Dienstbrief / Ambtelijk schrijven.
Origineel
Dienstbrief / Ambtelijk schrijven. 28 februari 1941 (handgeschreven datum op getypt sjabloon). Gemeente Amsterdam, Afdeling Assurantiezaken en Wettelijke Aansprakelijkheid (Stadhuis). [Briefhoofd:]
№ 3/5/3 M. 1941 3/3
[Logo Gemeente Amsterdam]
GEMEENTE AMSTERDAM
LETTER II.H. No. 4/3
AMSTERDAM, 28. Februari 1941.
[Marginstekst links:]
ASSURANTIEZAKEN
EN WETTELIJKE AAN-
SPRAKELIJKHEID
STADHUIS
TEL. 43130 (7 LIJNEN)
GEMEENTEGIRO 193.
POSTGIRO 13500 (193.).
MEN WORDT VERZOCHT BIJ HET ANTWOORD NAUWKEURIG HET NUMMER VAN DIT SCHRIJVEN EN DE AFDEELING TE VERMELDEN
[Hoofdtekst:]
Onder herinnering aan het schrijven van Burgemeester en Wethouders van 31 Januari 1941, Afd.Ass.Z. en W.A., No.II H.12, moge ik U mededeelen, dat het in verband met het in dit schrijven genoemde besluit van den Secretaris-Generaal van het Departement van Financiën van 20 Januari 1941, No.18, noodzakelijk is, over de juiste gegevens en cijfers te beschikken, tot het opgeven van de totale schade, welke de Gemeente heeft geleden ten gevolge van het oorlogsgeweld.
Hiertoe zal ik gaarne van U vernemen of schade ten gevolge van oorlogsgeweld is toegebracht aan gemeente-eigendommen, voor zoover deze ressorteeren onder Uw bedrijf, in welk geval U op bijgaanden staat elke schade afzonderlijk gelieve te vermelden,
In verband met den bij het indienen der schaderekeningen in acht te nemen termijn, zal ik Uw opgaaf, ook negatief, gaarne zoo spoedig mogelijk, doch uiterlijk op 6 Maart e.k., ontvangen.
Ten aanzien van de schaden, welke ná 20 Januari 1941 zijn of nog zullen worden geleden, verzoek ik U mij zoo spoedig mogelijk na het ontstaan een voorloopige opgave, onder vermelding van datum, plaatsaanduiding, beschadigd object, oorzaak en vermoedelijk schadebedrag te doen inzenden en daarna, doch uiterlijk 42 dagen na de beschadiging, het juiste schadebedrag.
De Administrateur,
Hoofd van de Afdeeling,
[Handgeschreven handtekening: Himm]
AAN
den Heer Directeur van
het Marktwezen,
Jan van Galenstraat 14,
A m s t e r d a m (W.). Dit document is een administratieve instructie binnen het apparaat van de Gemeente Amsterdam tijdens de bezettingstijd. De kern van de brief is de inventarisatie van materiële schade aan gemeentelijke bezittingen veroorzaakt door "oorlogsgeweld".
Opvallende elementen zijn:
1. Strikte Bureaucreatie: De nadruk ligt op nauwkeurigheid, dossiernummers en specifieke termijnen (bijv. 42 dagen voor definitieve opgave).
2. Negatieve Opgave: Er wordt expliciet gevraagd om een "opgaaf, ook negatief", wat betekent dat de directeur van het Marktwezen ook moet reageren als er geen schade is.
3. Hiërarchie: De brief verwijst naar een besluit van de "Secretaris-Generaal van het Departement van Financiën", de hoogste ambtenaren die onder Duits toezicht het land bestuurden. De datum van de brief, 28 februari 1941, is historisch zeer saillant. Dit is exact twee dagen na het einde van de Februaristaking (25 en 26 februari 1941), die in Amsterdam uitbrak als protest tegen de Jodenvervolging. Terwijl de stad nog trilde van de gevolgen van deze staking en de daaropvolgende Duitse represailles, ging de gemeentelijke bureaucratie onverstoord door met het inventariseren van oorlogsschade.
De term "oorlogsgeweld" in deze context kan verwijzen naar schade door de gevechten in mei 1940, maar ook naar (vroege) Geallieerde bombardementen of andere incidenten. De brief illustreert de "normaliteit" van het ambtenarenapparaat dat, ondanks de bezetting en de gewelddadige onrust in de stad, blijft functioneren volgens vastgelegde procedures en financiële richtlijnen. De geadresseerde, het Marktwezen, was verantwoordelijk voor cruciale infrastructuur zoals de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat. H. No Gemeente Amsterdam Marktwezen Stadhuis