Archief 745
Inventaris 745-272
Pagina 326
Dossier 25
Jaar 1939
Stadsarchief

Archiefdocument

Origineel

Behoort bij brief no.17/2/1 M.d.d. 1 Februari 1939 aan den heer Wethouder
voor de Levensmiddelen van den Directeur van het Marktwezen.

LIJST VAN KOOPLIEDEN, DIE INGEVOLGE ARTIKEL 11 c VAN
HET REGLEMENT OP DE MARKTEN HUN PLAATS OP DE MARKTEN VERLIEZEN.

Naam Markt Datum ingang steun Bijzonderheden
I. Stibbe Alb. Cuypstraat 9-6-38 Aan oproeping geen gevolg gegeven.
A. Brander [x] Waterlooplein)
Sumatrastraat)
16-8-38 Aan oproeping geen gevolg gegeven.
J. Schrijver Westerstraat)
T. Katestraat)
10-2-38 Ziet geen kans iets te verdienen.
Ph. Papegaai Dapperstraat 15-7-38 Aan oproeping geen gevolg gegeven.
D. de Rijke Lindengracht 24-12-37 Kan op de markt zijn brood niet verdienen.

[Handgeschreven aantekening linksonder]:
Gezien 8/2 '39 [gevolgd door een paraaf/streep] Dit getypte document is een officiële lijst van de Amsterdamse Dienst van het Marktwezen uit de periode vlak voor de Tweede Wereldoorlog. Het toont de strikte handhaving van marktregels in een tijd van grote economische nood.

De kern van het document is de toepassing van Artikel 11 c van het Reglement op de Markten. Dit artikel stond de gemeente toe om marktplaatsen in te trekken als de vergunninghouder deze niet meer actief gebruikte of als de handelaar afhankelijk werd van de 'steun' (werkloosheidsuitkering).

Opvallende details:
* Economische malaise: Bij twee kooplieden (Schrijver en De Rijke) wordt expliciet vermeld dat zij "geen kans zien iets te verdienen" of hun "brood niet kunnen verdienen". Dit illustreert de bittere armoede onder de kleine zelfstandigen in 1938-1939.
* Handgeschreven toevoegingen: Bij de naam A. Brander staat een handgeschreven kruisje en een streep door de datum, wat vaak duidt op een latere administratieve wijziging of controle. De aantekening "Gezien 8/2 '39" bevestigt dat het document door de wethouder of diens secretariaat is verwerkt. De namen op de lijst (zoals Stibbe, Brander en Papegaai) en de genoemde locaties (Waterlooplein, Albert Cuyp, Dapperstraat) zijn sterk verbonden met de Joodse gemeenschap van Amsterdam in de jaren '30. Veel Joodse Amsterdammers waren in die tijd werkzaam in de ambulante handel.

Het document weerspiegelt de bureaucratische werkelijkheid in het Amsterdam van de jaren '30: door de aanhoudende crisis was er een overschot aan handelaren en een tekort aan koopkracht. De gemeente probeerde de markten te 'saneren' door plaatsen af te pakken van mensen die op de steun waren aangewezen. Dit soort documenten wordt vaak teruggevonden in dossiers die de economische achteruitgang van Amsterdamse families in de aanloop naar de bezettingsjaren documenteren. A. Brander D. de Rijke I. Stibbe J. Schrijver T. Katestraat Marktwezen

Samenvatting

Dit getypte document is een officiële lijst van de Amsterdamse Dienst van het Marktwezen uit de periode vlak voor de Tweede Wereldoorlog. Het toont de strikte handhaving van marktregels in een tijd van grote economische nood.

De kern van het document is de toepassing van Artikel 11 c van het Reglement op de Markten. Dit artikel stond de gemeente toe om marktplaatsen in te trekken als de vergunninghouder deze niet meer actief gebruikte of als de handelaar afhankelijk werd van de 'steun' (werkloosheidsuitkering).

Opvallende details:
* Economische malaise: Bij twee kooplieden (Schrijver en De Rijke) wordt expliciet vermeld dat zij "geen kans zien iets te verdienen" of hun "brood niet kunnen verdienen". Dit illustreert de bittere armoede onder de kleine zelfstandigen in 1938-1939.
* Handgeschreven toevoegingen: Bij de naam A. Brander staat een handgeschreven kruisje en een streep door de datum, wat vaak duidt op een latere administratieve wijziging of controle. De aantekening "Gezien 8/2 '39" bevestigt dat het document door de wethouder of diens secretariaat is verwerkt.

