Archief 745
Inventaris 745-297
Pagina 320
Dossier 106
Jaar 1939
Stadsarchief

Archiefdocument

Omstreeks 1937 (gebaseerd op het formulier-model '37-388 onderaan de pagina). Van: Een anonieme controleur van het Marktwezen (ondertekend met een paraaf).

Origineel

Omstreeks 1937 (gebaseerd op het formulier-model '37-388 onderaan de pagina). Een anonieme controleur van het Marktwezen (ondertekend met een paraaf). MARKTWEZEN AMSTERDAM
Controleur : [niet ingevuld]
DAGRAPPORT van [niet ingevuld] dag [niet ingevuld] 193 [niet ingevuld]

[Vrije tekst:]
aan het Bureau Stadhouderskade hiervan melding te maken,
en gevraagde assistentie.
Het gevolg was dat de heeren met mij mee terug gingen,
en mij steeds op dezelfde wijze hinderlijk bleven volgen. Ik moest
terdege op me qui vive zijn. Vlak bij het Bureau echter schoten ze
mij allen voorbij en met een snelle ren verdwenen zij de
Van Woustraat in. Jammer genoeg ken ik er echter geen een van,
alleen één van hen, een flink gebouwd persoon (± 1.75) met een
donkerbruin pak aan en een geruite pet op, lijkt mij de aan-
voerder der troep te zijn geweest. Ik kan echter niet zeggen, die persoon
heeft me dit of een ander heeft me weer dat toegevoegd, want ze
waren wel zoo laf om achter mijn rug de meeste babbels te hebben.
Persoonlijk zou ik u nog willen vragen, of de mogelijkheid
bestaat dat wij een bewapening krijgen, (b.v. gummi-stok en revolver).
dit boezemt in elk geval respect in, want de heeren weten
drommels goed dat wij ongewapend zijn en dat zeggen ze ons
dan ook ronduit.

De Controleur
[Paraaf/Handtekening]

Ventverordening model 15. 10.000-1-'37-388 De tekst betreft een werkverslag van een controleur die melding maakt van een intimiderend incident tijdens zijn dienst. Na het inschakelen van de politie ("Bureau Stadhouderskade") werd de controleur achtervolgd door een groep mannen ("de heeren"). Hoewel er geen fysiek geweld plaatsvond, voelde de controleur zich onveilig door hun constante aanwezigheid en verbale provocaties ("babbels"). De groep vluchtte uiteindelijk de Van Woustraat in.

De kern van het rapport is een dringend verzoek aan de leiding voor betere zelfverdedigingsmiddelen. De controleur vraagt expliciet om een gummiknuppel en een revolver. Hij stelt dat de straatventers/burgers momenteel geen respect hebben voor de controleurs omdat ze "drommels goed" weten dat deze ongewapend zijn. Het bezit van wapens zou volgens de schrijver preventief werken en respect afdwingen. Dit document stamt uit de late jaren '30 in Amsterdam, een periode gekenmerkt door economische crisis en sociale onrust. De dienst Marktwezen was verantwoordelijk voor het handhaven van de Ventverordening. In tijden van hoge werkloosheid was er veel illegale straathandel, wat leidde tot frequente confrontaties tussen controleurs en de bevolking, zeker in volksbuurten zoals De Pijp.

De roep om bewapening (inclusief vuurwapens) voor marktcontroleurs toont aan hoe gespannen de verhoudingen op straat waren. Het illustreert de verschuiving van toezichthouders naar een meer paramilitaire vorm van handhaving om de openbare orde te bewaren tegenover een mondige en soms vijandige bevolking.

Samenvatting

De tekst betreft een werkverslag van een controleur die melding maakt van een intimiderend incident tijdens zijn dienst. Na het inschakelen van de politie ("Bureau Stadhouderskade") werd de controleur achtervolgd door een groep mannen ("de heeren"). Hoewel er geen fysiek geweld plaatsvond, voelde de controleur zich onveilig door hun constante aanwezigheid en verbale provocaties ("babbels"). De groep vluchtte uiteindelijk de Van Woustraat in.

De kern van het rapport is een dringend verzoek aan de leiding voor betere zelfverdedigingsmiddelen. De controleur vraagt expliciet om een gummiknuppel en een revolver. Hij stelt dat de straatventers/burgers momenteel geen respect hebben voor de controleurs omdat ze "drommels goed" weten dat deze ongewapend zijn. Het bezit van wapens zou volgens de schrijver preventief werken en respect afdwingen.

Historische Context

Dit document stamt uit de late jaren '30 in Amsterdam, een periode gekenmerkt door economische crisis en sociale onrust. De dienst Marktwezen was verantwoordelijk voor het handhaven van de Ventverordening. In tijden van hoge werkloosheid was er veel illegale straathandel, wat leidde tot frequente confrontaties tussen controleurs en de bevolking, zeker in volksbuurten zoals De Pijp.

De roep om bewapening (inclusief vuurwapens) voor marktcontroleurs toont aan hoe gespannen de verhoudingen op straat waren. Het illustreert de verschuiving van toezichthouders naar een meer paramilitaire vorm van handhaving om de openbare orde te bewaren tegenover een mondige en soms vijandige bevolking.

Locaties

Amsterdam (vermeldingen van Bureau Stadhouderskade en de Van Woustraat).

Kooplieden in dit dossier 64

Gerelateerde Documenten 6