Ambtelijke brief / Geleidebrief bij financieel overzicht. 11 oktober 1940. De Directeur van de Dienst van het Marktwezen. De Wethouder voor de Levensmiddelen, Alhier (waarschijnlijk Amsterdam, gezien de terminologie en archiefkenmerken). [Rechtsboven handgeschreven:] M. Müller

[Midden boven handgeschreven:] Verzonden 11/10

VP/HG.

10/41/1 M.
1
11 October 1940.

Maandelijksch overzicht over
September 1940 van ontvangsten
en uitgaven dienst Marktwezen.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

Gevolg gevende aan de opdracht vervat in de cir-
culaire van Uw Ambtgenoot voor de Financiën d.d. 20 Juli 1939
(No.909/203 Fin.1939) heb ik de eer U in bijlage dezes een
overzicht over de maand September 1940 te doen toekomen.

De ramingen op de verschillende nummers van de be-
grooting van uitgaven van den dienst van het Marktwezen voor
het dienstjaar 1940 zullen, naar ik verwacht, voldoende zijn.

Ten aanzien van volgno.87 (markt-, standplaats- en
ventgelden) van de begrooting van ontvangsten van dezen dienst
voor genoemd dienstjaar meen ik als mijn verwachting te moe-
ten uitspreken, dat, in verband met de buitengewone tijds-
omstandigheden, een opbrengst te verwachten is welke met
ongeveer ƒ 10.000,- beneden het geraamde bedrag ad ƒ 166.000,-
zal blijven.

De Directeur, * Inhoud: De brief dient als aanbiedingsbrief voor de maandcijfers van september 1940 van de Dienst van het Marktwezen. De directeur rapporteert dat de uitgaven binnen de begroting blijven, maar dat de inkomsten uit markt- en standplaatsgelden tegenvallen.
* Financiële details: Er wordt een tekort voorzien van ƒ 10.000,- op een begroot totaal van ƒ 166.000,- aan marktgelden (ongeveer 6% minder inkomsten dan geraamd).
* Taalgebruik: Het document hanteert de destijds gebruikelijke formele ambtelijke spelling (bijv. "Maandelijksch", "begrooting", "dezen dienst").
* Cruciale passage: De directeur wijst op de "buitengewone tijdsomstandigheden" als reden voor de lagere inkomsten. Dit is een direct ambtelijk eufemisme voor de gevolgen van de Duitse bezetting. Dit document is opgesteld in oktober 1940, slechts vijf maanden na de Nederlandse capitulatie. De "buitengewone tijdsomstandigheden" waarnaar verwezen wordt, hadden grote impact op de marktsector:
1. Schaarschte en distributie: Door het invoeren van het distributiestelsel en de toenemende schaarste aan goederen nam de handel op de openbare markten af.
2. Mobiliteit: Beperkingen in vervoer maakten het voor marktkooplieden lastiger om hun waren aan te voeren.
3. Verordeningen: De bezetter voerde steeds strengere regels in omtrent prijsvorming en wie er op de markt mocht staan.
De Wethouder voor de Levensmiddelen was in deze periode een sleutelfiguur in de stadsorganisatie, belast met de uiterst complexe taak van de voedselvoorziening onder bezettingstijd. De daling van inkomsten uit marktgelden is een vroege indicator van de economische ontwrichting door de oorlog. Marktwezen