Doorslag van een getypte brief met handgeschreven kanttekeningen. 23 juni 1942. De Directeur (vermoedelijk van de Dienst der Markten van de gemeente Amsterdam). Den Heer A. Gombault, Wirtschaftsreferent bij het Bureau van den Beauftragte voor de stad Amsterdam (gevestigd aan het Museumplein 19). [Handgeschreven, blauw potlood:] Extra
[Getypt:]
VB/HB.

den Heer A. Gombault,
Wirtschaftsreferent bij het Bureau
van den Beauftragte voor de stad
Amsterdam,

Museumplein 19,
Amsterdam-Zuid.

[Handgeschreven:] 20/213
[Getypt:] ~~20/15/2 M.~~ 16 23 Juni 1942.

Ingevolge Uw verzoek heb ik de eer U in bijlage dezes te doen toekomen lijsten(in duplo), bevattende de namen en adressen, benevens het artikel, dat zij verkoopen, van Joodsche marktkooplieden op de markten Gaaspstraat, Joubertstraat en Waterlooplein alhier, die aldaar vaste plaatsen per week bezetten.

Daarnaast is er nog een categorie van kooplieden, die op deze markten, overeenkomstig de bepalingen van het Reglement op de Markten, losse plaatsen per dag innemen, doch waarvan bij mijn dienst geen administratie bestaat; desgewenscht kunnen de op deze markten dienstdoende ambtenaren hiervan een lijst opmaken.

Voor de goede orde maak ik Uwer voorts op opmerkzaam, dat de Joodsche vaste plaatshouders in fruit en visch, voorkomende op bijgaande lijsten, sedert eenige dagen hun plaatsen niet meer kunnen innemen, omdat ze, zooals U bekend is, op de betreffende groothandels markten(Centrale Markt en Vischmarkt)geen fruit en visch meer toegewezen krijgen. Eventueel kunnen de bedoelde personen met andere artikelen, waarvan hun de verkoop is toegestaan,plaats innemen.

De Directeur,

[Handgeschreven aantekening onderaan:]
lijsten naar
[onleesbaar] de Vries Deze brief is een administratief bewijsstuk van de actieve medewerking van het Amsterdamse gemeentebestuur aan de uitsluiting en registratie van Joodse burgers tijdens de bezetting.

De kernpunten van de brief zijn:
* Registratie: Op verzoek van de Duitse bezetter (via de Wirtschaftsreferent Gombault) levert de gemeente gedetailleerde lijsten (naam, adres, handelswaar) van Joodse kooplieden.
* Segregatie: De genoemde markten (Gaaspstraat, Joubertstraat en Waterlooplein) waren door de bezetter aangewezen als specifieke 'Joodse markten', waar alleen Joden mochten handelen en kopen.
* Economische uitsluiting: De brief vermeldt expliciet dat Joodse handelaren in fruit en visch hun beroep niet meer kunnen uitoefenen omdat hen de toegang tot de groothandelsmarkten (zoals de Centrale Markthal) is ontzegd. Dit illustreert de verstikking van het Joodse economische leven.
* Bureaucratic overijver: De directeur biedt aan om zelfs van de daghandelaren ('losse plaatsen'), waarvan geen administratie is, door ambtenaren extra lijsten te laten opstellen. De brief dateert van juni 1942, een cruciaal moment in de Holocaust in Nederland. Slechts enkele weken na deze brief, in juli 1942, begonnen de grootschalige deportaties vanuit Amsterdam naar de vernietigingskampen.

De ontvanger, A. Gombault, was een belangrijke functionaris in de staf van Hans Böhmcker, de Beauftragte van Rijkscommissaris Seyss-Inquart voor Amsterdam. Gombault hield zich specifiek bezig met economische zaken en de "Entjudung" (het verwijderen van Joden uit de economie).

De brief toont aan hoe de bestaande gemeentelijke apparaten (zoals de Dienst der Markten) werden ingezet om de anti-Joodse maatregelen van de bezetter efficiënt uit te voeren. De informatie op deze lijsten werd later vaak gebruikt bij het opsporen en arresteren van Joodse burgers.