Getypte financiële rapportage / bijlage bij een brief. Januari 1940. De Directeur van het Marktwezen. De Wethouder voor de Levensmiddelen. Behoort bij brief No. M. d.d. 1940 aan den Heer
Wethouder voor de Levensmiddelen van den Directeur van het Marktwezen.

Financieele gevolgen, die het Marktwezen van den oorlogstoestand ondervindt.
A. Nadelige financieele gevolgen.

1. Uitgaven ten behoeve van de luchtbescherming:
   1940.
   Januari nihil

2. Salarissen van personeel, dat ter vervanging
   van gemobiliseerden moest worden aangesteld;
   1940.
   Januari f 51,23

3. Overwerk in verband met de mobilisatie van personeel:
   1940.
   Januari nihil

4. Huurderving ontstaan door het als gevolg van de mobi-
   lisatie ontbinden van huurovereenkomsten:
   1940.
   Januari f 395,84

5. Mindere opbrengst van belastingheffingen:
   1940.
   Januari " 440,21

6. Hoogere uitgaven door prijsstijging: P.M.
   f 887,28
   ========

B. Voordeelige financieele gevolgen:

1. Aan gegradueerde gemobiliseerden minder uitgekeerd
   dan het normale salaris of loon:
   1940.
   Januari f 421,53

2. Vergoeding ontvangen van den Distributiedienst voor
   Salarissen van ambtenaren, die bij de uitreiking van
   distributiekaarten werkzaam zijn geweest:
   1940.
   Januari nihil

3. Vergoedingen voor het in gebruik geven van kantoor-
   en pakhuisruimten voor militaire doeleinden:
   Januari 1940. f 136,45
   f 557,98
   ======== Dit document biedt een gedetailleerd overzicht van de directe financiële impact van de oorlogsdreiging op een gemeentelijke instantie (het Marktwezen) in januari 1940. Het is opgesplitst in nadelige gevolgen (extra kosten/minder inkomsten) en voordelige gevolgen (besparingen/extra inkomsten).

4. Nadelige gevolgen: De grootste kostenposten zijn de derving van huurinkomsten (bijna 400 gulden) door opgezegde contracten vanwege de mobilisatie, en een daling in belastinginkomsten (ruim 440 gulden). De vervanging van gemobiliseerd personeel kostte de dienst in januari slechts f 51,23. De totale nadelige post bedraagt f 887,28.

5. Voordelige gevolgen: Er is een aanzienlijke besparing (f 421,53) doordat gemobiliseerde werknemers minder kregen uitbetaald dan hun normale loon (het leger nam een deel van de zorgplicht over). Daarnaast ontving de dienst een vergoeding voor het beschikbaar stellen van ruimtes aan het leger (f 136,45). Het totale "voordeel" bedraagt f 557,98.
6. Netto resultaat: Per saldo leed het Marktwezen in januari 1940 een verlies van f 329,30 als direct gevolg van de oorlogssituatie. Het document dateert van januari 1940, de periode van de 'Schemeroorlog' (Phoney War). Hoewel Nederland op dat moment nog neutraal was en niet direct in gevecht gewikkeld, was het land sinds augustus 1939 algemeen gemobiliseerd.

Dit document illustreert hoe de mobilisatie diep ingreep in de civiele samenleving en de gemeentelijke administratie:
1. Personeel: Veel mannen waren onder de wapenen geroepen, wat leidde tot vervangingskosten maar ook tot lagere loonuitgaven voor de gemeente.
2. Economie: De mobilisatie leidde tot het opzeggen van huurcontracten en minder belastingopbrengst, wat duidt op een haperende economie.
3. Voorbereiding: Er wordt al gerept over "luchtbescherming" en de "Distributiedienst" (voor rantsoenering), wat aantoont dat de overheid zich intensief voorbereidde op een mogelijke invasie, die uiteindelijk in mei 1940 zou plaatsvinden.