AI-Synthese 32

H. Hoffmann was actief als marktkoopman in Amsterdam, met een standplaats aan de Gaaspstraat (waarin hij een nieuwe bediende had) en verkocht koek en brood op de Waterlooplein in 1942. Hij woonde in de Dapperbuurt. In 1944 bleef zijn kaart onbezorgbaar, wat wijst op postontregeling tijdens de Hongerwinter.

Lotgevallen

1944 postontregeling Kaart onbezorgbaar gebleven tijdens de Hongerwinter

Handel

koekbrood GaaspstraatWaterlooplein
koekbroodDapperbuurtHongerwinterGaaspstraat
Gebaseerd op 6 archiefbronnen

Archiefdocumenten

Archief 745 | 745-338 | Pagina 149 | 1940

Achterzijde van een handgeschreven of doorslag van een brief op gelinieerd papier.

* **Inhoud:** Het document is de achterzijde van een zakelijke brief van Uitgeverij L.J. Veen aan de heer H.J. Hoffmann uit Almen. De uitgeverij bedankt Hoffmann voor het toesturen van een nummer van het tijdschrift *Het Boek*, waarin een positief artikel staat over de geschiedenis van de firma L.J. Veen. * **Vorm:** De hoofdzakelijke tekst is een 'doorslag' of doordruk van de voorzijde. Op deze achterzijde is met potlood of lichte inkt een informelere afsluiting toegevoegd ("Met vriendschappelijke groeten"), wat suggereert dat dit vel mogelijk als klad of kopie voor eigen archief is gebruikt, of dat de brief persoonlijk werd nabewerkt. * **Terminologie:** Het taalgebruik is formeel en hoffelijk, passend bij de zakelijke etiquette van die tijd ("Den Weledelgeboren Heer", "Uw Ed. schrijven", "Met de meeste hoogachting"). De afkorting "dw. dr" onderaan staat voor "dienstwillige dienaar".

Archief 745 | 745-388 | Pagina 214 | 1942

Administratieve lijst van toegewezen marktplaatsen.

* **Administratieve structuur:** Het document is een register waarin marktvergunningen worden bijgehouden. De afkorting "id." (idem) wordt gebruikt om aan te geven dat de gegevens in die kolom gelijk zijn aan de bovenliggende regel (in dit geval de locatie Damrak en het artikel mosselen). * **Geografie:** De genoemde marktlocaties zijn de Amstelmarkt, het Damrak en de Gasmarkt (bij de Westergasfabriek). De woonadressen van de kooplieden tonen een spreiding over Amsterdam (Oosterparkbuurt, Dapperbuurt, Jordaan), met uitzondering van de eerste inschrijving uit Volendam. * **Handelswaar:** De lijst weerspiegelt de handel in primaire levensmiddelen zoals vis, mosselen en broodproducten. Opvallend is de concentratie van musselenhandelaren op het Damrak in september 1942. * **Schrift:** Het document is geschreven in een vlot, ambtelijk cursief handschrift uit de midden-20e eeuw. De afkorting "m.i.v." staat voor "met ingang van".

Archief 745 | 745-388 | Pagina 222 | 1942

Getypte administratieve lijst (doorslag of origineel op dun papier).

Het document is een administratieve lijst van de Amsterdamse marktdienst. Het bevat de namen van 67 kooplieden die worden afgevoerd van hun standplaatsen op diverse Amsterdamse markten (waaronder de Joubertstraat, Gaaspstraat en het Waterlooplein). Per persoon zijn de geboortedatum, het woonadres, de marktlocatie en de handelswaar genoteerd. De lijst getuigt van een strikte bureaucratische vastlegging van vergunningmutaties. Opvallend is het gebruik van aanhalingstekens (") om herhaling van marktlocaties en artikelen aan te duiden.

Archief 745 | 745-388 | Pagina 226 | 1942

Administratieve lijst (handgeschreven grootboekblad).

Dit document bevat een register van marktkooplieden in Amsterdam. De structuur is zeer systematisch, verdeeld over vijf kolommen. De kop "Afvoeringen" in de linkerbovenhoek is historisch beladen; in de context van de Tweede Wereldoorlog duidt dit vaak op het verwijderen van Joodse burgers uit hun beroep of hun deportatie. De lijst bevat veel namen die typisch zijn voor de Amsterdamse Joodse gemeenschap van die tijd (Blitz, Boas, Catan, Dresden, etc.). De adressen concentreren zich rond de Joodse buurt (Waterlooplein, Rapenburg, Nieuwe Achtergracht) en de Transvaalbuurt. De marktlocaties zoals de Gaaspstraat waren specifiek aangewezen als "Joodse markten" nadat de bezetter Joden verbood op reguliere markten te staan.

