Getypt rapport of mededelingenblad van economische aard. -2-
loopers, verkeersblokken, bootkussens, maar ook kleinere gebruiksvoorwerpen als oor-
beschermers, zeepspaarders, potloodhouders en borstels. Badmutsen mogen nog wel wor-
den gemaakt, badschoenen echter niet. Ook stootbuffers worden niet meer gefabriceerd,
met uitzondering van closetbuffers.

Rijksbureau voor IJzer en Staal.

Het Rijksbureau voor IJzer en Staal heeft per 1 Augustus j.l. een enquête gehou-
den voor het verkrijgen van cijfers betreffende voorraden van walserijproducten en
stalen buizen bij verbruikers.
Bedoeld Rijksbureau stelt zich voor per 1 October a.s. alle verbruikers van de
onder het begrip ijzer en staal vallende distributiegoederen enquêtestaten te doen
invullen. Om te geraken tot een volledige lijst van verbruikers zijn verschillende
organisaties ingeschakeld om materiaal voor deze lijst te leveren.

Rijksbureau voor Non-ferro metalen.

Dit Rijksbureau deelt mede:
De Rijkscommissaris voor de bezette Nederlandsche gebieden heeft bij de Duits-
sche Kamer van Koophandel voor Nederland, bijkantoor Den Haag, Carel van Bylandt-
laan 16, een Centraal Bureau voor Overheidsbestellingen ingesteld.
Dit Bureau heeft tot taak er in overleg met de "Rüstungsinspektion Niederlande"
voor te zorgen, dat zooveel mogelijk orders van overheidswege uit Duitschland in
Nederland worden geplaatst en dat deze orders hier te lande gelijkelijk over de in
aanmerking komende bedrijven worden verdeeld. Ophoping van orders aan den eenen
kant en gebrek aan orders aan den anderen kant dient te worden vermeden. Voor de
uitvoering van deze taak heeft het Centraal Bureau tevens een overzicht noodig over
alle sinds 10 Mei 1940 geplaatste orders van de hierbedoelde categorie.
Alle door Duitsche autoriteiten geplaatste orders ter waarde van meer dan
f.5000.- moeten worden opgegeven.

Steenkolen.

De algemeene toestand is zoodanig, dat gerekend zal moeten worden op een sterke
inkrimping van het verbruik gedurende de a.s. wintermaanden.

Hout.

De houtsituatie wordt steeds slechter en herhaaldelijk komt het reeds voor, dat
grootere partijen niet geleverd kunnen worden.
Na lange onderhandelingen is het gelukt toestemming te verkrijgen om het vóór
Mei l.l. in Zweden gekochte hout hier aan te voeren.
Deze hoeveelheid is slechts klein en zal voor een belangrijk gedeelte bestemd
worden voor de Zuidelijke provincies.
Bij wijze van proef zijn er door den handel kleine partijen hard hout gekocht
in Roemenië, Zuidslavië en Hongarije. Tot dusver is hiervan niets aangekomen, een
gevolg van betalingsmoeilijkheden. Compensatie-transacties, waarvan men veel ver-
wachting had, zijn niet toelaatbaar geworden.

Bouwmaterialen.

Voor meerdere bouwmaterialen als metselsteen, gips, baksteen, eternit, alumini-
um-cement, terazzo en glas is door het betreffende Regeeringsbureau verhooging der
prijzen boven het niveau van Mei 1940 toegestaan.
Deze prijsverhoogingen waren noodzakelijk als gevolg van de sterke stijging van
de vrachtprijzen.

Chemische Producten.

Zeepdistributie.
Ziekenhuizen e.d. kunnen zich tot den Distributiedienst wenden met verzoek in
aanmerking te komen voor zeeptoewijzingen. Dit document is een ambtelijk overzicht van de economische situatie in Nederland kort na de Duitse inval. De tekst is onderverdeeld in verschillende sectoren (IJzer en Staal, Non-ferro metalen, Steenkolen, Hout, Bouwmaterialen en Chemische Producten).

De kernpunten van de analyse zijn:
1. Schaarste en Regulering: Het document ademt een sfeer van toenemende schaarste. Er is sprake van productieverboden (bijv. badschoenen), verplichte enquêtes naar voorraden, en dreigende tekorten (steenkool voor de winter).
2. Duitse Controle: De invloed van de bezetter is evident door de vermelding van de "Rijkscommissaris voor de bezette Nederlandsche gebieden" en de "Rüstungsinspektion Niederlande". Het doel is om de Nederlandse industrie in te schakelen voor Duitse (oorlogs)opdrachten.
3. Logistieke en Financiële Problemen: De tekst meldt stijgende vrachtprijzen die leiden tot duurdere bouwmaterialen, en betalingsmoeilijkheden bij de import van hout uit Zuidoost-Europa.
4. Handelsbetrekkingen: Het document geeft een inkijkje in de resterende internationale handel, zoals de import van hout uit Zweden en de pogingen om handel te drijven met Roemenië, Joegoslavië en Hongarije. Dit document stamt uit de vroege fase van de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945). Na de invasie in mei 1940 werd de Nederlandse economie snel onder curatele gesteld van de Duitse autoriteiten. De genoemde "Rijksbureaus" waren centrale instanties die de distributie van grondstoffen moesten reguleren om zowel de binnenlandse markt te beheersen als de Duitse oorlogsindustrie te faciliteren.

De "Rüstungsinspektion" was een Duits militair orgaan dat toezag op de bewapeningsindustrie. De poging om orders "gelijkelijk" te verdelen over Nederlandse bedrijven was een tactiek om de economische productiecapaciteit van het bezette land optimaal te benutten voor de Duitse zaak. De schaarste aan steenkool en hout, zoals vermeld, zou in de latere oorlogsjaren alleen maar nijpender worden, culminerend in de Hongerwinter van 1944-1945.