Archief 745
Inventaris 745-311
Pagina 240
Dossier 1
Jaar 1940
Stadsarchief

Archiefdocument

Origineel

Nº 10/19/1 M.1940 11/4 [stempel]
Verhooging waschprijzen Gem. wasscherij.

No. 207 L.M.1940.

E x t r a c t

uit het Boek der Besluiten van

Burgemeester en Wethouders van Amsterdam

Vrijdag 22 Maart 1940.

Op voorstel van den Wethouder voor de Levensmiddelen, Wasch- en schoon-
maak-, bad- en zweminrichtingen wordt het volgende besluit genomen:

Burgemeester en Wethouders van Amsterdam,

Gezien de rapporten van den Directeur van den Dienst der Gem. Wasch-
en schoonmaak-, bad- en zweminrichtingen dd. 16 en 29 Februari 1940,
Nos 582 en 748 W.S.B.Z.;

Gelet op het advies van den Wethouder voor de Financiën van 13 Maart
1940, No. 286/85.7 F.1940;

B e s l u i t e n :

gerekend te zijn ingegaan 1 Januari 1940, de waschprijzen der Gemeentelijke
Wasscherij, met uitzondering van die voor de geheele volkswasch, over het
bedrag der rekeningen met 3% te verhoogen.

Afschrift van dit besluit zal worden gegeven aan de afdeelingen
Levensmiddelen, Wasch- en schoonmaak-, bad- en zweminrichtingen (30 stuks),
Onderwijs (4 stuks), Maatschappelijke Steun (4 stuks), Openbare Gezondheid
en Ziekenhuiswezen (6 stuks), Financiën (2 stuks), Gemeentebedrijven
(6 stuks), Algemeene Zaken (3 stuks), Handelsinrichtingen (3 stuks),
Kunstzaken (2 stuks), Publieke Werken (4 stuks) en Volkshuisvesting
(3 stuks), alsmede aan het Bureau Gemeentesecretaris (2 stuks).

Voor eensluidend extract,

de Secretaris,

[rechtsonder handgeschreven paraaf:] lo * Soort document: Een officieel uittreksel (extract) van een bestuursbesluit.
* Kernbesluit: De tarieven voor de gemeentelijke wasserij worden met 3% verhoogd. Opvallend is de retroactieve werking: het besluit van eind maart geldt met terugwerkende kracht vanaf januari.
* Uitzonderingsclausule: De "geheele volkswasch" wordt expliciet uitgezonderd van de prijsverhoging. Dit wijst op een sociaal beleid waarbij de goedkoopste wasservice voor de minstbedeelden betaalbaar moest blijven.
* Bureaucratische omvang: De lijst van afdelingen die een afschrift ontvangen (in totaal 72 stuks), illustreert hoe verweven de Gemeentelijke Wasscherij was met het gehele Amsterdamse ambtenarenapparaat en de zorginstellingen. Blijkbaar maakten vrijwel alle gemeentelijke diensten gebruik van deze centrale faciliteit.
* Taalgebruik: Het document is opgesteld in de toen gangbare spelling (bijv. "waschprijzen", "verhooging", "den Wethouder"). * Tijdsgeest: Maart 1940 is een precaire periode in de Nederlandse geschiedenis. Nederland is gemobiliseerd en de dreiging van de Tweede Wereldoorlog hangt in de lucht (slechts twee maanden voor de Duitse inval).
* Economie: De prijsverhoging van 3% kan duiden op stijgende kosten voor grondstoffen (zoals zeep en brandstof) of arbeidskosten in een economie die onder druk staat door de internationale spanningen.
* Sociale Hygiëne: In deze periode was de Gemeentelijke Wasscherij (vaak gekoppeld aan bad- en zweminrichtingen) cruciaal voor de volksgezondheid. Veel woningen in de Amsterdamse binnenstad en de vroege gordels hadden nog geen eigen wasgelegenheid of warm water, waardoor de overheid deze diensten centraal aanbood.
* Bestuur: De "Wethouder voor de Levensmiddelen, Wasch- en schoonmaak-, bad- en zweminrichtingen" had een portefeuille die specifiek gericht was op de dagelijkse basisbehoeften en hygiëne van de stadsbevolking.

Samenvatting

  • Soort document: Een officieel uittreksel (extract) van een bestuursbesluit.
  • Kernbesluit: De tarieven voor de gemeentelijke wasserij worden met 3% verhoogd. Opvallend is de retroactieve werking: het besluit van eind maart geldt met terugwerkende kracht vanaf januari.
  • Uitzonderingsclausule: De "geheele volkswasch" wordt expliciet uitgezonderd van de prijsverhoging. Dit wijst op een sociaal beleid waarbij de goedkoopste wasservice voor de minstbedeelden betaalbaar moest blijven.
  • Bureaucratische omvang: De lijst van afdelingen die een afschrift ontvangen (in totaal 72 stuks), illustreert hoe verweven de Gemeentelijke Wasscherij was met het gehele Amsterdamse ambtenarenapparaat en de zorginstellingen. Blijkbaar maakten vrijwel alle gemeentelijke diensten gebruik van deze centrale faciliteit.
  • Taalgebruik: Het document is opgesteld in de toen gangbare spelling (bijv. "waschprijzen", "verhooging", "den Wethouder").

Historische Context

  • Tijdsgeest: Maart 1940 is een precaire periode in de Nederlandse geschiedenis. Nederland is gemobiliseerd en de dreiging van de Tweede Wereldoorlog hangt in de lucht (slechts twee maanden voor de Duitse inval).
  • Economie: De prijsverhoging van 3% kan duiden op stijgende kosten voor grondstoffen (zoals zeep en brandstof) of arbeidskosten in een economie die onder druk staat door de internationale spanningen.
  • Sociale Hygiëne: In deze periode was de Gemeentelijke Wasscherij (vaak gekoppeld aan bad- en zweminrichtingen) cruciaal voor de volksgezondheid. Veel woningen in de Amsterdamse binnenstad en de vroege gordels hadden nog geen eigen wasgelegenheid of warm water, waardoor de overheid deze diensten centraal aanbood.
  • Bestuur: De "Wethouder voor de Levensmiddelen, Wasch- en schoonmaak-, bad- en zweminrichtingen" had een portefeuille die specifiek gericht was op de dagelijkse basisbehoeften en hygiëne van de stadsbevolking.

Kooplieden in dit dossier 26

Gebouw Jan van Galenstraat 8/22 Waterlooplein
Sportveld nabij terrein Waterloosing [doorgehaald]
Stads-bank-van-leening, rek. 49
Strook Visseringkade gratis
Strook Vlissingkade zie 96/12/1 m
Terrein, bestemd voor de uitbreiding van het marktterrein Waterlooplein
Terreinstuk langs kade F id.
Waterleidingen, rek. 43

Gerelateerde Documenten 6