R. Groen
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 33
R. Groen was actief als marktkoopman op de Waterloopleinmarkt (standplaats Blasiusstraat) in mei 1942. De handel omvatte waarschijnlijk aardappelen, groenten en fruit. In 1941 werd een vaste standplaats in de Vrolikstraat aangevraagd. In 1941 was R. Groen tijdelijk niet in staat om naar de markt te gaan vanwege gezondheidsredenen.
Lotgevallen
Relaties
Handel
Bron-evidence
R. Groen *26* | J 171197 | Blasiusstr. 54 III | 11.5.42
R. Groen *26* | J 171197 | Blasiusstr. 54 III | 11.5.42
R. Groen *26* | J 171197 | Blasiusstr. 54 III | 11.5.42
Archiefdocumenten
Officiële vergunning van de gemeente Amsterdam.
* **Taal en Spelling:** Het document is geschreven in een formele, ambtelijke stijl met de spelling van die tijd (bijv. "eener", "hetzy", "vry blyve", "nabyheid", "dadelyk"). Opvallend is het gebruik van de 'y' waar we nu 'ij' zouden gebruiken. * **Strikte Regulering:** De vergunning bevat zeer specifieke eisen (a t/m g) om overlast te voorkomen. De nadruk ligt op mobiliteit (het moet een handkar blijven zonder vaste omheining) en de netheid van de openbare weg. Het uitzicht mag niet belemmerd worden, wat duidt op verkeersveiligheid of esthetische eisen in de Plantagebuurt. * **Financieel:** De kosten voor de standplaats bedroegen 45 cent per week, wat in 1918 een aanzienlijk bedrag was voor een kleine straatverkoper, maar betaalbaar voor een zelfstandige. * **Administratief proces:** De stempels en handtekeningen tonen de bureaucratische weg: van de centrale secretarie (Burgemeester en Wethouders) naar de Directeur van het Marktwezen en uiteindelijk de Marktmeester die toezicht hield op de uitvoering.
Marktregister (vermoedelijk Amsterdam, gezien de familienamen).
Administratieve lijst voor de voorlopige indeling van marktstandplaatsen.
* **Afkortingen:** * **a. g. F.:** Aardappelen, Groenten en Fruit. * **bl + pltn:** Bloemen en planten. * **stpl.:** Standplaats. * **cl:** Waarschijnlijk een afkorting voor 'sectie' of 'klasse' (mogelijk 'centraal' of 'collectie'). * **M.S:** Een administratieve markering, mogelijk 'Markt-Schipper' of een specifieke statuscode. * **Inhoud:** Het document betreft de logistieke planning van een straatmarkt. Er is veel aandacht voor de exacte positionering ten opzichte van huisnummers en naburige kooplieden (bijv. "naast Cohen de Lara"). * **Mutaties:** De rode inkt en doorhalingen duiden op een werkdocument dat werd bijgewerkt naarmate bezwaren werden ingediend of standplaatsen verschooven (zie de wijzigingen bij de 1e Oosterparkstraat). * **Vervoersmiddelen:** Specifieke vermeldingen van een "3-wieler" en "handkar" geven inzicht in de schaal en mobiliteit van de handelaren.
Ambtelijk verslag/notitie betreffende de toewijzing van marktstandplaatsen.
* **Regulering van de Openbare Ruimte:** Het document toont de actieve bemoeienis van de gemeente en politie met het ordenen van straathandel. Standplaatsen worden tot op de meter nauwkeurig vastgelegd om hinder voor omwonenden en verkeer (zoals de Gemeente-Tram) te beperken. * **Sociaal-Economisch Profiel:** De lijst met namen bevat een aanzienlijk aantal Joodse ondernemers (o.a. Cohen, Aronson, Moscoviter, Zwaaf), wat kenmerkend is voor de bevolkingssamenstelling van Amsterdam-Oost in die periode. Het assortiment (vis, fruit, groente, haring, mierikwortel) weerspiegelt de dagelijkse behoeften van een volksbuurt. * **Ambtelijke Besluitvorming:** Er is sprake van een dwingend beleid: wie de voorgestelde "oplossing" niet accepteert, verliest zijn recht op een standplaats ("want dan is er niets meer"). Er wordt echter ook flexibiliteit geboden bij wegwerkzaamheden. * **Wisselplaatsen:** De introductie van "wisselplaatsen" (A/B) waarbij handelaren wekelijks van plek ruilen, duidt op een poging om de beste locaties eerlijk te verdelen onder de kooplieden.
Aanvraagformulier voor een standplaatsvergunning (voorgedrukt formulier met handschriftelijke invulling).
