Handgeschreven brief (fragment/slotpagina).
Origineel
Handgeschreven brief (fragment/slotpagina). 10 augustus 1918. Weduwe A. van Horn. De Directeur van het Marktwezen, Amsterdam. [Hoofdtekst, rechterzijde]
waaronder ook wij hebben omdat
in de stad ook geen regeerings-
visch meer verkrijgbaar was,
geen visch kunnen bekomen.
Redenen waarom ondergetekende
U beleefd verzoekt in de
toekomst zoodanige maatregelen
te doen treffen dat zulks
niet meer voorkomt.
Hoogachtend
Uw dw dno.
Wed. A. van Horn
Meeuwenlaan 67 II
Over het IJ
Amsterdam
A'dam 10 Augustus 1918
[Linkerzijde, verticaal geschreven aantekening en stempel]
Nopens Vischvoorziening
ter beoordeeling
[Stempel:]
DE DIRECTEUR VAN
HET MARKTWEZEN
11/8
vB * Inhoud: Het document is het laatste deel van een brief waarin een burger, de weduwe A. van Horn, klaagt over de stokkende visvoorziening in Amsterdam. Zij geeft aan dat zij en anderen geen vis konden verkrijgen omdat de zogeheten "regeeringsvisch" (vis die onder overheidstoezicht tegen gereguleerde prijzen werd verkocht) niet meer beschikbaar was. Zij verzoekt de directeur van het Marktwezen dringend om maatregelen te nemen om herhaling te voorkomen.
* Vorm: De brief is geschreven in een formeel, 19e-eeuws aandoend handschrift. De afkorting "Uw dw dno." staat voor "Uw dienstwillige dienaar/dienares", een destijds gebruikelijke beleefdheidsformule.
* Administratieve verwerking: De verticale tekst in de kantlijn is een interne notitie ("Nopens Vischvoorziening ter beoordeeling"), waarschijnlijk geschreven door een secretaris of ambtenaar (geïnitialiseerd als 'vB' op 11 augustus, de dag na verzending) om de brief ter beoordeling aan de directeur voor te leggen. * Eerste Wereldoorlog en schaarste: Hoewel Nederland neutraal was tijdens de Eerste Wereldoorlog (1914-1918), had het land zwaar te lijden onder economische blokkades. In 1918 was de voedselschaarste in Nederland op een dieptepunt. Er was een strikt distributiestelsel van kracht.
* Regeeringsvisch: Om de hongerende bevolking te voeden en woekerprijzen tegen te gaan, kocht de overheid vis op om deze via officiële kanalen (de "regeeringsvisch") goedkoop aan te bieden. Als deze voorraad op was, waren burgers aangewezen op de veel te dure vrije markt of bleven zij zonder voedsel.
* Locatie: De Meeuwenlaan in Amsterdam-Noord ("Over het IJ") was in deze periode een opkomende wijk. De brief illustreert de dagelijkse overlevingsstrijd van Amsterdammers in de laatste maanden van de oorlog.
* Marktwezen: De Dienst van het Marktwezen in Amsterdam speelde een cruciale rol in het reguleren van de voedselstromen en markten in de stad gedurende deze crisisjaren. A. van Horn Marktwezen