) die zijn "afgevoerd" of verplaatst.
Dit document is een administratieve lijst die de verplaatsing en deportatie van Joodse inwoners van Amsterdam vastlegt tijdens de Tweede Wereldoorlog. Enkele kernpunten: * **L. Gombault:** De titel verwijst naar "Hr. Gombault". Louis Gombault was een functionaris die betrokken was bij de administratie van geconfisqueerde Joodse bezittingen (mogelijk gelieerd aan de LIRO-bank of de Joodsche Raad). * **Bestemmingen:** Veel personen worden overgebracht naar locaties zoals de **Gaaspstraat** (waar een schoolgebouw werd gebruikt als verzamelplaats), **Waterlooplein** of **Joubertstraat**. Dit waren adressen in de aangewezen Joodse wijken of verzamelpunten voor transport. * **Afkortingen en termen:** * **"n. Dsl."**: Staat voor "naar Duitschland". In de context van 1943 was dit het eufemisme voor deportatie naar de vernietigingskampen via Westerbork of Vught. * **"wanbetaling"**: Dit duidt op het niet betalen van huur of belastingen, wat door de bezetter vaak als juridisch voorwendsel werd gebruikt om mensen uit hun huizen te zetten en te deporteren. * **"insluiting"**: Arrestatie of opsluiting. * **"overlijden"**: Eén persoon (S. Schnitzler) is geregistreerd als overleden op de aangegeven datum. * **De blauwe lijn:** De verticale kronkellijn over de data suggereert dat deze mutaties zijn verwerkt in een centraal register of dat de genoemde personen definitief "afgehandeld" (gedeporteerd) waren.
Archieflijst-vermeldingen
Koopliedenlijst - Waterlooplein
| M.Acohen | 15-12-74 | Uithoornstr.31 | 1 | | | |
Getypte lijst met handgeschreven en doorgestreepte correcties.
| M. Acohen | 15-12-74 | Saffierstr. 87 hs | Gaaspstr. | 22-3-43 | manufacturen |
Getypte lijst (doorslag) met administratieve wijzigingen van marktkooplieden in Amsterdam.
| M. Acohen | 15-12-74 | Saffierstr. 87 hs | Gaaspstr. | 22-3-43 | manufacturen |
Namenlijst
| M.Acohen | 15-12-'74 | Saffierstraat 87 hs | Gaaspstr. n.Duitschl. |
Koopliedenlijsten
Waterlooplein — standplaats T
Waterlooplein — standplaats 1
Waterlooplein — standplaats Gaaspstraat 22/3-'43 Manufacturen
Waterlooplein — standplaats Gaaspstr
Relevante Archieffragmenten
M. de Haan.
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven brief op gelinieerd papier met ambtelijke stempels en kanttekeningen. * **Datum:** 11 oktober 1942. * **Locatie:** Amsterdam. * **Afzender:** S. Acohen (echtgenote van J. Acohen), Uithoornstraat 32 huis, Amsterdam. * **Ontvanger:** Directeur van het Marktwezen te Amsterdam. * **Kenmerk:** Nº 4/103/141/1 M. 1942.
# DOCUMENT INFO * **Documenttype:** Administratief bijblad/dossierstuk van de afdeling Marktwezen. * **Datum:** Periode van 30 augustus 1940 tot 25 september 1940. * **Betrokkene:** A. Acohen (marktkoopman). * **Locaties:** Westerstraat (standplaats 304) en Albert Cuypstraat (standplaats 287), Amsterdam. * **Referentienummer:** M. No. 25/178/1 1940.
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Getypte brief (doorslag of kopie). * **Datum:** 7 maart 1939. * **Afzender:** De Directeur (vermoedelijk van de Dienst van het Marktwezen, Amsterdam). * **Geadresseerde:** Den Heer H. Acohen, p/a Lootsteen, Lepelstraat 91 I, Amsterdam-Centrum (Wyk 10). * **Referentienummer:** 90/7/2 M. * **Kenmerk:** VP/G. * **Bijzonderheden:** Handgeschreven aan...
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Kaart van de Marktinspectie/Marktwezen (waarschijnlijk Amsterdam). * **Datum:** 10 oktober 1939 (datum van registratie) en 13 oktober 1939 (datum van afspraak/notitie). * **Betreft:** A. Acohen, marktkoopman op de Albert Cuypmarkt. * **Archiefkenmerk:** No 25/179/1 M. 1939 L/Co.