Dit document is een officieel aanvraagformulier van de gemeente Amsterdam waarbij de familie Groen (wonende aan de Vrolikstraat) een vaste standplaats aanvraagt voor hun handel. Opvallend is dat zij reeds over een 'ventvergunning' beschikken (het recht om rond te trekken met goederen), maar deze willen omzetten naar een vaste 'standplaatsvergunning'. De aanvraag is specifiek: * **Locatie:** De Blasiusstraat, ter hoogte van de zijgevel van de banketbakkerij van Tolen (Camperstraat 54). Dit duidt op een zeer precieze afbakening van de gewenste plek op de openbare weg. * **Tijden:** Van 8:00 tot 20:00 uur op werkdagen, en vanaf 10:00 uur op zondag. * **Product:** Fruit, te verkopen vanaf een handkar. * **Dagen:** Door de doorhaling van "behalve des Zaterdags" vraagt de aanvrager expliciet toestemming om ook op zaterdag op die plek te mogen staan. Hoewel de aanvraag op naam staat van H. en R. Groen, is het document ondertekend door W. Groen.
Medische verklaring (doktersattest).
Het document is een kort medisch bewijsstuk waarin arts G.A.M. van Balen verklaart dat mevrouw R. Groen gedurende een periode van drie maanden fysiek niet in staat is om naar de markt te gaan. De reden hiervoor wordt algemeen aangeduid als "gezondheidsredenen". De afkortingen aan de linkerzijde (zoals A.Z.A. voor Algemeen Ziekenfonds Amsterdam) duiden aan voor welke instanties dit type formulier standaard werd gebruikt. De arts heeft dit specifieke exemplaar echter blanco gelaten wat betreft het aanvinken van een fonds, wat kan wijzen op een particuliere patiënt of een algemene verklaring.
Getypte namenlijst met administratieve gegevens.
* **Layout:** Het document is een gestructureerde lijst, alfabetisch gesorteerd op achternaam. Het bevat vijf kolommen, waarbij de laatste kolom oorspronkelijk bedoeld was voor de "Reden van plaatsing", maar gaandeweg is gebruikt voor het voluit noteren van voornamen. * **Betekenis Steunnummer:** De "J" die voorafgaat aan diverse nummers duidt op de administratieve categorisering van personen als Joods door de bezettingsautoriteiten of de Joodse Raad. * **Mutaties:** De talrijke doorhalingen suggereren dat dit een werkdocument was dat regelmatig werd bijgewerkt. Redenen voor doorhaling kunnen deportatie, verhuizing, overlijden of een wijziging in de ondersteuningsstatus zijn. * **Handgeschreven nummers:** Naast de namen staan kleine nummers (bijv. 1, 2, 4, 9, 10...). Dit lijkt een doorlopende nummering of een referentie naar een ander dossier. * **Toponiemen:** Alle adressen bevinden zich in Amsterdam, met een sterke concentratie in de (toenmalige) Joodse wijken zoals de Transvaalbuurt en de Plantagebuurt.
Archieflijst-vermeldingen
Marktregister (vermoedelijk Amsterdam, gezien de familienamen).
| 80 | R. Groen | / | / | / | / | / | / | / | fruit | |
Koopliedenlijsten
Waterlooplein — standplaats Blasiusstr
Relevante Archieffragmenten
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Administratieve notitie / Bijblad betreffende restitutie marktgeld. * **Datering:** 29 november 1940 (doorzending) tot 2 december 1940 (stempel). * **Betrokkene:** G. Groen (geboren 31-05-1869, overleden 28-10-1940). * **Locatie:** Marktplaats Ten Katestraat (Amsterdam). * **Kenmerken:** Formulier "Alg. Zaken Model No. 14", voorzien van diverse ambte...
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Officieel rapport / ambtelijk schrijven. * **Datum:** 14 oktober 1939 (met latere aantekeningen tot 19 oktober 1939). * **Locatie:** Amsterdam. * **Betrekkingshebbende:** J. Groen (geboren ca. 1899), wonende Sweelinckstraat 26-I, Amsterdam. * **Onderwerp:** Aanvraag erkenning als kleinhandelaar in groenten en fruit. * **Kenmerk:** № 2/13/149/1 / M....
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Ambtsbericht / Rapport van de Dienst Marktwezen Amsterdam. * **Datum:** 25 juli 1940. * **Betrekkende persoon:** J. Groen (41 jaar), wonende aan de 1e Sweelinckstraat 26, Amsterdam. * **Onderwerp:** Aanvraag voor erkenning als kleinhandelaar in groenten en fruit. * **Kenmerk:** № 213/72/1 M.1940 25/7.
# TRANSCRIPTIE A. P. Groen geb. 13 - 5 - 1900. Heeft plaats gehad op Ten Katestraat onder no. 50. i/g. 1 - 10 - 1943. Ingetrokken per 27 - 3 - 44. i.v.m. uitsluiting door Inspecteur Prijsbeheersing voor den tijd van vijf jaar Mevr. A. P. Groen oproepen [Rode inkt, linksonder:] Donderdagmorgen [Rode inkt, rechtsmidden:] 20/28/2 [Zwarte inkt, rechtsonder:] HD. 26/6 '44
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Getypte brief met handtekening en ambtelijke aantekeningen. * **Datum:** 26 oktober 1940. * **Locatie:** Amsterdam. * **Afzender:** A. Groen (wonende aan de v. Musschenbroekstraat 2, Amsterdam). * **Ontvanger:** WelEd. Heer Directeur van het Marktwezen te Amsterdam. * **Kenmerk:** № 27/84/3 M. 1940 (met ambtelijk stempel gedateerd 28/10).