Archiefdocument
Origineel
Dinsdag 2 juli 1940 Koptekst:
113de JAARGANG — No. 37156. Tien bladzijden.
Nieuwe Amsterdamsche Courant
ALGEMEEN HANDELSBLAD
Dinsdag 2 Juli 1940
AVONDBLAD
Hoofdartikel:
EFFECTENVERKEER KOMT WEER OP GANG
Na de opheffing van het bankmoratorium, de afkondiging van voorschriften in zake behandeling vijandelijk vermogen, de deviezenverordening en de regeling van den valutahandel zijn de belangrijkste hinderpalen voor een heropening van de effectenbeurs, zij het op beperkte schaal, opgeruimd. De heropening van de beurs is dan ook binnen zeer korten tijd — mogelijk reeds de volgende week — te verwachten.
NOG VERSCHEIDENE MOEILIJKHEDEN TE OVERWINNEN
Ongeveer anderhalve maand is de effectenbeurs gesloten. Sommigen verwachten dat dit orgaan van het kapitaalverkeer reeds spoedig weer zou kunnen worden geopend...
Bericht rechtsboven:
ONTSLAG BURGEMEESTER VAN ’s-GRAVENHAGE
Het Rijkscommissariaat te ’s-Gravenhage deelt mede:
In de functie zijnde burgemeester van de gemeente ’s-Gravenhage, mr. S. J. R. de Monchy, is op last van den Rijkscommissaris voor het bezette Nederlandsche Gebied uit zijn ambt ontslagen.
De werkzaamheden van den burgemeester worden voorloopig door den oudsten wethouder waargenomen.
Bericht rechtsboven:
GEEN PERSONEELE BELASTING TERUG
Voor Motorrijtuigen en Plezier-vaartuigen.
Foto onderschrift (midden):
DEENSCHE KONINGIN BIJ ROODE KRUIS
KONINGIN ALEXANDRINE VAN DENEMARKEN zal als beschermvrouwe optreden van een corps van 300 Roode Kruis-helpsters dat uit vrijwilligsters is gerecruteerd. De vorstin (links) met de Kroonprinses Ingrid en Prinses Carolina Mathilda tijdens de bijeenkomst, waarin zij zich bereid heeft verklaard als beschermvrouwe op te treden.
Foto onderschrift (onder):
DE FÜHRER BEZOEKT MONTMARTRE
ADOLF HITLER heeft tijdens zijn verblijf in de Fransche hoofdstad ook een bezoek gebracht aan Montmartre. De Führer met een aantal leden van zijn staf op het plein voor de Sacré Coeur. Links, de chef van het Opperbevel der Duitsche weermacht, generaal Keitel.
Overige koppen:
- Brandstoffen met mate beschikbaar
- Japansche postenlinie te Sjanghai naar voren geschoven
- Dag van nationalen rouw in Roemenië (Morgen zullen o.a. café’s vroegtijdig moeten sluiten)
- Engelsche bommenwerper neergehaald
- Buitengewone defensie-maatregelen langs Britsche oostkust * Economische normalisatie: Het hoofdartikel over de heropening van de effectenbeurs wijst op de poging van de bezetter en de Nederlandse instanties om het economische leven te herstellen en te reguleren binnen de nieuwe machtsverhoudingen.
* Bestuurlijke zuivering: Het ontslag van de Haagse burgemeester De Monchy door Seyss-Inquart is een direct voorbeeld van de "Gleichschaltung": het verwijderen van gezagsdragers die niet loyaal werden geacht aan de nieuwe orde.
* Propaganda: De foto van Adolf Hitler in Parijs (Montmartre) dient om de Duitse overwinning op Frankrijk (dat net gecapituleerd was in juni 1940) te benadrukken en de Führer te tonen als een triomferende maar ook 'cultuurminnende' leider.
* Oorlogssituatie: Berichten over neergehaalde Engelse bommenwerpers en defensieve maatregelen in Groot-Brittannië laten zien dat de strijd zich nu verplaatst naar de lucht en de voorbereiding op een mogelijke invasie van Engeland.
* Schaarste: Het bericht over brandstoffen die "met mate" beschikbaar zijn, markeert het begin van de distributie en de tekorten die de oorlogsjaren zouden kenmerken. Dit document is gedateerd op 2 juli 1940, minder dan twee maanden na de Nederlandse capitulatie (15 mei 1940). De krant staat onder toezicht van de Duitse bezetter (censuur). De toon is zakelijk maar de onderwerpen zijn sterk gekleurd door de nieuwe realiteit: Frankrijk is gevallen, Engeland staat er alleen voor, en in Nederland wordt het civiele bestuur overgenomen door het Rijkscommissariaat onder leiding van Arthur Seyss-Inquart. De krant is een mengeling van praktisch economisch nieuws (beurs, belastingen) en geopolitieke verschuivingen (Balkan, Japanse expansie in China), wat de lezer een beeld geeft van een wereld in totale transformatie. R. de Monchy