Zakelijke brief / Dienstcorrespondentie. 23 september 1941. Front van Nering en Ambacht (Nederlandsch Middenstandersfront), Rotterdam. Het hoofd van het Marktwezen te Amsterdam. [Linksboven, handgeschreven/gestempeld:]
Nº 85/21/1 M.1941 25/9

[Briefhoofd:]
FRONT VAN NERING EN AMBACHT
NEDERLANDSCH MIDDENSTANDERSFRONT

[Linkermarge:]
G. W. BURGERPLEIN 1 c
TELEFOON 32476

Betreft: kramenzetters
C.Z.

[Rechtsboven:]
ROTTERDAM, 23 September 1941

[Adresblok:]
Aan het hoofd van het Marktwezen te
Amsterdam.
==========

[Brieftekst:]
Mh.,

Ten behoeve van de voorgenomen ordening in het Marktkramen-verhuurbedrijf, en mede ten verzoeke van het N.V.V., benoodig ik de adressen van verhuurders van Marktkramen te Amsterdam.

Daar Uw dienst ongetwijfeld met bedoelde personen in contact staat, wend ik mij tot U, met het beleefde verzoek mij de namen en adressen v.d. betreffenden te willen opgeven, aan onderstaand adres.

Ik dank U bij voorbaat voor Uwe bereidwilligheid in deze, en verblijf inmiddels,

Hoogachtend,

[Handtekening: C. Zappeij]

C. Zappeij,
Beijerlandschelaan 45b,
Rotterdam-Zuid.

Bijlage:

[Rechtsonder, handgeschreven:]
85 * Doel van de brief: De afzender, C. Zappeij, verzoekt namens het "Front van Nering en Ambacht" om een lijst met namen en adressen van alle verhuurders van marktkramen in Amsterdam.
* Kernbegrippen: Het gebruik van het woord "ordening" is typerend voor de bureaucratische taal van de bezetter en diens meelopende organisaties. Het duidt op het proces van gelijkschakeling en centrale controle over economische sectoren.
* Betrokken Instanties:
* Front van Nering en Ambacht: Een nationaalsocialistische organisatie bedoeld om de Nederlandse middenstand te controleren en te reorganiseren naar Duits model.
* N.V.V. (Nederlands Verbond van Vakverenigingen): In september 1941 was het N.V.V. reeds onder nationaalsocialistisch beheer gesteld (onder leiding van de NSB’er Rost van Tonningen en later Woudenberg). De samenwerking tussen het Front en het N.V.V. onderstreept de gezamenlijke inspanning om de arbeidsmarkt en handel volledig in kaart te brengen en te beheersen.
* Toon: De brief is formeel en beleefd, maar de achterliggende machtsstructuur van de bezetting geeft het verzoek een dwingend karakter. Dit document stamt uit het tweede jaar van de Duitse bezetting van Nederland (september 1941). In deze periode was de zogeheten "gelijkschakeling" in volle gang: onafhankelijke verenigingen en bonden werden opgeheven of gedwongen op te gaan in nationaalsocialistische organisaties zoals het Nederlandsch Arbeidsfront (NAF), waar het Front van Nering en Ambacht een onderdeel van was.

Het opvragen van dergelijke lijsten was vaak de eerste stap in een proces van uitsluiting. De "ordening" van het marktkramenbedrijf had tot doel om ongewenste elementen (in het bijzonder Joodse ondernemers) uit de sector te verwijderen en de overgebleven ondernemers onder strikt overheidstoezicht te plaatsen. Markten waren traditioneel plekken met veel Joodse handelaren; door de verhuurders in kaart te brengen, kreeg de bezetter indirect grip op de gehele marktstructuur in Amsterdam.