Brief (archiefkopie/doorslag) 16 september 1942 De Directeur (vermoedelijk van de Dienst der Markten, Amsterdam) (Handgeschreven in blauw potlood:) My
(Handgeschreven in blauwe inkt, schuin:) Verzonden
(Getypt, rechtsboven:) HB.

Mevrouw E. Gobets-Van Brink,
Rijnstraat 146 I,
Amsterdam-Zuid.
Wijk 22 A.

103/106/2 M. 16 September 1942.

Naar aanleiding van Uw brief d.d. 5 September j.l. bericht ik U, dat geen vrijstelling van betaling van marktgeld kan worden verleend bij tewerkstelling in een rijkswerkkamp voor Joden. De aan Uw echtgenoot verleende marktplaats op de markt Gaaspstraat zal derhalve worden ingetrokken, tenzij U persoonlijk van de plaats gebruik wenscht te maken en mij daarvan onder opgave van het door U te verkoopen artikel ten spoedigste kennis geeft.

De Directeur, Deze brief is een formeel, bureaucratisch antwoord op een verzoek om vrijstelling van staangeld voor een marktkoopman. De reden voor de afwezigheid van de koopman is zijn gedwongen tewerkstelling in een "rijkswerkkamp voor Joden". De directie weigert elke coulance; als de echtgenote de plek niet onmiddellijk zelf overneemt (onder vermelding van haar handelwaar), vervalt de vergunning.

De tekst is typerend voor de kille, ambtelijke uitvoering van discriminerende maatregelen tijdens de bezetting. Het woord "persoonlijk" is onderstreept om te benadrukken dat de vergunning strikt gebonden is aan fysieke aanwezigheid, een voorwaarde waaraan de echtgenoot door zijn deportatie naar een werkkamp niet meer kon voldoen. In 1942 werden Joodse mannen op grote schaal opgeroepen voor de Rijkswerkkampen, die fungeerden als voorportaal voor de deportaties naar de vernietigingskampen. De markt in de Gaaspstraat (in de Rivierenbuurt) was in november 1941 door de Duitse bezetter aangewezen als een van de drie "Joodse markten" in Amsterdam, waar Joden nog mochten handelen en winkelen.

Uit archiefstukken blijkt dat het hier gaat om Emmanuel Gobets en Elisabeth Gobets-van Brink. Beiden woonden inderdaad op de Rijnstraat 146-I. Emmanuel werd via kamp Westerbork gedeporteerd en is op 9 juli 1943 vermoord in Sobibor. Elisabeth Gobets-van Brink onderging hetzelfde lot; zij werd op diezelfde dag in Sobibor vermoord. Dit document legt de administratieve beroving vast die aan hun fysieke vernietiging voorafging. E. Gobets I. Emmanuel