N. Blaugrund
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 32
N. Blaugrund (gevestigd Geldersekade 94) was marktkoopman actief op diverse locaties, waaronder Nieuwmarkt (stoffen), Westerstraat, Waterlooplein, Dapperstraat, Ten Katestraat en Albert Cuypstraat. In 1940 kreeg hij waarschuwingen om zijn standplaatsen op de Westerstraat en Nieuwmarkt te bezetten, anders zou hij deze verliezen; hij meldde ook tijdelijk gebrek aan voorraad. In 1942 verzoekt hij om teruggave van zijn standplaats in de Gaaspstraat, die hij al 15 jaar gebruikte en die volgens hem door 'liquideering' was ontnomen.
Lotgevallen
Handel
Archiefdocumenten
Briefkaart (voorzijde).
* **Afzender:** N. Blaugrund, gevestigd aan de Geldersekade 94 te Amsterdam. * **Geadresseerde:** De Directeur van de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat 14 te Amsterdam. Het woord "Hier" geeft aan dat de kaart binnen dezelfde stad is verzonden. * **Poststempel:** De kaart is afgestempeld op het Centraal Station van Amsterdam op 17 april 1940, tussen 15:00 en 16:00 uur. * **Administratieve kenmerken:** De grote paarse stempel "M. 1940" en het nummer "33/82" wijzen erop dat dit document bij aankomst door de administratie van de Markthallen is ingeboekt en gecategoriseerd. De "M" staat waarschijnlijk voor "Markthallen". * **Frankering:** De kaart is gefrankeerd met 4 cent (twee zegels van 2 cent met de 'Vliegende Duif'), wat destijds het tarief was voor een kaart binnen de eigen woonplaats.
Handgeschreven briefkaart of korte zakelijke notitie.
De schrijver, N. Blaugrund, stelt de autoriteiten (waarschijnlijk de marktmeester) op de hoogte van het feit dat hij in de betreffende maand geen gebruik zal maken van zijn standplaats op de Amsterdamse Westermarkt. De term "uitpakken" is vakjargon voor het uitstallen van de handelswaar op een marktplaats. De reden die wordt opgegeven is een gebrek aan verkoopbare voorraad ("handel"). Blaugrund geeft aan enkel over "winterstoffen" te beschikken. In de vroege bezettingsjaren was de distributie en verkoop van textiel onderworpen aan strikte regels van de Rijksbureaus. Er bestonden specifieke periodes waarin bepaalde seizoensgoederen verkocht mochten worden om voorraden te reguleren en hamsteren tegen te gaan. Omdat het midden augustus is, mag de wintercollectie op dat moment nog niet worden aangeboden.
Document
Dit document is een ambtelijke correspondentie over de marktrechten van een koopman genaamd N. Blaugrund. Uit de tekst blijkt dat Blaugrund twee marktplaatsen in Amsterdam bezat: een vaste plek voor schoenen op de Westermarkt (plaats 91) en een plek voor 'ongeregelde goederen' op de Nieuwmarkt (plaats 34/35). De kern van de notitie is een waarschuwing: Blaugrund wordt gesommeerd om zijn plaats op de Westerstraat markt "geregeld" in te nemen (minstens drie keer per vier weken). Indien hij dit niet doet, zal zijn vergunning worden ingetrokken ("ingetrokken"). Deze maatregel is gebaseerd op een rapport van de marktopzichter en wordt ondersteund door adviezen van ambtenaren (Wolff en de Haer).
Doorslag van een officiële brief (typegeschreven).
