I. de Leeuw
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 33
I. de Leeuw was een marktkoopman met vaste standplaatsen op de Centrale Markt, Joubertstraat, Dapperstraat, Lindengracht, Zwanenburgwal en Waterlooplein. In 1942 verkocht hij zuurwaren en vis (stand uurwaren) aan de Zwanenburgwal. Hij werd in 1939 uitgenodigd voor een gesprek na een brief van 4 december 1939. In 1941 en 1942 werd hij genoteerd in administratieve lijsten van Joodse marktkooplieden op Vlooienburg en in registers van vergunninghouders in de Joubertstraat.
Lotgevallen
Handel
Archiefdocumenten
Officiële oproeping (getypt).
* **Inhoud:** Het document is een formele uitnodiging (oproeping) aan de heer I. de Leeuw voor een gesprek. Dit gesprek volgt op een brief die De Leeuw op 4 december 1939 heeft gestuurd. * **Locatie:** De afspraak vindt plaats in de "Centrale Hal, No. H.69". Dit verwijst naar de Centrale Markthallen in Amsterdam (aan de Jan van Galenstraat), waar de bedrijfschef, de heer J. Broerse, kantoor hield. * **Toon:** De taal is formeel en ambtelijk ("verzoek ik U zich te willen vervoegen", "des voormiddags"). * **Status:** De handgeschreven toevoeging "extra" bovenaan suggereert een zekere urgentie of een afwijkende behandeling van dit dossier.
Administratieve lijst/registratie van marktkooplieden.
Dit document is een administratieve inventarisatie van Joodse marktkooplieden op Vlooienburg (de buurt rond het Amsterdamse Waterlooplein). De lijst is opgesteld op 16 februari 1941, een zeer beladen moment in de geschiedenis van Amsterdam. De systematische opzet, inclusief geboortedata en categorisering van goederen, wijst op een formele registratie. Opvallend is de grote aanwezigheid van textielwaren (kousen, dassen) en specifieke voedingsmiddelen (koek, zuur, haring) die typerend waren voor de Joodse straathandel van die tijd. De totalen onderaan de kolommen duiden op een statistische verwerking van de gegevens, mogelijk om het aantal vergunningen te limiteren of om de Joodse handel strikter te controleren. De aantekeningen in de marge ("Zwa. 1" en "Do. 3") zijn mogelijk verwijzingen naar specifieke marktlocaties of extra administratieve codes.
Getypte lijst met handgeschreven aantekeningen en correcties.
Dit document is een administratieve lijst van marktkooplieden die een standplaats hadden of aanvroegen voor de markt in de Joubertstraat ("Joubertstraat II"). De lijst is zeer waarschijnlijk afkomstig uit de periode van de Tweede Wereldoorlog in Amsterdam. De kolommen bevatten: 1. **Naam:** De naam van de handelaar, vaak gevolgd door een handgeschreven kruisje (+). In de context van de Jodenvervolging duiden deze kruisjes vaak op deportatie of het feit dat de persoon "afgevoerd" was. 2. **Geb.datum:** Geboortedatum, essentieel voor persoonsidentificatie. 3. **Adres:** De woonadressen bevinden zich concentreer in de Transvaalbuurt (bijv. Tugela-weg, Reitzstraat, Joubertstraat) en de Jodenbuurt (Waterlooplein, Jodenbreestraat), wat wijst op een overwegend Joodse populatie. 4. **Artikel:** De handelswaar, variërend van levensmiddelen ("aard.gr.en fr." - aardappelen, groente en fruit; visch) tot huishoudelijke artikelen en textiel. Opvallende details zijn de handgeschreven correcties. H. van Bever is bovenaan doorgehaald en lager opnieuw toegevoegd met een ander adres en de notitie "K.hulp". Onderaan is handgeschreven "J. Winnik" toegevoegd. De berekening onderaan geeft de capaciteit van de markt aan (150 plaatsen plus een marge van 20%, totaal 180), terwijl er 127 plaatsen lijken te zijn uitgereikt.
