Handgeschreven brief (verzoekschrift). Omstreeks mei/juni 1940 (gebaseerd op referentienummer en inhoud). L. à Cathan, Waterlooplein 47 II, Amsterdam. De Directeur van het Marktwezen, Amsterdam. Nº 33/57/1 M. 1940 3/6 [notitie rechtsboven: uitgeg.]

Aan den Directeur van
het Marktwezen.

Wegens de omstandig heden kon
ik niet gereld de markt bezoe-
ken. Toen van de winter 3 maan-
den niet kon stallen toen is
er wel gratie verleend geworden.
Maar nu ik in geen 4 a 5 weken
niet geregeld kan stallen is mijn
plaatst ingenomen. Uw begrijpt
wel met die oorlogs toestand
kan ik niet geregeld stallen om-
dat ik geen handel heb.

Hopende van U een gunstig
antwoord te mogen ontvangen.

Ik teeken L. à Cathan
Waterlooplein 47 II De brief is een verzoek om coulance gericht aan de beheerder van de Amsterdamse markten. De afzender, L. à Cathan, beklaagt zich over het feit dat zijn of haar vaste marktplaats door een ander is ingenomen. De reden voor de afwezigheid van de afgelopen 4 à 5 weken is de "oorlogstoestand", waardoor er geen handel gedreven kon worden (gebrek aan voorraad of afzetmarkt). De schrijver refereert aan een eerdere periode in de winter (waarschijnlijk de strenge winter van 1939-1940) waarin men blijkbaar ook niet kon stallen maar wel de plek mocht behouden ("gratie verleend").

Het taalgebruik is formeel maar bevat diverse fonetische spelfouten en archaïsmen die kenmerkend zijn voor die periode of een beperktere scholing (zoals "omstandig heden" in twee woorden, "gereld" voor geregeld, "plaatst" met een t, en "Uw begrijpt" in plaats van U begrijpt). Het document is een indringend tijdsdocument uit de vroege dagen van de Duitse bezetting van Nederland in 1940. Het adres, Waterlooplein 47, bevond zich midden in de Amsterdamse Jodenbuurt. De markt op het Waterlooplein was een essentieel onderdeel van het sociaaleconomische leven voor de Joodse Amsterdammers.

De "oorlogstoestand" waar de schrijver over spreekt, verwijst naar de directe gevolgen van de invasie in mei 1940, die leidde tot een onmiddellijke ontwrichting van de handel en het dagelijks leven. De angst om een standplaats te verliezen was groot, aangezien dit voor velen de enige bron van inkomsten was in een tijd van toenemende schaarste en onzekerheid. Dit soort administratieve correspondentie biedt een unieke blik op de wijze waarop gewone burgers probeerden hun rechten en broodwinning te beschermen tegen de achtergrond van het begin van de Tweede Wereldoorlog. Marktwezen