Getypte brief (waarschijnlijk een doorslag of kantoorkopie).
Origineel
Getypte brief (waarschijnlijk een doorslag of kantoorkopie). 11 november 1942. De Directeur (van een gemeentelijke dienst, mogelijk de Dienst der Markten of de Voedselvoorziening). Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, Alhier. Handgeschreven (rood/bruin potlood): Visscherij 11/11
Handgeschreven (grijs potlood): Hilburgh AvD
VD/HB.
den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .
46A/188/7 M. 1. 11 November 1942.
Vischregeling:
Adres van J.R.Grosze Nipper.
Onder terugzending van het met Uw kantbrief d.d.9 dezer om advies ontvangen stuk No.966 L.M.1942 moge ik U, wat de zeevischregeling betreft verwijzen naar het gemeenschappelijk advies van den Gemeentelijken Adviseur en ondergeteekende d.d. 10 dezer No.46B/2/5 M. op een verzoek van Schindeler c.s.
Adressant ontvangt als winkelier 1 toewijzing grove zeevisch en ½ toewijzing fijne zeevisch, ter tegemoetkoming in de hoogere bedrijfskosten en omdat hij deze vischsoorten ook vroeger heeft verkocht.
Wat de mosselen betreft diene, dat alle versche vischhandelaren een gelijk kwantum mosselen krijgen toegewezen, namelijk 3 balen per beurt; slechts de bona fide mosselenhandelaren, die jaarlijks des winters met mosselen handeldreven en daarnaast ook vrijwel niets anders te koop hebben, ontvangen 4 balen per beurt.
Ik geef U beleefd in overweging den adressant van een en ander mededeeling te doen.
De Directeur, Deze brief betreft de ambtelijke afhandeling van een verzoek (een "adres") van een viswinkelier genaamd J.R. Grosze Nipper. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was de handel in levensmiddelen, waaronder vis, strikt gereguleerd door de overheid via een toewijzingssysteem.
De directeur adviseert de wethouder over de toewijzing van vis aan deze specifieke winkelier:
1. Zeevis: Hij krijgt één portie "grove zeevisch" (zoals kabeljauw of schelvis) en een halve portie "fijne zeevisch" (zoals tong of tarbot). Dit wordt gerechtvaardigd omdat hij deze soorten voor de oorlog ook al verkocht en de marges op deze soorten helpen bij de hogere bedrijfskosten.
2. Mosselen: Er wordt onderscheid gemaakt tussen algemene visboeren (3 balen per beurt) en gespecialiseerde mosselhandelaren (4 balen per beurt). Aangezien Grosze Nipper blijkbaar tot de eerste categorie behoort, geldt voor hem de standaardtoewijzing.
De brief toont de bureaucratische precisie waarmee de schaarse middelen tijdens de bezetting werden verdeeld. Het document dateert van november 1942, een periode in de Duitse bezetting van Nederland waarin de schaarste aan voedsel toenam en de distributie steeds strakker werd georganiseerd. De "Wethouder voor de Levensmiddelen" was een cruciale figuur in de gemeentelijke politiek van die tijd, verantwoordelijk voor de lokale voedselvoorziening en het sussen van onvrede onder winkeliers en burgers.
De term "kantbrief" verwijst naar een korte instructie of vraag die in de marge van een ingekomen stuk werd geschreven. "C.s." (cum suis) betekent "met de zijnen", wat duidt op een gezamenlijk verzoek van meerdere handelaren (in dit geval Schindeler en anderen). De spelling (bijv. "visch", "kwantum") is conform de toen geldende spelling-Marchant. De vermelding van "bona fide" handelaren suggereert dat de overheid trachtte speculatie of nieuwe "gelukszoekers" in de handel te weren ten gunste van gevestigde zaken.