P.H. Zwarts (vischhandelaar)

Bedrijfsenvelop of voorblad van een zakelijk dossier.

* **Taal en spelling:** De spelling "Vischhandel" (met 'ch') duidt op een oorsprong van vóór de grote spellinghervormingen van het midden van de 20e eeuw, hoewel veel bedrijven deze archaïsche spelling in hun officiële naam behielden. * **Typografie:** De tekst is gecentreerd en uitgevoerd in een formeel, schreeflettertype (serif). De plaatsnaam IJmuiden is onderstreept, wat gebruikelijk was in de zakelijke correspondentie van die tijd om de bestemming te benadrukken. * **Bedrijfsvorm:** De aanduiding "N.V." (Naamloze Vennootschap) wijst op een substantiële onderneming met rechtspersoonlijkheid.

Document

De kern van deze correspondentie is een zakelijk verzoek om assistentie bij een incasso. De firma Engel Prins Jzn. Limited vraagt de Amsterdamse marktmeester (Dr. van der Laan) om geld te innen bij een partij genaamd "Groenteman-Prins". De vermelding van een "accoord" suggereert dat de schuldenaar mogelijk in financiële moeilijkheden verkeerde en een betalingsregeling of saneringsvoorstel (surseance/faillissementssituatie) aan het voorbereiden was. De firma Prins wil dat de marktautoriteit optreedt als ontvanger van deze gelden. De handgeschreven kanttekeningen bevestigen dat de brief intern is behandeld; er moest worden overlegd met een functionaris genaamd De Haas, en er was een specifieke instructie om de directeur te informeren zodra de betaling binnen was.

Extract uit het Boek der Besluiten van de Burgemeester van Amsterdam.

Dit document betreft een administratieve strafmaatregel opgelegd door de Burgemeester van Amsterdam aan een individuele ondernemer tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kern van de zaak is de handhaving van de distributiewetten. * **Overtreding:** P.H. Zwarts heeft vis gekocht buiten het officiële kanaal van de visafslag om ("buiten de verdeeling om"). In de context van de bezettingsjaren betekende dit dat hij de schaarse goederen aan de centrale controle onttrok, wat werd beschouwd als een vorm van zwarte handel. * **Sanctie:** In plaats van een boete of gevangenisstraf krijgt de handelaar een beroepsverbod van zes maanden (uitsluiting van de afslag). Dit was een effectieve manier om een ondernemer direct in zijn bestaansmiddelen te treffen en de naleving van de distributieregels bij anderen af te dwingen. * **Bureaucratie:** Het document toont de uitgebreide bureaucratische structuur aan, waarbij verschillende diensten (Marktwezen, Sociale Zaken, Levensmiddelen) betrokken zijn bij de uitvoering en registratie van dergelijke besluiten.

Getypte brief (doorslag of origineel op dun papier).

* **Inhoud:** Het betreft een officiële zakelijke mededeling over de afhandeling van een inbeslagname. Een mand (vermoedelijk vis, gezien de geadresseerde) is door ambtenaren gewogen onder toezicht van een opsporingsambtenaar. Het gewicht is vastgesteld op 27 kg met een waarde van 2,09 gulden (waarschijnlijk per kilo). * **Juridische status:** De brief verwijst naar een proces-verbaal dat op ambtseed is opgemaakt. Dit geeft aan dat de inbeslagname een formele strafrechtelijke of economische procedure betrof. * **Taalgebruik:** Het taalgebruik is uiterst formeel en ambtelijk ("deel ik U mede", "jl.", "geconstateerd", "kwantum"). Opvallend is de schrijfwijze "Ymuiden" met een 'Y', wat in die tijd gebruikelijk was in officiële stukken voor de 'IJ'.

Getypte brief / officiële mededeling.

* **Inhoud:** De brief is een formele bevestiging van de weging van een in beslag genomen mand met vis. De directeur bevestigt dat de mand 27 kilogram woog en dat de prijs was vastgesteld op 2,09 gulden per kilo. Hij verwijst naar een officieel proces-verbaal dat door een opsporingsambtenaar onder ede is opgemaakt. * **Taalgebruik:** Formeel, ambtelijk Nederlands ("jl." voor jongstleden, "mede delen", "geconstateerd", "kwantum"). * **Toestand:** De tekst is goed leesbaar; het betreft een doorslag of een origineel op dun kantoorpapier. De spatiering in de plaatsnaam "Y m u i d e n" was destijds gebruikelijk in correspondentie om de leesbaarheid te vergroten.

# TRANSCRIPTIE [Linksboven, handgeschreven paraaf in inkt] [Rechtsboven, handgeschreven in rood/blauw potlood en inkt] Krups delt [?] W SV den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen <u>A L H I E R .</u> 48c/8/1 b M. 2 27 Januari 1943. <u>Uitsluiting verdeeling P.H. Zwarts.</u> In bijlage dezes doe ik U toekomen afschriften van op 13 en 16 Januari jl. doo...

# TRANSCRIPTIE 2 cents hooger en die man bakt deze vis en verkoopt ze aan de winkels en Hotels tegen hoogen prijzen dus wij krijgen daar niets van dat is toch schandelyk. Wij moeten uuren in de rij staan om een pond aal of zoet- watervisch te krijgen. En als ze dan met hun kar of Bakfiets aan de markt komen en ze hebben 40 of meer pond op hun toewysing of toegift gekregen. dan brengen ze 20 pond ...

of winkel bezit. Dit lijkt mij echter onwaarschijnlijk, daar den heer Janssen nog hal of winkel in bezit heeft voor den verkoop en de visch op dezelfde wijze verhandelt als ik. *[Marginale aantekening in linker marge:]* juist? vormt een koophandel Wel is mij een toewijzing voor het koopen van visch over de veiling toegewezen, doch ook hier ken ik mij niet mede vereenigen en wel om het volgende. D...

# TRANSCRIPTIE [Linksboven, handgeschreven:] Imp [Boven het midden, handgeschreven:] Verzonden 9/3 [Rechtsboven:] VB/SV [Rechts:] den Heer Directeur der Nederlandsche Visscherijcentrale, 2e Adelheidstraat 300, 's-Gravenhage (ZH) [Links:] 46a/57/3 M. P. Vrees. [Rechts:] 9 Maart 1943. [Inhoud:] Naar aanleiding van Uw brief d.d. 15 Februari jl. no. 332 L/Du bericht ik U, dat P. Vrees, Korte Pr...

# TRANSCRIPTIE [Linksboven, getypt:] 46b/104/2M. [Middenboven, handgeschreven:] Verzonden 31/7 [onleesbaar] [Rechtsboven, getypt:] 31 Juli 1944. vD/SV. [Adresseringsblok:] Den Heer Directeur van het Bedrijfschap voor Visscherij- producten, 2e Adelheidstraat 300, 's-Gravenhage. ============================== [Inhoud:] Naar aanleiding van Uw brief d.d. 1 Juli jl. no. 14319/V/Vij bericht ik U, ...