Derde pagina van een proces-verbaal (ambtsedige verklaring). 22 september 1941. -3-

was. Waar het nog eens is gebeurd, dat Sijmonsbergen zijn kar door een ander heeft laten weghalen, zonder mij hiervan vooraf in kennis te stellen, meende ik, dat het ook nu wel in orde was en heb daarom deze persoon ongemoeid met de handkar van Sijmonsbergen laten gaan. Naar ik thans van U verneem, zou volgens dezen persoon niet Sijmonsbergen, maar een ander hem hebben opge-dragen de besproken handkar weg te halen. Op het moment, dat hij de handkar trachtte weg te halen was hij alleen en heb ik geen ander bij hem opgemerkt".

Voorts vermeld ik, verbalisant, nog, dat ik met Verschuren het terrein van de Centrale Markt heb afgezocht, doch bleek de onbekende opdrachtgever daar niet meer aanwezig te zijn, althans Verschuren heeft hem niet kunnen aanwijzen. De handkar met ledige kisten heb ik weer aan Sijmonsbergen terug-gegeven, doch hem hierbij aangezegd, dat hij de handkar ter beschikking moet houden van de Justitie. Na voorloopig door mij te zijn gehoord heb ik Ver-schuren weer heengezonden. Bij informatie aan het Hoofdbureau van Politie te Amsterdam is mij later nog gebleken, dat Verschuren op 20 Augustus 1940 door den Kinderrechter is veroordeeld tot 5 maanden voorwaardelijke tucht-huisstraf met een proeftijd van 2 jaren en onder bijzondere voorwaarden ter zake diefstal en op 30 April 1941 door de Rechtbank te Amsterdam is veroor-deeld tot 8 maanden gevangenisstraf met aftrek van preventief, eveneens ter zake diefstal.

En heb ik hiervan dit proces-verbaal, op den door mij afgelegden ambts-eed, opgemaakt, geteekend en gesloten te Amsterdam, 22 September 1900 eenen-veertig.

De ambtenaar bij het Marktwezen,

(w.g.) B. Felthuis
(B. Felthuis)

Gezien:
De Commissaris van Politie, Dit document is een ambtelijk verslag van een incident op de Centrale Markt in Amsterdam. Een ambtenaar van het Marktwezen (Felthuis) legt verantwoording af over een inschattingsfout: hij heeft toegestaan dat een onbekende een handkar van een zekere Sijmonsbergen meenam, in de veronderstelling dat dit geautoriseerd was.

De tekst onthult een onderzoek naar mogelijke diefstal of verduistering. Er wordt melding gemaakt van een persoon genaamd Verschuren, die beweert in opdracht van een derde te handelen. De ambtenaar heeft de achtergrond van Verschuren nagetrokken en ontdekt dat deze een recent strafblad heeft voor diefstal (veroordelingen in 1940 en april 1941). De handkar is inmiddels teruggegeven aan de eigenaar, maar blijft juridisch in beslag genomen ("ter beschikking van de Justitie"). Het document dateert van september 1941, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. Hoewel de inhoud een reguliere strafrechtelijke zaak lijkt (diefstal), is de context van de Centrale Markt in oorlogstijd van belang. De markt was een cruciaal punt voor de voedselvoorziening en distributie onder het distributiestelsel. Toezicht op transportmiddelen zoals handkarren was streng om zwarte handel tegen te gaan.

De spelling is kenmerkend voor de vroege 20e eeuw (bijv. "dezen", "den", "geteekend"). De vermelding van de "Kinderrechter" bij de eerdere veroordeling van Verschuren suggereert dat Verschuren ten tijde van zijn eerste vergrijp (augustus 1940) nog minderjarig of jongvolwassen was. De overdracht van het proces-verbaal aan de Commissaris van Politie onderstreept de officiële samenwerking tussen de gemeentelijke marktdienst en de staatspolitie. B. Felthuis Hoofdbureau Marktwezen Politie