Document
Dit document is een register van vergunninghouders voor een specifieke marktlocatie ("Joubertstraat II") in Amsterdam. De lijst bevat 58 genummerde/getypeerde posities en enkele handgeschreven toevoegingen. **Kernpunten:** * **Doelgroep:** De namen (o.a. Sluis, Springer, Polak, Boas) en adressen (Transvaalbuurt en de oude Jodenbuurt rondom het Waterlooplein) wijzen er onomstotelijk op dat dit een lijst is van Joodse marktkooplieden. * **Handelswaar:** De handel varieert van primaire levensbehoeften (aardappelen, groenten, fruit, vis) tot textiel en huishoudelijke artikelen. De afkorting "id." (idem) wordt veelvuldig gebruikt voor handelaren in groente en fruit in de onderste helft van de lijst. * **Logistiek:** De berekening onderaan (Capaciteit 150 + 20% marge) toont de bureaucratische planning van de marktruimte aan. De vermelding "127 - 126 plaatsen" suggereert de actuele bezetting op het moment van bijwerken. * **Mutaties:** De doorhaling van J. Bosboom en de latere handgeschreven toevoeging onderaan (met een ander adres en artikel) illustreert dat de lijst een werkdocument was dat actueel werd gehouden.
Getypte namenlijst (mogelijk een doorslag).
* **Inhoud:** Het document bevat 84 namen van personen, telkens vergezeld van hun geboortedatum. De data zijn genoteerd in dag-maand-jaar formaat, waarbij het jaar is afgekort met een apostrof (bijv. '98 voor 1898). * **Ordening:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam, maar niet strikt binnen de letters (bijv. 'Aardewerk' komt voor 'Aldewereld', maar 'Appelboom' volgt daarna). Dit duidt op een administratieve lijst die mogelijk handmatig of per sectie is samengesteld. * **Bijzonderheden:** Aan het einde van de tweede kolom staan bij enkele namen kleine 'v'-tekens (Vischjager v, Vischschoonmaker v). Dit kunnen administratieve vinkjes zijn of een aanduiding voor een specifieke status (zoals 'vertrokken' of 'vrijgesteld').
Getypte namenlijst met handgeschreven annotaties en tekens.
* **Structuur:** De lijst is alfabetisch gesorteerd op achternaam, maar verdeeld over twee kolommen die parallel lopen. * **Codering:** De prefixen zoals 'E2/' en breukgetallen (bijv. 26/129) verwijzen naar administratieve dossiers of kaartnummers in een kaartsysteem. * **Symboliek:** * De **'x'** achter de data lijkt een standaard afvinkteken voor aanwezigheid of verwerking. * Het **omcirkelde kruis** (bijv. bij L. v.d. Berg) duidt vaak op een mutatie: afvoer, overlijden of transport. * De toevoeging **'(m) L'** (bijv. Aardewerk en Querido) duidt waarschijnlijk op een specifieke status of bestemming (mogelijk 'L' voor Lager/Kamp). * **Handgeschreven notities:** De aantekening "Ingel. 28/2-42" bij E. Rootveldt suggereert een specifieke gebeurtenis op die datum (bijv. 'ingeleverd' of 'ingelicht'). De naam "Zomper" bij H. Swart is een persoonsnaam of verwijzing die later is toegevoegd.
Handgeschreven lijst/register op gelinieerd papier.
* **Structuur:** Een administratieve lijst in tabelvorm. De eerste twee kolommen bevatten waarschijnlijk dossier- of referentienummers. De derde kolom bevat namen van personen (vaak met initialen) en de vierde kolom hun woonadres. * **Handschrift:** Een vlot, zakelijk cursief handschrift uit de 20e eeuw. * **Afkortingen:** Er wordt veel gebruik gemaakt van herhalingstekens (`//` en `"`) om gegevens uit bovenliggende rijen over te nemen. Adressen bevatten Romeinse cijfers (I, II, III) om de verdieping aan te duiden. "(inv)" achter een adres staat waarschijnlijk voor 'invalide'. * **Topografie:** De genoemde straten (Jodenbreestraat, Waterlooplein, Rapenburg, Tugelaweg) bevinden zich allemaal in Amsterdam, met een sterke concentratie in de voormalige Joodse buurt.
