Archief 745
Inventaris 745-363
Pagina 385
Dossier 39
Jaar 1941
Stadsarchief

Handgeschreven brief (verklikbrief/klacht).

Oktober 1941 (gebaseerd op het archiefstempel 15/10).

Origineel

Handgeschreven brief (verklikbrief/klacht). Oktober 1941 (gebaseerd op het archiefstempel 15/10). [Linksboven stempel:] № 72/62/1
[Rechtsboven stempel:] M. 1941 [met potlood:] 15/10 insp

Mynheer

Waarom moet myn man
voor een staanplaats zooveel
geld betale ? en n ander
betaalt niks die jaap
v Schaik staat alle dage
op de jakob v lennepkade
bd nic beetstraat en
staat daar de hele ogent en
vekoopt alles uit en daar
betaalt hy nooit voor en
hy smokkelt nog boter as
ze hem maar nagaan en
dat mag zeker wel he me
neer ? wees u zoo goed en
let daar is op

Twee marktmense

van Ommeren.
anders zal ik de Kommesarus sgryven De brief is geschreven door iemand die zich benadeeld voelt door de oneerlijke concurrentie op de markt. De schrijfstijl is volks en bevat diverse spelfouten die wijzen op een beperkte schoolopleiding of het schrijven zoals men spreekt (bijv. "ogent" voor ochtend, "sgryven" voor schrijven, "me neer" voor meneer).

De kern van de klacht is tweeledig:
1. Economisch: De echtgenoot van de schrijfster moet betalen voor een staanplaats, terwijl een zekere Jaap van Schaik gratis op de hoek van de Jacob van Lennepkade en de Nicolaas Beetsstraat staat.
2. Crimineel: Van Schaik wordt beschuldigd van het smokkelen van boter.

De toon is dwingend en verongelijkt. De brief eindigt met een dreigement: als er niets aan gedaan wordt, zal de schrijfster de commissaris aanschrijven. De brief dateert uit oktober 1941, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode was er sprake van toenemende schaarste en een streng distributiesysteem. Handel buiten de officiële kanalen om (zwarte handel en smokkel) was streng verboden en werd zwaar gestraft.

De genoemde "van Ommeren" verwijst zeer waarschijnlijk naar Hans van Ommeren, die destijds een prominente (en beruchte) functie had bij de Amsterdamse politie/recherche. Het feit dat marktlui elkaar aangaven bij de autoriteiten kwam in deze tijd vaak voor, enerzijds uit broodnijd en anderzijds door de extreme druk op de legale handel. De locaties (Jacob van Lennepkade/Nicolaas Beetsstraat) bevinden zich in Amsterdam-West. Politie

Samenvatting

De brief is geschreven door iemand die zich benadeeld voelt door de oneerlijke concurrentie op de markt. De schrijfstijl is volks en bevat diverse spelfouten die wijzen op een beperkte schoolopleiding of het schrijven zoals men spreekt (bijv. "ogent" voor ochtend, "sgryven" voor schrijven, "me neer" voor meneer).

De kern van de klacht is tweeledig:
1. Economisch: De echtgenoot van de schrijfster moet betalen voor een staanplaats, terwijl een zekere Jaap van Schaik gratis op de hoek van de Jacob van Lennepkade en de Nicolaas Beetsstraat staat.
2. Crimineel: Van Schaik wordt beschuldigd van het smokkelen van boter.

De toon is dwingend en verongelijkt. De brief eindigt met een dreigement: als er niets aan gedaan wordt, zal de schrijfster de commissaris aanschrijven.

Historische Context

De brief dateert uit oktober 1941, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode was er sprake van toenemende schaarste en een streng distributiesysteem. Handel buiten de officiële kanalen om (zwarte handel en smokkel) was streng verboden en werd zwaar gestraft.

De genoemde "van Ommeren" verwijst zeer waarschijnlijk naar Hans van Ommeren, die destijds een prominente (en beruchte) functie had bij de Amsterdamse politie/recherche. Het feit dat marktlui elkaar aangaven bij de autoriteiten kwam in deze tijd vaak voor, enerzijds uit broodnijd en anderzijds door de extreme druk op de legale handel. De locaties (Jacob van Lennepkade/Nicolaas Beetsstraat) bevinden zich in Amsterdam-West.

Producten

Olie & Techniek: Lood Olie & Techniek: Olie Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis Zuivel & Eieren: Boter Zuivel & Eieren: Eieren Zuivel & Eieren: Zuivel

Thema's

Jodenster/Maatregelen

Organisaties

Politie

Kooplieden in dit dossier 100

B. v.d. Burg aardappelen
Brandstoffen en/of Petroleum 79
C. Markt appels
J. Renz. 366
J. Renz. +67
C. Keyzer fruit
C. Kuiper rapen
C. van Klaveren aardappel.
A.L.J. van Staveren roode kool
K.N.S.M. Loods led. kisten
F. v.d. Berg aardappelen
N. Gem kolen
G. Kramer rapen
G. Kramer rapen
G. v. d. Wal aardappelen
G. v. d. Wal rapen
Haring, zuurwaren etc. 139
H. Bak Waterlooplein wortelen
Alle 100 kooplieden →