Getypt overzicht (administratief rapport).
Origineel
Getypt overzicht (administratief rapport). № 53/3/1 M. 1940 15/1 [rechtsboven handgeschreven:] m.i. Grb. 24/1 '40. W. Ras
Overzicht van aangevraagde legitimatiekaarten voor de Centrale Markt, binnengekomen tot en met 9 Januari 1940.
K o o p e r s. [rechterkolom:] Personeel.
- Winkeliers | Aardapp. gr. & fruit | 941 | 460
- Vaste wijkloopers | idem | 305 | 28.
- Marktkooplieden | idem | 209 | 24
- Venters | idem | 504 | 31
- Standplaatshouders | idem | 29 | 2
- Winkeliers | Bloemen | 72 | 6
- Vaste wijkloopers | idem | 4 | -
- Marktkooplieden | idem | 7 | -
- Venters | idem | 164 | 1
- Standplaatshouders | idem | 31 | -
1/4 gecombineerd | | 10 | 3
1/3 idem | | 3 | 2
3/4 idem | | 7 | -
4/5 idem | | 13 | -
9/10 idem | | 7 | -
Grossiers, die op de C.M. koopen | | 22 | 6
Bloemisten | | 2 | 1
Fabrikant van vruchtenconserven | | 1 | -
Decorateur C.S. | | - | -
| | Totaal | 2331 | 564
| | ------------------------- | --------- | ---------
Grossiers.
Groente en Fruit | | 181 | 235
Aardappelen | | 26 | 73
Bloemen | | 2 | -
Vrouwen van grossiers | | 11 | -
Directeur Nederl. Veiling | | 1 | 44
| | Totaal | 221 | 352
| | ========================= | ========= | =========
T u i n d e r s . | | Totaal | 317 | 118
| | ========================= | ========= | =========
E x p e d i t e u r s .
Diversen | | 53 | 38
Overkruiers | | 94 | -
| | Totaal | 147 | 38
| | ========================= | ========= | =========
V e r k o o p e r s G.P.
uitsluitend toegang na 9 uur | | 6 | -
ook toegang vóór 9 uur | | 50 | 17
| | Totaal | 56 | 17
| | ========================= | ========= | =========
Aardappelverwerkers | | Totaal | 40 | -
| | ========================= | ========= | =========
V r y e T o e g a n g .
Inzenders Veiling | | 94
Schippers | | 6
Sigarenmakers | | 41
Diversen | | 61
| | Totaal | 202
| | ------------------------- | ---------
Amsterdam, 22 Januari 1940.
[Ondertekening: G. Lubbers (?)] Dit document biedt een gedetailleerd statistisch overzicht van de diverse groepen gebruikers van de Centrale Markt in Amsterdam vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog in Nederland.
- Beroepsgroepen: Het overzicht toont de enorme diversiteit aan marktdeelnemers, van winkeliers en marktkooplieden tot 'overkruiers' (sjouwers met handkarren) en 'venters'. Opvallend is de vermelding van 'vrouwen van grossiers', die blijkbaar een aparte status hadden voor toegang.
- Sectoren: De handel in aardappelen, groente en fruit is veruit de grootste categorie, gevolgd door de bloemenhandel.
- Personeel: Naast de ondernemers zelf worden ook de aantallen personeelsleden per categorie nauwgezet bijgehouden, wat duidt op een strikt toegangsbeleid middels de genoemde 'legitimatiekaarten'.
-
Vrije Toegang: Bepaalde groepen zoals schippers en sigarenmakers hadden blijkbaar vrije toegang tot het terrein, waarschijnlijk vanwege aanverwante diensten of specifieke locaties op het marktterrein. De Centrale Markt aan de Jan van Galenstraat in Amsterdam werd geopend in 1934 en was destijds een van de modernste groothandelsmarkten van Europa. De markt fungeerde als de centrale spil voor de voedselvoorziening van de stad en omstreken.
-
Tijdsgewricht: Januari 1940 valt in de periode van de Mobilisatie (de 'Schemeroorlog'). Hoewel Nederland nog neutraal was, werd de bureaucratie rondom vitale infrastructuur zoals de voedselvoorziening aangescherpt.
- G.P.: De afkorting 'Verkoopers G.P.' staat waarschijnlijk voor de Gemeentelijke Politiemarkt of een vergelijkbare administratieve zone binnen het marktcomplex.
- Regulering: De noodzaak voor legitimatiekaarten wijst op een gereguleerde marktplaats waar toegang niet voor iedereen vanzelfsprekend was; men moest aantonen een economische functie te vervullen op het terrein. Dit hielp ook bij het innen van marktgelden en het handhaven van de hygiënevoorschriften.