M. van Bragt
Bekijk Verhaal ➔Archiefdocumenten
Proces-verbaal / Rapport van ordebewaking.
Dit rapport documenteert een diefstalincident in de Amsterdamse haven tijdens de Duitse bezetting. De 20-jarige M. van Bragt werd door een controleur betrapt op het stelen van twee kisten van een stapel bij Pier C. Opvallend is de brutale houding van de verdachte; hij bekende de diefstal ter plaatse, maar probeerde te vluchten door een andere controleur (Hooft) fysiek opzij te duwen. Hoewel hij door de politie werd ingerekend en naar het bureau aan de Admiralengracht werd gebracht, werd hij vrijgelaten omdat de eigenaar van de goederen, grossier C. Kooy, weigerde aangifte te doen. De tekst bevat enkele minieme typefouten die kenmerkend zijn voor rapporten uit die tijd (zoals "Braegt" in plaats van Bragt en het ontbreken van spaties na interpunctie). De handgeschreven aantekeningen onderaan duiden op de administratieve afhandeling: ondanks het uitblijven van strafrechtelijke vervolging (bij gebrek aan aangifte), volgde er een ordemaatregel. De toegang tot het terrein werd hem voor 14 dagen ontzegd, met een voorstel voor een ontzegging van onbepaalde tijd.
Officiële brief / Strafbeschikking.
* **Inhoud:** De brief is een officiële mededeling van een strafmaatregel tegen de heer M. van Bragt. Hij wordt beschuldigd van de diefstal van twee kisten op de Centrale Markt op 4 augustus 1941. * **Sanctie:** Als directe straf krijgt hij een toegangsverbod voor de markt van veertien dagen (8 t/m 21 augustus 1941). Daarnaast wordt de zaak geëscaleerd naar de Regeringscommissaris voor een mogelijke permanente of langdurige uitsluiting. * **Taalgebruik:** Het document hanteert de spelling-De Vries en Te Winkel (vóór de hervorming van 1947), gekenmerkt door het gebruik van de 'y' waar we nu 'ij' schrijven (bijv. *My*, *tyd*, *namelyk*, *Vrydag*, *terwyl*). De toon is zakelijk en streng. * **Annotaties:** De blauwe aantekeningen bovenin lijken een verzendbevestiging en een dossiernaam. De rode krabbels onderaan zijn waarschijnlijk administratieve aantekeningen van een later moment of een interne controle.
Officieel schrijven / Kennisgeving van strafmaatregel.
* **Inhoud:** De brief informeert de heer M. van Bragt over een opgelegde straf wegens de diefstal van twee kisten op de Centrale Markt op 4 augustus 1941. * **Strafmaat:** Een tijdelijke ontzegging van de toegang tot de markt voor de duur van veertien dagen (van 8 t/m 21 augustus 1941). * **Juridische grondslag:** Er wordt verwezen naar artikel 35, lid 1 van het 'Reglement op de Centrale Markt'. * **Escalatie:** De directeur geeft aan dat de zaak wordt voorgelegd aan de Regeringscommissaris voor Amsterdam om te bepalen of een uitsluiting voor langere tijd noodzakelijk is. Dit duidt op een serieuze opvatting van het vergrijp, mogelijk ingegeven door de schaarste tijdens de oorlogsjaren.
Getypte ambtelijke brief/rapportage met handgeschreven kanttekeningen.
Het document is een formeel verzoek van de Directeur van de Centrale Markt aan de Wethouder voor de Levensmiddelen. De kern van de zaak is de diefstal van twee kisten door M. van Bragt, een werknemer van een inkoper. Hoewel het slachtoffer (grossier C. Kooy) geen aangifte deed bij de politie, hanteert de marktdirectie een eigen tuchtrecht op basis van het Marktreglement. De directeur heeft Van Bragt reeds een toegangsverbod van 14 dagen opgelegd, maar acht dit onvoldoende. Hij verzoekt de Wethouder om bij de Regeringscommissaris een permanent (onbepaald) toegangsverbod te bepleiten. Opmerkelijk is dat de directeur wel vermeldt dat dit het eerste vergrijp van de betrokkene is, wat normaliter als verzachtende omstandigheid geldt, maar hier blijkbaar niet opweegt tegen de ernst van diefstal binnen de voedselketen.
Extract uit het Boek der Besluiten van de Regeringscommissaris voor Amsterdam.
Dit document is een officieel extract van een bestuursbesluit uit Amsterdam tijdens de Duitse bezetting. De kern van het besluit is een administratieve straf voor een burger, M. van Bragt, die woonachtig was in de Wagenaarstraat (Dapperbuurt). De persoon in kwestie is betrapt op het stelen van kisten op de Centrale Markt. In plaats van (of mogelijk in aanvulling op) een strafrechtelijke vervolging, legt de gemeente een directe administratieve sanctie op: een ontzegging van de toegang tot de markt voor de duur van vier maanden. Dit was een zware straf in die tijd, aangezien de Centrale Markt het hart was van de voedselvoorziening in de stad. Opvallend is de gedetailleerde procesgang: het voorstel komt van een wethouder, er is een rapport van de directeur van de markt, en het wordt bekrachtigd door de Regeringscommissaris. De kopieën van dit besluit worden breed verspreid binnen de gemeentelijke diensten, wat duidt op een strakke handhaving.
Relevante Archieffragmenten
# TRANSCRIPTIE Mw. J.G. v. d. Kreeke kamp - v. d. Bergh geb. 240 Prinsengracht. Za. 14/7 '41 Datum inschrijving op sollicitantenlijst 15 nov '40 onder No. 654 Artikel: kinderuitgeverijen. Th. v. d. Wolff advies 9-4-'43 Inr.
De stukken teruggestuurd. Gezien [v. G. M. Berkhoff]
# DOCUMENT INFO * **Afzender:** Mr. M. van Vugt, Amsterdam (advocaat). * **Ontvanger:** Den Weledelgeboren Heer Dr. A. van der Laan te Amsterdam. * **Documenttype:** Getypt vervolgblad van een zakelijke brief. * **Kenmerk:** VERVOLGBLAD 1. * **Datering:** Onbekend (geen datum op dit blad), vermoedelijk midden 20e eeuw.
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Administratieve notitie / intern memo. * **Datum:** November 1939. * **Herkomst:** Waarschijnlijk Gemeente Amsterdam (afdeling Marktwezen/Algemene Zaken). * **Kenmerken:** Handgeschreven aantekeningen op een voorgedrukt formulier (Alg. Zaken Model No. 14). * **Personen:** De heer Van Praag (sigarenhandelaar), zoon van Speijer, ambtenaar De Boer. * ...
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Afschrift van een getypte brief (juridisch advies). * **Datum:** 16 februari 1939. * **Afzender:** Prof. Mr. Dr. G. van den Bergh (George van den Bergh), wonende aan de van Eeghenstraat 106, Amsterdam-Zuid. * **Geadresseerde:** Burgemeester en Wethouders van Amsterdam. * **Kenmerk:** No. 630 L.M. 1937. * **Onderwerp:** Juridisch advies over het wer...