Officiële brief/kennisgeving op briefpapier.
Origineel
Officiële brief/kennisgeving op briefpapier. Amsterdam, 26 Mei 1941. Ir. E. de Kruijff, Het Hoofd van het Gemeentelijk Materialenbureau. [Briefhoofd met wapen van Amsterdam]
Gemeentelijk Materialenbureau
Oudezijds Achterburgwal 213 Amsterdam (Centrum)
Telefoon 43321, 43130
Toestellen 568 569, 576, 483
Verzoeke bij beantwoording datum en
nummer van dezen brief te vermelden
No. 20/79 G.M.B.
Amsterdam, 26 Mei 1941 [handgeschreven]
Bijlagen: —
Aan:
de Heeren Hoofden van
Diensten en Bedrijven
Naar aanleiding van een mededeeling van het Rijksbureau voor IJzer en Staal, deel ik U mede, dat het, ten einde de verdeeling van de voor het derde kwartaal beschikbare hoeveelheid walsproducten en buizen op een betere basis te kunnen doen berusten dan mogelijk was bij de verdeeling van het voor het tweede kwartaal beschikbare materiaal, noodig is, dat op door het Rijksbureau beschikbaar gestelde formulieren een gespecificeerde opgave gedaan wordt van de hoeveelheden, welke U zoudt willen betrekken of van een Nederlandschen producent of van den Nederlandschen handel of direct uit het buitenland.
In verband met het bovenstaande, verzoek ik U mij zoo spoedig mogelijk te berichten of U in het derde kwartaal walsproducten en/of buizen zoudt willen betrekken, opdat de benoodigde formulieren kunnen worden aangevraagd en U ter invulling kunnen worden toegezonden, voor zoover het Rijksbureau U deze nog niet rechtstreeks deed toekomen.
Het Hoofd van het Gemeentelijk
Materialenbureau,
Ir. E. de Kruijff.
--- * Taalgebruik: Het document is geschreven in formeel, ambtelijk Nederlands van voor de spellingshervorming van 1947 (bijv. "dezen", "Nederlandschen", "mededeeling").
* Onderwerp: De brief betreft de planning en distributie van schaarse materialen (walsproducten en buizen) voor het derde kwartaal van 1941.
* Bureaucratie: De brief illustreert de toenemende administratieve last tijdens de bezetting. Er wordt gevraagd om "gespecificeerde opgaven" op officiële formulieren om de verdeling op een "betere basis" te laten plaatsvinden. Dit duidt op een centrale sturing van de economie waarbij elk verbruik van grondstoffen verantwoord moest worden.
* Status document: Het lijkt te gaan om een doorslag (carbon copy) of een gestencilde circulaire, gezien de vervaagde kwaliteit van de getypte tekst.
--- * Historische periode: Mei 1941 valt in de vroege periode van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog.
* Schaarste en distributie: Grondstoffen zoals ijzer en staal waren cruciaal voor de oorlogsindustrie en daarom streng gerantsoeneerd. De "Rijksbureaus" (zoals het hier genoemde Rijksbureau voor IJzer en Staal) waren door de bezetter ingestelde of gecontroleerde instanties die de verdeling van grondstoffen reguleerden.
* Rol van de gemeente: Het Gemeentelijk Materialenbureau fungeerde als tussenpersoon tussen de centrale Rijksbureaus en de lokale Amsterdamse overheidsdiensten en nutsbedrijven (zoals het GEB of de Reinigingsdienst). Zij moesten ervoor zorgen dat de stad draaiende bleef binnen de beperkte quota die door de Duitsers werden toegestaan. De verwijzing naar "direct uit het buitenland" in 1941 is opmerkelijk, daar dit in de praktijk vrijwel uitsluitend handel met of via nazi-Duitsland betekende.