Officieel ambtelijk schrijven / instructie betreffende de organisatie van de beenderinzameling. [Linkerzijde - Tabelpagina genummerd -2-]

[Rechterzijde - Tekstpagina genummerd -3-]

-3-

bij alle slagersbedrijven de beenderen af te halen en zij dit ook niet kunnen doen ten aanzien van de beenderen afkomstig van de zg. huisslachtingen, is in het 1e lid de verplichting opgenomen de beenderen op een bepaalde plaats te brengen, waar zij worden afgehaald. Het gemeentebestuur zal omtrent de vraag bij welke bedrijven de beenderen door de fabrieken worden afgehaald men een regeling moeten treffen, waarbij het aanbeveling verdient dat dit zooveel mogelijk geschiedt; aldus wordt immers beter gewaarborgd dat geen beenderen verloren gaan dan wanneer de beenderen door de slagers zelf op een aangewezen plaats moeten worden gebracht. Aan de slagers, waar de beenderen worden afgehaald, wordt dit volgens art.3 door B.en W. medegedeeld.

De bijgevoegde model-vergunning no.5, die betrekking heeft op het inzamelen der huishoudbeenderen aan de huizen, is bestemd voor het geval dat in de gemeente een plaatselijke dienst voor het ophalen van de huishoudbeenderen tot stand komt; zij kan ook gebruikt worden wanneer de inzameling wordt opgedragen aan een voddenkoopman. De vergunningsvoorwaarden zijn voor een deel gelijkluidend aan die, verbonden aan de vergunning voor het ophalen van alle afvallen (de schillenboeren-vergunning). Door middel van voorwaarde 3 wordt bereikt dat de huishoudbeenderen uiteindelijk terecht komen bij de beenderenverwerkende onderneming. Wanneer de slagers worden belast met het inzamelen der beenderen zal aan hen een vergunning moeten worden gegeven. In dat geval zal voorwaarde 1 niet de verplichting moeten inhouden tot het ophalen aan alle huizen, doch alleen tot het ophalen bij de klanten; aangezien het in verband met de op dit gebied bestaande voorschriften niet mogelijk is dat de slagers deze beenderen bewaren in de tot hun bedrijf behoorende lokaliteiten, zal een andere plaats voor de bewaring moeten worden aangewezen. Overigens kan de vergunning voor slagers eenvoudiger zijn dan de vergunning voor andere personen en behoeven de voorwaarden 5-7 daarin niet te worden opgenomen.

De model-vergunning no.6a is bestemd voor een beenderenverwerkende fabriek en heeft betrekking op alle beenderen; zij kan gebruikt worden onafhankelijk van de vraag op welke wijze de huishoudbeenderen bij de particulieren worden ingezameld. Met het oog op de moeilijkheden, in de huidige omstandigheden aan het vervoer verbonden, is in voorwaarde 1 niet (zooals in de voorwaarden 1 en 2 van model-vergunning 4a) de verplichting opgenomen dat de beenderen x maal per week worden afgehaald, doch wordt aan B.en W. overgelaten de frequentie, na overleg met de fabriek, te bepalen. Intusschen blijft het aanbeveling verdienen dat het afhalen der beenderen zoo vaak mogelijk geschiedt. In voorwaarde 2 moet(en) de plaats(en) worden ingevuld waar de ingezamelde huishoudbeenderen, hetzij door den gemeentelijken reinigingsdienst, hetzij * Inhoud: Het document betreft de logistieke en juridische inrichting van de beenderinzameling op gemeentelijk niveau. Er wordt onderscheid gemaakt tussen bedrijfsafval (slagers), beenderen van huisslachtingen en particulier afval (huishoudbeenderen). Er wordt verwezen naar gestandaardiseerde model-vergunningen (no. 5 en 6a) om de inzameling door derden (zoals de reinigingsdienst, voddenkooplieden of schillenboeren) te reguleren.
* Opvallende termen:
* B.en W.: Burgemeester en Wethouders.
* Schillenboer / Voddenkoopman: Traditionele beroepen die hier worden ingezet in een georganiseerd systeem van afvalverwerking.
* Huisslachtingen: Het thuis slachten van vee, wat in tijden van schaarste strikt gereguleerd was.
* Toestand: Het document vertoont de typische kenmerken van een ambtelijke doorslag; de inkt is soms wat vervaagd maar goed leesbaar. Tijdens de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945) was er een nijpend tekort aan grondstoffen. Beenderen (botten) waren essentieel voor de productie van vetten (voor zeep), lijm en diermeel. De inzameling hiervan werd centraal gecoördineerd via rijksbureaus. Gemeenten kregen gedetailleerde instructies over hoe ze de inzameling moesten organiseren en welke bedrijven (zoals Hangjas of Van Exter in de regio Noord-Holland) geautoriseerd waren voor de verwerking. De verwijzing naar "moeilijkheden aan het vervoer verbonden" is een directe indicatie van de brandstoftekorten en transportbelemmeringen tijdens de oorlogsjaren.