Ambtelijk verslag of memo (handgeschreven) 4 mei 1940 2x / Antw., 4 Mei 1940

Heden morgen heb ik een gesprek gehad
met de Heeren Mattink en v. Noord, resp.
Hoofdingenieur en inspecteur van de Gemeente-
reiniging voor het rapport voor het in eigen
beheer nemen van de reiniging der lokale
markt.
De Heer Directeur van de Gemeentereiniging
had aan genoemde heren het rapport gegeven
om het eens te bekijken en zij hebben met mij
[doorgestreept: ook] het rapport besproken.
Ik heb hen mijn rapport toegelicht, met
te wijzen op de onnodigheid, dat, wanneer
het personeel in dienst van Marktwezen zou
zijn ik in de gelegenheid zou zijn de werkuren
economischer in te deelen. B.v.: nu begint het
reinigingspersoneel om 8 uur v.m. ik zou de
werktijd laten beginnen om 9 uur v.m. - omdat
er tusschen 8 en 9 [invoeging boven de regel: op de markt] niets is en de
reiniging in dat uur nooit zoo intensief
kan zijn.
De Heeren Mattink en v. Noord beaamden dit,
meenden [doorgestreept: in], waren niet vrij om die werktijd
[invoeging: vast] te stellen, Marktwezen had die
vrijheid wel.
Ook waren de Heeren het met mij eens,
dat het intensieve toezicht, door instelling
van de Heer Straelen en Poelers, de productivi-
teit der reiniging zou opvoeren, ook zou dit
in hooge mate het geval zijn, door mijn
voorgesteld loonsysteem.
Door beide factoren zal het niet zooveel
meer voorkomen, dat de reinigers in het af-
val zitten te snuffelen naar eetbaar
fruit. Dit alles geeft tijdverlies.
Daarbij komt nog dat wanneer het reinigings-
personeel in dienst van Marktwezen is, zij ook
ingeschakeld kunnen worden om te rapporteeren
welke grossier het afval wegwerpt op Het document is een verslag van een overleg over de efficiëntie van de marktreiniging in Antwerpen. De schrijver pleit ervoor om de reinigingsdienst onder het directe beheer van "Marktwezen" te plaatsen in plaats van onder de algemene Gemeentereiniging.

De argumenten voor deze verschuiving zijn:
1. Flexibiliteit in werkuren: De schrijver wil de starttijd verplaatsen van 08:00 naar 09:00 uur, omdat er in het eerste uur te weinig werk te doen is op de markt. De huidige dienst (Gemeentereiniging) heeft blijkbaar vaste uren waar niet van afgeweken kan worden, terwijl Marktwezen die vrijheid wel zou hebben.
2. Toezicht en Productiviteit: Er wordt verwezen naar een nieuw toezichtsysteem (door Straelen en Poelers) en een nieuw loonsysteem die de productiviteit moeten verhogen.
3. Discipline: Een opvallend detail is de opmerking dat beter toezicht moet voorkomen dat de schoonmakers tijd verspillen door in het afval te "snuffelen naar eetbaar fruit".
4. Handhaving: Als het personeel onder Marktwezen valt, kunnen zij ook een controlerende functie vervullen door te rapporteren welke grossiers hun afval illegaal of onjuist achterlaten. De datum van het document, 4 mei 1940, is zeer opmerkelijk. Dit is slechts zes dagen voordat de Duitse invasie van België begon (10 mei 1940). Het document toont de "business as usual" mentaliteit van de Antwerpse administratie vlak voor het uitbreken van de oorlog in België.

Het document geeft een inkijkje in de stedelijke bureaucratie van die tijd: de strijd om efficiëntie, de verdeling van bevoegdheden tussen verschillende stadsdiensten en de sociale realiteit van de arbeiders (het zoeken naar eetbaar fruit in het afval), wat duidt op de economisch moeilijke tijden, zelfs nog voor de eigenlijke bezetting. De term "Marktwezen" verwijst naar de stedelijke dienst die verantwoordelijk was voor de organisatie en het beheer van de markten.