Archief 745 | 745-394 | Pagina 329 | 1942

Verzoekschrift voor een marktvergunning.

* **Zakelijke inhoud:** De bakker G. Trompetter vraagt een vergunning aan voor Salomon Pimentel om brood te verkopen op de markt (waarschijnlijk de markt in de Casper Fagelstraat). De aanleiding is het vertrek van zijn personeelslid H. Wolf naar Duitsland. * **Bureaucratisch proces:** Het document laat de efficiënte ambtelijke afhandeling zien tijdens de bezettingsjaren. Verschillende instanties (Voedselvoorziening, Broodvoorziening) geven hun akkoord. De kaarten van de vorige werknemers zijn reeds ingetrokken, wat de weg vrijmaakt voor de nieuwe aanstelling per 2 november 1942. * **Terminologie:** Het gebruik van "oud marktkoopman" voor Pimentel suggereert dat hij een ervaren kracht is die mogelijk door de anti-Joodse maatregelen zijn eigen nering was kwijtgeraakt en nu voor een ander moet werken.

Archief 745 | 745-425 | Pagina 351 | 1944

Document

Dit document is een tastbaar bewijs van de ontregelde postbezorging in Amsterdam tijdens de Hongerwinter (1944-1945). De kaart is verzonden door een handelaar uit de Dapperbuurt. Opvallend is het grote paarse "M. 1944" stempel, wat duidt op militaire censuur of controle door de bezetter. De kaart lijkt onbezorgbaar te zijn geweest; de krabbels "onbekend" en "weggegaan" wijzen erop dat de geadresseerde niet meer op het adres in de Jan van Galenstraat verbleef. De data 9 januari, 20 januari en 22 februari 1945 laten zien dat de kaart nog wekenlang in het postsysteem circuleerde voordat deze definitief werd afgehandeld of geretourneerd.

Archieflijst-vermeldingen

Archief 745 | 745-388 | Pagina 214 | 1942

Administratieve lijst van toegewezen marktplaatsen.

#6 H. Hoffmann Westerzijde 81
administratieve lijst Gasmarkt. koek & brood 68%

| H. Hoffmann | | Westerzijde 81 | Gasmarkt. | 14-9-'42 | koek & brood |

Archief 745 | 745-388 | Pagina 222 | 1942

Getypte administratieve lijst (doorslag of origineel op dun papier).

#48 H. Hoffmann Weesperzijde 81
administratieve lijst koek, brood getypt 68%

| H. Hoffmann | 7-7-09 | Weesperzijde 81 | ” | koek, brood |

Koopliedenlijsten

Bron: 745-388.md | 1942

Waterlooplein — standplaats " koek

koek. brood. Levensmiddelen

Relevante Archieffragmenten

M. de Haan.

Relevantie: 83%

[Rechtsboven in de marge:] F.H. 7. 6000. 50 hv. 754. 12-'38

Relevantie: 82%
Archief 745 | 745-299 | Pagina 88 | 1939

# TRANSCRIPTIE [Rechtsboven, vaag]: Suppleert (?) J.J. Hofman 25. 11 - 1884 Halmaheirastraat 4 III geauth. fam. v. Bloem sinds 9. 7 - 28 abs. B. Kamstra sinds October 1986.

Relevantie: 81%
Archief 745 | 745-339 | Pagina 101 | 1940

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven, rechtsboven:] 2 ex. Ni. de Kaer [?] [Handgeschreven, middenboven:] extra DV. 90/1/4 M. 4 Januari 1940 den Heer J.H.Hofman, Cyclamenstraat 3 hs. Amsterdam-Noord. Mij is gerapporteerd, dat U zich op 30 December j.l. op de markt Mosplein heeft laten bijstaan door Uw vader, zonder daarvoor mijn toestemming te hebben gekregen. Ik waarschuw U hierbij ernstig dit voo...

Relevantie: 81% ** de directeur (vermoedelijk van de dienst van het marktwezen amsterdam).
Archief 745 | 745-302 | Pagina 175 | 1939

# TRANSCRIPTIE Mijn Naam is johannes Hermanus Hofman geboren Amsterdam 1916 Woonent Cijllenenstraat Vaart N$^o$ 3

Relevantie: 81%