11 oktober 1940 E. J. Slak (waarschijnlijk Salomon Slak, wonende op dit adres), Kerkstraat 118, Amsterdam. Een marktmeester of ambtenaar van de marktwezen ("Wel Ed. Heer"). 11/10 1940

Wel Ed. Heer.
Met verbazing heek [keek] ich op toen
ich dinsdag een bericht kreeg
dat ich de markt op het Mosplein
niet geregeld bezoek. ich denk
wel dat het een vergissing
zal zijn. ich bezoek ze
altijd. ich was alleen voor
14 dagen en voor 4 weken
een maal niet. dat is alles.
a.s. zaterdag kom ich ook
niet met het oog op de groote
verzoendag. zoo als uw wel
weet is het een rare tijd.
je kunt geen handel koopen
en ook niet verkoopen met die
punten beweging. ich ben
zaterdag op de markt geweest
en heb niet een cent ontvangen
het ken navraag velen.
ich hoop er nog iets van te hooren
van uw of van de marktmeester
op het mosplein. Hachtend [Hoogachtend] E J Slak
Kerkstraat 118
A’dam De brief is geschreven door een marktkoopman die zich moet verantwoorden voor zijn afwezigheid op de markt aan het Mosplein in Amsterdam-Noord. De taal is doorspekt met dialectvormen en fonetische spelling die kenmerkend zijn voor de Amsterdams-Joodse gemeenschap van die tijd, zoals het consequent gebruiken van "ich" in plaats van "ik" en "ken" voor "kan".

De schrijver benadrukt de zware economische omstandigheden: door de oorlog en de invoering van het distributiestelsel ("die punten") is er bijna geen handel meer mogelijk. Hij illustreert dit door te vermelden dat hij de vorige zaterdag "niet een cent" heeft verdiend. De toon is defensief maar respectvol; hij nodigt de instantie zelfs uit om zijn beweringen na te trekken ("het ken navraag velen"). De datum van de brief, 11 oktober 1940, is zeer specifiek. De schrijver geeft aan de volgende dag niet te komen vanwege de "groote verzoendag" (Jom Kippoer). In 1940 viel deze belangrijkste Joodse feestdag inderdaad op zaterdag 12 oktober.

Dit document biedt een inkijkje in de beginfase van de Duitse bezetting. Hoewel de grootschalige deportaties nog niet waren begonnen, ondervonden Joodse kleine zelfstandigen al grote hinder van de nieuwe regelgeving en de instortende markt. De angst om een standplaatsvergunning te verliezen bij vermeende afwezigheid was groot, aangezien dit voor velen de enige bron van inkomsten was. De adresvermelding Kerkstraat 118 plaatst de afzender in het hart van Amsterdam, van waaruit hij de oversteek naar de markt in Noord maakte.