Archief 745
Inventaris 745-374
Pagina 374
Dossier 103
Jaar 1942
Stadsarchief

Getypte ambtelijke brief met handgeschreven kanttekeningen.

13 oktober 1942. Van: De Directeur (ondertekend namens hem door "w.g. Nieburgh" - waarschijnlijk de directeur van een gemeentelijke dienst, mogelijk de Marktwezen of Voedselvoorziening). Aan: Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, alhier (te Amsterdam, gezien de context van dergelijke archiefstukken).

Origineel

Getypte ambtelijke brief met handgeschreven kanttekeningen. 13 oktober 1942. De Directeur (ondertekend namens hem door "w.g. Nieburgh" - waarschijnlijk de directeur van een gemeentelijke dienst, mogelijk de Marktwezen of Voedselvoorziening). Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, alhier (te Amsterdam, gezien de context van dergelijke archiefstukken). [Handgeschreven in potlood/inkt bovenin:]
mrp
Verzonden
Bho

[Getypt:]
VD/HB.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

25/48/2 M. 1. 13 October 1942.

Verkoop van visch
door J. Koning.

Voor de goede orde heb ik de eer U in bijlage dezes een afschrift over te leggen van een door den Chef-Marktopzichter Van Moerkerken van mijn dienst, opgemaakt rapport terzake van door U op 26 September j.l. gesignaleerden verkoop van zeevisch buiten de aangewezen markten door den straathandelaar Jan Koning. Aangezien U Koning hieromtrent persoonlijk hebt gehoord, moge ik aan Uw oordeel overlaten of tegen hem strafmaatregelen moeten worden genomen.

w.g. De Directeur,
[Handgeschreven handtekening: Nieburgh] Deze brief is een formeel verslag van een overtreding door een straathandelaar tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kern van de zaak is dat Jan Koning op 26 september 1942 zeevis heeft verkocht buiten de officieel aangewezen markten.

De brief is opgesteld in een zeer formele, ambtelijke stijl ("heb ik de eer U", "bijlage dezes"). Opvallend is dat de Wethouder zelf de overtreding heeft geconstateerd ("door U... gesignaleerden verkoop") en de verdachte reeds persoonlijk heeft gesproken. De directeur van de betreffende dienst laat de beslissing over eventuele strafmaatregelen (boetes of intrekking van vergunningen) volledig over aan het oordeel van de Wethouder. Het document dateert uit oktober 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode was de voedselvoorziening streng gereguleerd via een distributiesysteem. De verkoop van schaarse goederen zoals zeevis was aan strikte regels gebonden om zwarte handel te voorkomen en de controle op prijzen en kwaliteit te behouden.

De "Wethouder voor de Levensmiddelen" was in die tijd een cruciale post binnen het gemeentebestuur, verantwoordelijk voor de eerlijke verdeling van voedsel in een tijd van toenemende tekorten. Overtredingen van de marktverordeningen werden in deze context hoog opgenomen, omdat ze het officiële distributiesysteem ondermijnden. Het feit dat een wethouder zich persoonlijk bemoeide met een straathandelaar die vis verkocht, onderstreept hoe precair de voedselonzekerheid en de controle daarop waren.

Samenvatting

Deze brief is een formeel verslag van een overtreding door een straathandelaar tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kern van de zaak is dat Jan Koning op 26 september 1942 zeevis heeft verkocht buiten de officieel aangewezen markten.

De brief is opgesteld in een zeer formele, ambtelijke stijl ("heb ik de eer U", "bijlage dezes"). Opvallend is dat de Wethouder zelf de overtreding heeft geconstateerd ("door U... gesignaleerden verkoop") en de verdachte reeds persoonlijk heeft gesproken. De directeur van de betreffende dienst laat de beslissing over eventuele strafmaatregelen (boetes of intrekking van vergunningen) volledig over aan het oordeel van de Wethouder.

Historische Context

Het document dateert uit oktober 1942, midden in de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode was de voedselvoorziening streng gereguleerd via een distributiesysteem. De verkoop van schaarse goederen zoals zeevis was aan strikte regels gebonden om zwarte handel te voorkomen en de controle op prijzen en kwaliteit te behouden.

De "Wethouder voor de Levensmiddelen" was in die tijd een cruciale post binnen het gemeentebestuur, verantwoordelijk voor de eerlijke verdeling van voedsel in een tijd van toenemende tekorten. Overtredingen van de marktverordeningen werden in deze context hoog opgenomen, omdat ze het officiële distributiesysteem ondermijnden. Het feit dat een wethouder zich persoonlijk bemoeide met een straathandelaar die vis verkocht, onderstreept hoe precair de voedselonzekerheid en de controle daarop waren.

Gerelateerde Documenten 6