Dit document is een formele aanzegging van de Amsterdamse marktautoriteiten aan een individuele marktkoopman, de heer N. Blaugrund. De kern van de brief is de afwijzing van een verzoek om uitstel voor het bezetten van zijn staanplaats op de markt in de Westerstraat. De toon is strikt bureaucratisch en verwijst direct naar het geldende 'Reglement op de Markten'. De ontvanger wordt gewaarschuwd dat hij zijn vergunning zal verliezen als hij niet voldoet aan de aanwezigheidsplicht (minimaal driekwart van de tijd). De handgeschreven notitie "Verzonden 26/9" bevestigt dat de brief daadwerkelijk op de dag van datering is uitgegaan. De aantekening "In de lade" wijst op de administratieve archivering van deze doorslag.
Registerpagina of grootboekblad met kolommen.
Het document is een administratief register waarin correspondentie, dossiers of goederenstromen werden bijgehouden voor specifieke personen of entiteiten. * **Kolom 1 (M. Markus):** Deze kolom toont een regelmatige reeks inschrijvingen voor één persoon. De nummers (№ 5005 t/m 5714) zijn hoog en lijken opeenvolgende referentienummers te zijn in een algemeen register. De regelmaat (vrijwel wekelijks) suggereert een lopende zaak of frequente correspondentie. * **Kolom 2 (N. Blaugrund):** Hier worden reeksen nummers genoteerd (bijv. 509-510, 1229-1280). Dit wijst op pakketten documenten of grotere hoeveelheden items die op specifieke data zijn verwerkt. * **Notatie:** De "u"-tekens en de dubbele aanhalingstekens (") worden gebruikt als 'idem'-tekens om aan te geven dat de naam uit de bovenliggende regel herhaald moet worden. De schuine streep (/) onder de kolom van Blaugrund geeft waarschijnlijk het einde van een periode of een afsluiting aan.
Document
* **Inhoud:** De briefschrijver, Nathan Blaugrund, verzoekt om teruggave van zijn marktplaats in de Gaaspstraat, die hij naar eigen zeggen al 15 jaar in gebruik had. Hij refereert aan een eerdere toewijzing die door "liquideering" niet effectief kon worden gemaakt. Nu hij weer in de gelegenheid stelt te zijn om handel te drijven, vraagt hij de plaats weer voor hem "disponibel" (beschikbaar) te stellen. * **Ambtelijke afhandeling:** De brief is voorzien van een kille, zakelijke afwijzing onderaan het blad. De ambtenaar (De Haan) noteert op 7 oktober 1942 dat Blaugrund "geen marktplaats meer [kan] innemen" en dat dit hem mondeling is medegedeeld. Het dossier wordt vervolgens gesloten ("Opberge"). * **Terminologie:** Het woord "liquideering" is hier cruciaal. Het verwijst naar de nazi-verordeningen die erop gericht waren Joodse ondernemers en handelaren uit het economische leven te verwijderen. Hun zaken werden geliquideerd of onder beheer van een 'Verwalter' gesteld.
Archieflijst-vermeldingen
Getypte lijst op papier.
| N.Blaugrund | 8-4-87 | Gelderschekade 94 I | N. 34 | stoffen |
Koopliedenlijsten
Nieuwmarkt — standplaats N
Uilenburg
Relevante Archieffragmenten
- 3 -
# TRANSCRIPTIE *extra* [handgeschreven] VP/HG. den Heer N. Blaugrund, Gelderschekade 94, Amsterdam-Centrum. Wijk 1. 33/82/2 M. 26 September 1940. Naar aanleiding van Uw briefkaart d.d. 16 Augustus jl. bericht ik U, dat U geen verder uitstel van plaatsbezetting op de markt Westerstraat kan worden verleend. Indien U de bedoelde plaats voortaan niet regelmatig, dat wil zeggen ten minste drie ma...
## Rechterpagina
# TRANSCRIPTIE aanvoer 14 Dec In Kalestraat Zoetwatervisch (voorw) van A Fonn . a B Fonn en W Ruiter 80p 40p + 40p. aanvoerders A Fonn <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> || Ik heb alleen vink af laten houden van de aanvoerder doch **niet** van de beide andere aanv...
Div. bylagen (w.o. teek).