Ambtelijk rapport / Advies met betrekking tot een bedrijfsaanvraag. 7 mei 1942 (met latere aantekening van doorzending op 13 mei 1942). Nº 23/36/1 M. 1942 d/5

R A P P O R T

N.T. Louman, oud 24 jaar, geen jood, wonende Wittenkade 188 huis alhier, verzoekt om een erkenning als kleinhandelaar in groenten en fruit. Hij verklaart van Mei 1940 tot heden als personeel werkzaam te zijn bij zijn broer kooper A.T.A. Louman die twee groentenzaken heeft respectievelijk gevestigd Keucheniusstraat 2 en Tichelstraat 31. Bij onderzoek is mij inderdaad gebleken, dat N.T. Louman sinds Mei 1940 de zaak van zijn broer aan de Keucheniusstraat beheerd. Als personeel van zijn broer heeft N.T. Louman toegang tot de Centrale Markt sinds 1 Juli 1940. Voorts is hij in het bezit van een personeel-erkenning onder No 8477, afgegeven door de stichting "Centraal Belang". Het ligt in de bedoeling van N.T. Louman om de zaak van zijn broer aan de Keucheniusstraat over te nemen. Zijn broer verklaarde zich hiermede accoord te gaan. Voor zoover door mij kan worden beoordeeld heeft N.T. Louman de vragen van zijn invulformulier naar waarheid ingevuld.

Amsterdam 7 Mei 1942
Controleur,

[Handtekening: Onleesbaar]

Den Heer Bedrijfschef
van het Marktwezen.

[Handgeschreven toevoeging onderaan:]
Vragenlijst stempelen en doorzenden naar Den Haag.
Accoord [Paraaf]

[Handgeschreven toevoeging rechtsonder:]
Doorgezonden 13/5-'42 [Paraaf] * Doel van het document: Het betreft een controle-rapport van de gemeente Amsterdam (Marktwezen) naar aanleiding van een aanvraag voor een vestigingsvergunning (erkenning als kleinhandelaar). De controleur bevestigt dat de aanvrager reeds ervaring heeft en dat zijn broer instemt met de overname van een van zijn zaken.
* Taalgebruik en spelling: Het document bevat een typische ambtelijke stijl. Opvallend is de spelfout "beheerd" (moet "beheert" zijn in de tegenwoordige tijd).
* Bureaucratisch proces: De krabbels onderaan tonen de administratieve loopweg: na controle in Amsterdam wordt het dossier ter goedkeuring doorgezonden naar Den Haag.
* Sociale context: Het document vermeldt de leeftijd (24) en het woonadres (Wittenkade 188, Amsterdam-West) van de aanvrager. Dit document stamt uit mei 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland. De meest significante vermelding in de tekst is de zinsnede "geen jood". Tijdens de bezetting was dit een verplichte vermelding bij aanvragen voor vergunningen en erkenningen. In het kader van de ariërisering van de economie mochten Joodse ondernemers geen bedrijf meer voeren; zij werden uit hun zaken gezet of hun bedrijven werden geliquideerd. Het aantonen van de "niet-Joodse" status was voor N.T. Louman een juridische noodzaak om een eigen zaak te mogen beginnen.

De genoemde stichting "Centraal Belang" was in die tijd een overkoepelende organisatie voor de handel, die onder toezicht stond van de bezetter om de distributie en economische ordening te controleren. De "Centrale Markt" (het huidige Food Center Amsterdam aan de Jan van Galenstraat) was het kloppend hart van de voedselvoorziening in de stad, waar strenge toegangscontroles golden. A.T.A. Louman N.T. Louman Gemeente Amsterdam Marktwezen