Historische Context

De namen op de lijst (zoals Stibbe, Brander en Papegaai) en de genoemde locaties (Waterlooplein, Albert Cuyp, Dapperstraat) zijn sterk verbonden met de Joodse gemeenschap van Amsterdam in de jaren '30. Veel Joodse Amsterdammers waren in die tijd werkzaam in de ambulante handel.

Het document weerspiegelt de bureaucratische werkelijkheid in het Amsterdam van de jaren '30: door de aanhoudende crisis was er een overschot aan handelaren en een tekort aan koopkracht. De gemeente probeerde de markten te 'saneren' door plaatsen af te pakken van mensen die op de steun waren aangewezen. Dit soort documenten wordt vaak teruggevonden in dossiers die de economische achteruitgang van Amsterdamse families in de aanloop naar de bezettingsjaren documenteren.

Genoemde Personen 5

Locaties

Albert Cuypmarkt Dappermarkt Lindengracht Waterlooplein Westerstraat

Producten

A.G.F. (Aardappelen): Aardappel A.G.F. (Aardappelen): Klei A.G.F. (Fruit): Appel A.G.F. (Fruit): Fruit Dieren: Kat Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis

Thema's

Jodenster/Maatregelen

Organisaties

Marktwezen

Kooplieden in dit dossier 72

A. Brander Waterlooplein Aan oproeping geen gevolg gegeven.
A. Brander Waterlooplein Aan oproeping geen gevolg gegeven.
R. Boeyen Zwanenburgwal Ziet voorloopig van marktplaats af.
R. Boeyen Zwanenburgwal Ziet voorloopig van marktplaats af.
T. van Dalen Uilenburg Aan oproeping geen gevolg gegeven.
T. van Dalen Uilenburg Aan oproeping geen gevolg gegeven.
A. Vogel meerdere Kan op markten geen cent meer verdienen.
A. Vogel meerdere Kan op markten geen cent meer verdienen.
B.F. Reinen Uilenburg Kan wegens hooge prijzen der artikelen niet beginnen.
B.F. Reinen Uilenburg Kan wegens hooge prijzen der artikelen niet beginnen.
D.A. Mortel Waterlooplein Kan op de markt zyn brood niet verdienen.
D.A. Mortel Waterlooplein Kan op de markt zyn brood niet verdienen
D. de Rijke Waterlooplein Kan op de markt zijn brood niet verdienen.
D. de Rijke Waterlooplein Kan op de markt zijn brood niet verdienen.
David Overste Uilenburg Blijft voorlopig in steun.
D. Overste Uilenburg Blijft voorlopig in steun.
A. Hoogstraat Waterlooplein Aan oproeping geen gevolg gegeven.
A. Hoogstraat Waterlooplein Aan oproeping geen gevolg gegeven.
E. v.d. Bijl Uilenburg Aan oproeping geen gevolg gegeven.
E. v.d. Bijl Uilenburg Aan oproeping geen gevolg gegeven.
C.P.F. Lemke Waterlooplein Aan oproeping geen gevolg gegeven-
G. Lemke ✓ Uilenburg Aan oproeping geen gevolg gegeven-
H. Brilleman Uilenburg Kan in verband met gezondheidstoestand geen plaats meer op de markt innemen.
H. Brilleman Uilenburg Kan in verband met gezondheidstoestand geen plaats meer op de markt innemen.
H. Cosman Waterlooplein Kan op markten zijn brood niet verdienen.
H. Cosman Waterlooplein Kan op markten zijn brood niet verdienen.
H.F. van Dongen Zwanenburgwal Ziet geen kans op de markt zijn brood te verdienen.
H.F. van Dongen Zwanenburgwal Ziet geen kans op de markt zijn brood te verdienen.
H.J. Vieyra Waterlooplein Aan oproeping geen gevolg gegeven.
H.J. Vieyra Waterlooplein Aan oproeping geen gevolg gegeven.
Alle 72 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 2