Officieel schrijven / Bekendmaking. 26 november 1940. NEDERLANDSCHE VISSCHERIJCENTRALE
JULIANA VAN STOLBERGPLEIN 3-4 — 'S-GRAVENHAGE
POSTGIROREKENING 2 4 5 2 7 1 — TELEFOON 7 2 0 0 8 0 *
TELEGRAMADRES: NEDVISCEN — INTERCOMM. XX

[Stempel in blauw:] № 46^B / 37 / M. 1940 ^27/11

Afd. I. № 7504/454.
Betreffende: uitvoer van gepelde en ongepelde garnalen.

's-Gravenhage, 26 November 1940.

[Handgeschreven aantekening:] Gezien 27-11-40 [Paraaf]
[Handgeschreven aantekening:] [Paraaf] 28-11-'40

A A N
[Handgeschreven:] mr. Insp.
Uitreikers van Uitvoermachtigingen voor garnalen.

De Nederlandsche Visscherijcentrale maakt bekend:
1^o alleen de in Breskens aangevoerde garnalen mogen, hetzij gepeld of ongepeld naar België worden uitgevoerd;
2^o alle in andere plaatsen aangevoerde garnalen mogen niet naar België worden uitgevoerd. Uitvoermachtigingen zullen in deze laatstbedoelde plaatsen niet meer worden uitgereikt.

Deze regeling gaat in 2 December 1940.

DE DIRECTEUR,
[Handtekening]

AV/BW.

[Linksonder:] (A) 19402 - '40
[Rechtsonder handgeschreven:] 46 B Dit document is een administratieve verordening van de Nederlandsche Visscherijcentrale. De kern van de boodschap is een scherpe inperking van de export van garnalen naar België.

Vanaf 2 december 1940 wordt de uitvoer gecentraliseerd: enkel garnalen die in de haven van Breskens (Zeeuws-Vlaanderen) zijn aangevoerd, komen nog in aanmerking voor export. Voor alle andere aanvoerplaatsen in Nederland wordt het verlenen van uitvoermachtigingen stopgezet. Dit gold voor zowel gepelde als ongepelde garnalen.

De handgeschreven aantekeningen en stempels wijzen op de ambtelijke verwerking en archivering (met dossiernummers zoals 46B). De adressering aan de "Uitreikers van Uitvoermachtigingen" geeft aan dat dit een instructie is voor de ambtenaren die direct toezagen op de handel. Het document dateert van november 1940, enkele maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. Tijdens de bezettingsjaren werd de economie strak gereguleerd door middel van 'centrales' (zoals de Visscherijcentrale). Deze instanties moesten de productie en distributie van schaarse goederen en voedsel controleren.

De keuze voor Breskens als enige exportpoort voor garnalen naar België is logisch vanuit geografisch oogpunt (de nabijheid van de grens), maar diende waarschijnlijk ook een controlerend doel: door de export tot één locatie te beperken, konden de bezettingsautoriteiten en de Centrale de goederenstroom en de bijbehorende deviezen (of ruilhandel) makkelijker bewaken en voorkomen dat voedselvoorraden ongecontroleerd het land verlieten. Dit type maatregelen was een voorbode van de toenemende schaarste en de distributie-economie die de oorlogsjaren zou kenmerken.