Brief (handgeschreven) 10 december 1942 Een aardappel- en groentehandelaar die al ruim 25 jaar werkzaam is in Amsterdam-Oost. [Stempel]: № 26/18/1 M. 1942
[Rechtsboven]: 12/12 Amsterdam 10-12-'42
427
WelEd. Heer; m. inf.

Een dezer dagen werd ik op
Uw kantoor ontboden, waar
mij verplicht werd een stand-
plaats op de dag markt in de
Dapperstraat te betrekken, aan
gezien ik aangeschreven sta
als venter in aardappelen
groenten en fruit.
Daar ik de laatste 7 jaren
niet gevent heb en voordien
ook niet vente of ik moest
eenige groenten of fruit over
houden uit mijn vaste bel-
wijk, die ik meer dan 25 jaar
bedien in de Domselaerstraat,
een straat waar tevens ook
niet gevent mag worden,
waar ik ongeveer een 100
klanten bedien met een ge-
middelde omzet van 27 mud
aardappelen per week.

26 * Afzender: Een aardappel- en groentehandelaar die al ruim 25 jaar werkzaam is in Amsterdam-Oost.
* Kern van het betoog: De schrijver protesteert tegen de beslissing van de gemeente (waarschijnlijk de Dienst der Markten) om hem te dwingen een vaste standplaats op de Dappermarkt in te nemen.
* Argumentatie:
1. Hij is formeel geregistreerd als "venter", maar oefent dit beroep in de praktijk al 7 jaar niet meer uit op de traditionele manier (langs de deuren gaan).
2. Hij bedient een vaste klantenkring ("belwijk") in de Domselaerstraat.
3. Hij claimt dat er in de Domselaerstraat een ventverbod geldt, wat zijn positie als leverancier aan huis bijzonder maakt.
4. Hij onderbouwt zijn economisch belang met cijfers: 100 klanten en een aanzienlijke weekomzet van 27 mud aardappelen (één mud is circa 70 kg, wat neerkomt op bijna 1900 kg per week). * Tijdsbeeld: De brief is geschreven in december 1942, tijdens de Duitse bezetting. Voedselvoorziening was in deze periode strikt gereguleerd via het distributiestelsel.
* Regulering: De overheid probeerde de straathandel te centraliseren op markten om betere controle uit te oefenen op de naleving van maximumprijzen en de inname van distributiebonnen. Vrije "venters" waren lastiger te controleren dan marktkooplieden op een vaste plek.
* Locatie: De brief heeft betrekking op de Dapperbuurt in Amsterdam. De Dapperstraat en de nabijgelegen Domselaerstraat vormen het hart van deze wijk. Het conflict toont de spanning tussen de gevestigde wijkhandel (levering aan huis) en de drang van de overheid naar centralisatie op de markt.