Administratief formulier/bijblad (Alg. Zaken-Model No. 14).
Origineel
Administratief formulier/bijblad (Alg. Zaken-Model No. 14). Gedateerd op 5 juni 1942; doorgezonden op 13 juni 1942. [Linksboven in stempelkader]
B I J B L A D V A N :
M. ............ No. 2 C / 20 / I / 194 2
DOORGEZONDEN: 13 / 6 - 42
[Rechterzijde, centraal]
5 Juni
Aangevoerd 33 kratts 6 kg. Spinazie
knop
max. prijs f 6.-
afwijker max. prijs [met verbindingslijn naar:] 20 % minder van de max. pr.
is geclassificeerd als afwijker heeft
[Linkerzijde, handgeschreven notities]
krat radijs
los ter afwijker
1 bak selderij
normale prijs
——
volgende lijst
35 krat spinazie
ook afwijker
4 krat radijs ook
afwijker
[Linksonder, voorgedrukte tekst]
Alg. Zaken-Model No. 14
14333-1000-7-'41-1727 Het document is een administratieve notitie betreffende de aanvoer en prijsstelling van groenten (spinazie, radijs, selderij) op een veiling of bij een distributiepunt tijdens de Tweede Wereldoorlog.
De kern van de notitie betreft de classificatie van partijen groenten als "afwijker". In het toenmalige veilingsysteem betekende dit dat de producten niet voldeden aan de standaard kwaliteitseisen (bijvoorbeeld door beschadiging, vroege bloei/schieten of afwijkende maat).
Belangrijke elementen:
* Prijsbeheersing: Er wordt gerefereerd aan een "max. prijs" van 6 gulden. Voor de "afwijkers" wordt een prijsreductie van 20% gehanteerd ten opzichte van deze maximumprijs.
* Terminologie: "Kratts" is een afkorting voor kratten. "Knop" bij de spinazie verwijst waarschijnlijk naar de staat van de plant (het doorschieten).
* Administratieve proces: Het document laat zien dat partijen apart geregistreerd werden om prijshandhaving te controleren. Het document dateert uit juni 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode was de voedselvoorziening strikt gereguleerd door de Rijksdienst voor de Voedselvoorziening en het Bureau Prijsbeheersing.
Maximumprijzen waren ingesteld om zwarte handel en inflatie tegen te gaan, maar dit leidde tot complexe administratieve systemen waarbij elke afwijking in kwaliteit nauwkeurig moest worden genoteerd om prijsfraude te voorkomen. De kwalificatie "afwijker" was essentieel: handelaren mochten lagere prijzen rekenen voor B-keus, maar moesten dit wel kunnen verantwoorden om te voorkomen dat goede waar onder de toonbank als "slechte waar" (tegen een lagere officiële prijs maar met een illegale extra vergoeding) werd verkocht. M. No