Getypte brief met handgeschreven correcties en kanttekeningen (concept of kopie voor dossier). [Links bovenin, handgeschreven:]
37/28/21 19

[Midden links, handgeschreven:]
11 30
LT
/ 60%

[Hoofdtekst:]

Den Heer Directeur der
Gemeentetram.

      Ter bevestiging van onze bespreking d.d. 28 dezer heb ik de eer U hierby het navolgende te berichten.

      De gemiddelde totale aanvoer [doorgehaald: xxxxxxxx] op de Centrale Markt van groente bedraagt per maand: 5000 ton, die van fruit: [ingevoegd:] 2500 [einde invoeging] [doorgehaald: 1000] ton. U deelde my mede met 30 tramwagens, die twee ritten per dag zouden maken per dag 200 ton, dat wil zeggen per maand ± [ingevoegd:] 4000 [einde invoeging] [doorgehaald: 2000] ton te kunnen vervoeren. Deze tramwagens zouden derhalve ongeveer [doorgehaald: de helft] van het totale vervoer aan groente en fruit der Centrale Markt [doorgehaald: moeten verwerken] [ingevoegd, boven 'verwerken':] kunnen [einde invoeging], hetgeen om de navolgende [doorgehaald: redenen] redenen niet te verwachten is.

[doorgehaald: In dit verband diene, dat] [ingevoegd:] De [einde invoeging] kleinhandelaren [ingevoegd:] zullen [einde invoeging] voor [doorgehaald: den] afvoer van hun producten van de markt niet, dan by uiterste noodzaak, van de diensten der tram gebruik [doorgehaald: zullen] maken. Het vervoeren van de goederen door de tram beteekent, dat veel tyd door de handelaren wordt verloren en dat zy de goederen vanaf het eindpunt der tramlyn naar hun winkel moeten doen brengen. / De kleinhandelaren zullen dan ook trachten zich allereerst op verschillende andere wyzen te helpen, hetzy door vervoer per schuit, hetzy per paard en wagen of met handkarren. Ten aanzien van deze laatste diene, dat heden door de Federatie van Vereenigingen van Kleinhandelaren in aardappelen, groente en fruit, [doorgehaald: waarschijnlijk 200 à 300] [ingevoegd:] nog meer [einde invoeging] extra handkarren [doorgehaald: zullen worden] gehuurd, teneinde zooveel mogelyk aan de daaraan ontstaande behoefte tegemoet te komen.

      Met betrekking [ingevoegd:] tot [einde invoeging] het te verwachten vervoer door de tram merk ik nog op, dat aardappelen-vervoer [doorgehaald: waarschijnlijk] in het geheel niet door de tram zal plaatsvinden: het is de bedoeling van den aardappelhandel om [ingevoegd:] vanaf [einde invoeging] schuiten in de verschillende deelen der stad [doorgehaald: te leveren] te leveren. Van groente en fruit zullen ook de lichtere artikelen ongetwyfeld in den regel per tram, doch per paard en wagen of per handkar worden vervoerd. Het tramvervoer zal dan ook in hoofdzaak voor stapelartikelen zooals kool, wortelen, uien en hard fruit kunnen dienen, doch zelfs van deze stapelartikelen zal nog een belangryk deel per schuit of op andere wyze worden vervoerd.

      Op grond van het bovenstaande moet het aantal kilogrammen, dat in elk geval [doorgehaald: door] Uw [tekst loopt onderaan door:] [ingevoegd:] wordt vervoerd door [einde invoeging]

[In de linkermarge, handgeschreven cursief:]
Ook op de Centrale
Markt zullen de
goederen eerst naar de
tram moeten worden
vervoerd; bij het afladen
op de aflaadplaats [onduidelijk]
komt thans door de
tram het tweemaal overladen.

[Onderaan links, handgeschreven:]
L niet * Inhoud: De auteur van de brief (mogelijk een marktdirecteur of een logistiek adviseur) tempert de verwachtingen van de directeur van de Gemeentetram over de hoeveelheid goederen die via de tram vervoerd zal worden. Hoewel de tram een theoretische capaciteit heeft van 4000 ton per maand, wordt gesteld dat handelaren liever gebruikmaken van schuiten, paard-en-wagen of handkarren.
* Logistieke bezwaren: Het grootste bezwaar is de extra tijd en het "tweemaal overladen" (zoals in de kantlijn genoteerd). Goederen moeten immers eerst naar de tram worden gebracht en vanaf het eindpunt weer naar de individuele winkels worden vervoerd.
* Vervoersmiddelen: Het document noemt een interessante mix van vervoerswijzen uit die tijd: de tram (als innovatie voor goederen), de schuit (traditioneel watervervoer), paard en wagen, en de handkar (voor de kleinhandel).
* Correcties: De handgeschreven aanpassingen verhogen de geschatte tonnages (fruit van 1000 naar 2500 ton, tramcapaciteit van 2000 naar 4000 ton), maar maken de conclusies over de bereidheid van handelaren stelliger. Dit document past in de geschiedenis van de Amsterdamse Goederentram. In de vroege 20e eeuw (met name rond de opening van de Centrale Markthallen in 1934, maar ook al daarvoor) werd geëxperimenteerd met het vervoer van verse producten via het tramnetwerk om de stad te bevoorraden. De Gemeentetram Amsterdam (GTA) beschikte over speciaal goederenmaterieel.

De brief illustreert de frictie tussen de moderniseringsdrang van de overheid (vervoer per rails) en de praktische, economische bezwaren van de Federatie van Kleinhandelaren. Het "last mile"-probleem (het vervoer van de tramhalte naar de winkel) bleek destijds al een doorslaggevende factor te zijn in de logistieke keuze, waardoor de goederentram nooit de dominante positie kreeg die men in de vroege planning voor ogen had.