Document
* **Inhoud:** De lijst bevat persoonsgegevens van 48 mannen: een registratienummer (beginnend met 'J', wat waarschijnlijk staat voor 'Jood'), initialen en achternaam, het laatst bekende woonadres in Amsterdam (inclusief verdieping) en de geboortedatum. * **Doel:** Administratieve vastlegging van de tewerkstelling van Joodse mannen in het kader van de 'Werkverruiming'. * **Uiterlijke kenmerken:** De rode en zwarte vinkjes wijzen op een actieve controle van de lijst, mogelijk bij vertrek uit Amsterdam of aankomst in het kamp. De Romeinse cijfers achter de adressen duiden de verdieping aan (I, II, III, IV, V) of 'hs' voor huis (begane grond). * **Demografie:** De mannen op deze pagina zijn geboren tussen 1888 en 1920. Ze woonden verspreid over Amsterdam, met een concentratie in de Oosterparkbuurt en de Transvaalbuurt (bijv. Tugulaweg, D. Theronstraat, Retiefstraat).
Archieflijst-vermeldingen
Administratieve lijst - Waterlooplein
| I.de Leeuw | 30-4-08 | Nw.Uilenburgerstr.72 IIII | U. 70 | koek |
Getypte lijst met handgeschreven aantekeningen en correcties.
| I. de Leeuw + | 17-12-14 / | Swammerdamstraat 61 I | zuurwaren |
Administratieve lijst - Joubertstraat
| I. de Leeuw | 17-12-14 | Swammerdamstraat 61 I | zuurwaren |
Handgeschreven lijst/register op gelinieerd papier.
| 16 | 5 | I. de Leeuw | Lepelstr. 72 II (inv) |
Getypte administratieve lijst (doorslag of origineel op dun papier).
| I.de Leeuw | 17-12-14 | Swammerdamstr.61 I | | 1 | | |
Getypte lijst op doorslagpapier (waarschijnlijk een ambtelijk register).
| I. de Leeuw | 17-12-14 | Tugelaweg 86 I | idem | 1-9-43 | zuurwaren |
Koopliedenlijsten
Zwanenburgwal — standplaats uurwaren
Relevante Archieffragmenten
# TRANSCRIPTIE *extra* den Heer B.de Leeuw, Reitzstraat 5 I, <u>Amsterdam-Oost.</u> 72/76/2 M 24 Juli 1940. Daar ik U dringend wil spreken, <u>moet</u> U Vrydag 26 Juli a.s. te mynen kantore komen, om 9 uur v.m. De Directeur,
# TRANSCRIPTIE DV. *extra* 53/96/2 M. 7 December 1939. Oproeping. den Heer I. de Leeuw, St. Antoniesbreestraat 67 I, <u>Amsterdam-C.</u> Wijk 2. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 4 dezer verzoek ik U zich te willen vervoegen bij den bedrijfschef van mijn dienst, den heer J. Broerse, die kantoorhoudt in de Centrale Hal, No. H.69, des voormiddags tusschen 9 en 10 uur. De Directeur,
# TRANSCRIPTIE Den Heer Inspecteur v/h Marktwezen alhier. br: 21/21/1. m: '40 m. i. is tegen het verzoek van plaatshouder 165 Uilenburg, de heer L. de Leeuw geen bezwaar. Zijn marktgeld wordt op tijd betaald door den heer Huisman plaatshouder 104/105. Amsterdam 5 Juni 1940 [Handtekening: T. J. Wildeboer]
# TRANSCRIPTIE DV. 53/96/2 M. Verzonden 11/12 -39. 7 December 1939. Oproeping. den Heer I. de Leeuw, St. Antoniesbreestraat 67 I, Amsterdam-C. Wijk 2. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 4 dezer verzoek ik U zich te willen vervoegen bi...
# TRANSCRIPTIE DV. *extra* 53/96/2 M. 7 December 1939. Oproeping. den Heer I. de Leeuw, St. Antoniesbreestraat 67 I, Amsterdam-C. Wijk 2. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 4 dezer verzoek ik U zich te willen vervoegen bij den bedrijfschef van mijn dienst, den heer J. Broerse, die kantoorhoudt in de Centrale Hal, No. H.69, des voormiddags tusschen 9 en 10 uur. De Directeur,