B. Oranje
Bekijk Verhaal ➔Archiefdocumenten
Gerechtelijk schrijven (Tuchtbeschikking)
Dit document is een officiële tuchtbeschikking gericht aan Adrianus Zorge, een groenteman in Amsterdam. Het betreft een strafmaatregel (waarschijnlijk een boete, hoewel de rest van de pagina ontbreekt) wegens het overtreden van de prijsvoorschriften in januari 1942. Uit het document blijkt dat Zorge aanzienlijk hogere prijzen vroeg voor spruitjes, wortelen, boerenkool en zuurkool dan wettelijk was toegestaan. Zo verkocht hij boerenkool voor 40 cent per kilo, terwijl het maximum op 13 cent lag. De zaak is gebaseerd op een rapport van opsporingsambtenaren van de Prijsbeheersing en een proces-verbaal van de Amsterdamse politie.
Tuchtbeschikking (Prijsbeheersing)
Dit document is een officiële tuchtbeschikking tegen een Amsterdamse groenteman wegens overtreding van de prijsvoorschriften tijdens de Tweede Wereldoorlog. **De belangrijkste bevindingen:** * **Prijsopdrijving:** De verdachte, Arie Johannes van Leeuwen, heeft producten verkocht voor prijzen die 100% tot 150% boven de wettelijke maximumprijs lagen. Zo werden goudreinetten (appels) verkocht voor 2,00 gulden per kilo, terwijl de maximumprijs 0,80 gulden was. * **Handhaving:** De overtreding is geconstateerd door opsporingsambtenaren J.C. Harder en B. Oranje. Dit illustreert de strenge controle op de detailhandel door de Inspectie voor de Prijsbeheersing. * **Procedure:** Het document is een standaardformulier waarbij onjuiste opties (zoals "schriftelijke verantwoording") zijn doorgehaald. De verdachte heeft op 13 april 1942 mondelinge verantwoording afgelegd, waarbij hij werd "bijgestaan" (vermoedelijk door een advocaat of gemachtigde). ---
Document
Dit document is een officiële tuchtbeschikking tegen Jan Jacob Griffioen, een Amsterdamse groothandelaar (grossier) in groenten en fruit. De kern van de zaak betreft twee specifieke overtredingen van de prijsbeheersingsregels in de nazomer van 1942: 1. **Sorteringsfraude (Koolrabi):** Het verkopen van kleine koolrabi (minder dan 7 cm) tegen de hogere prijs die gold voor grotere exemplaren (meer dan 7 cm). 2. **Kwaliteitsfraude (Selderij):** Het verkopen van 100 bosjes selderij als zijnde van "eerste kwaliteit" voor 4 gulden, terwijl de waar feitelijk als "uitschot" (inferieure kwaliteit/afval) aangemerkt had moeten worden en dus aanzienlijk goedkoper had moeten zijn. De verdachte heeft de feiten bekend, maar voert "vergissingen" aan als verdediging. Het document is een typisch voorbeeld van de strikte administratieve controle op de voedselketen tijdens de bezettingsjaren. ---
Tuchtbeschikking (economisch strafrecht)
Dit document is een officiële tuchtbeschikking tegen Gerrit Bernardus Visser, een Amsterdamse fruitgrossier. Uit de tekst blijkt dat Visser werd beschuldigd van prijsopdrijving tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kern van de zaak is de verkoop van 200 kilogram kwaliteitsperen (Soldat Laboureur en Bonne Louise d'Avranches) aan een kleinhandelaar voor 120 gulden (60 gulden per 100 kg), terwijl de wettelijk vastgestelde maximumprijs slechts 35,50 gulden per 100 kg bedroeg. Visser probeerde de overtreding te rechtvaardigen door te beweren dat een deel van de betaling (50 gulden) de aflossing van een oude schuld was, maar hij kon dit niet bewijzen en had de overtreding eerder al toegegeven aan de opsporingsambtenaar. Het document is een typisch voorbeeld van de bureaucratische afhandeling van economische delicten door de prijsbeheersingsautoriteiten.
Strafbeschikking (strafrechterlijk bevel tot betaling van een boete)
De kern van deze strafbeschikking is een economisch delict: het overtreden van de prijsbeheersingsvoorschriften tijdens de bezettingsjaren. * **De Overtreding:** De verdachte, een groenteboer, verkocht producten ver boven de vastgestelde maximumprijzen. * **Bellefleur appelen:** Verkocht voor **f 2,00** per kg, terwijl de maximumprijs **f 0,53** was (bijna vier keer de toegestane prijs). * **Uien:** Verkocht voor **f 0,25** per kg, terwijl de maximumprijs **f 0,13** was (bijna het dubbele). * **Bewijslast:** Het dossier steunt op een proces-verbaal van twee opsporingsambtenaren (Pauw en Oranje) die de verkoop hebben geconstateerd. * **Administratief detail:** Er is gebruikgemaakt van een standaardformulier waarbij irrelevante opties (zoals schriftelijke verantwoording of rechtsbijstand) handmatig zijn doorgehaald.
Relevante Archieffragmenten
# TRANSCRIPTIE [Links bovenin een klein merkje, mogelijk een 'i' of vinkje] Molenaar 'B <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> 16/12 '43 Markt Dapperstraat B [onderstreept]
# TRANSCRIPTIE Bijlage B
M. de Haan.
# TRANSCRIPTIE [Bovenaan] Otto 23/5 PM [Turflijst] <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> | | | [Midden] Averwijzing 150...
# TRANSCRIPTIE aanvoer 14 Dec In Kalestraat Zoetwatervisch (voorw) van A Fonn . a B Fonn en W Ruiter 80p 40p + 40p. aanvoerders A Fonn <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> || Ik heb alleen vink af laten houden van de aanvoerder doch **niet** van de beide andere aanv...