Archief 745
Inventaris 745-381
Pagina 194
Dossier 55
Jaar 1942
Stadsarchief

Getypte lijst op papier (doorslag of origineel).

Origineel

Getypte lijst op papier (doorslag of origineel). № 146

LIJST VAN VISCHSOORTEN MET VERMELDING VAN DE VOLKSBENAMING.

Nederlandsche naam Volksbenaming, gewestelijke benaming
Alver Alfje, Alft, Alvenaar, Alvertje, Avel, Bovenleupertien, Esseling, Halvertje, Hesseling, Moertje, Nesteling, Overleupertien, Wewer.
Grondel Govie, Grind, Groentje, Grondeling, Grondje, Grundje, Poepegrondel.
[B]lankvoorn Voorn.
Ruischvoorn Rietvoorn, Roet, Roetvoorn, Ruisch, Ruitvoorn.
Kolblei Kolbliek, Koloog, Platje, Platter, Puiloog.
Serpeling Gruis, Hesseling, Springer, Viesvisch.
Brasem Blei, Bliek.
Meun Dikkop, Dikkopvoorn, Hesseling, Kopvoorn, Maan, Meeuw, Meuning, Munne, Viesvisch.
Sneep Kommel, Neusvisch, Schoorsteenveger, Snijdershoek, Steenmeeuw, Tabaksrooker.
Winde Hardkop, Manvisch, Meeuw, Wijnd, Wind, Windvoorn.
Kroeskarper Hamburger, Kruiskarper, Maankarper, Steenkarper, Kroes.
Barbeel Barf, Barm, Berm.
Karper Blauwkarper, Boerenkarper, Hollandsche karper, Jongekarper=knol.
Zeelt Louw, Moethond, Mudhon, Mudhond, Muidehond, Muithond, Schoenmaker, Slei, Tinker.
Snoekbaars Sander, Spieringbaars.
Spiering Blauwe spiering, Spierling, Spjirring.
Sprot Sardijn, Schardijn.
[F]int Dolhein, Hein, Meivisch.
Pos Post, Schele jongen, Schele pos, Stekelpos.

vSt/Go. * Linguïstische waarde: Het document is een rijke bron van visserij-gerelateerde dialecttermen en volksnamen uit het Nederlandse taalgebied. Namen als "Schoorsteenveger" voor de Sneep of "Muithond" voor de Zeelt zijn specifieke cultuurhistorische aanduidingen die vaak verwijzen naar het uiterlijk of het gedrag van de vis.
* Typografie: De lijst is opgesteld met een typemachine. Er is een duidelijke tabelstructuur aangebracht met verticale en horizontale lijnen. Let op de handgeschreven correctie/toevoeging bij Karper: "Jongekarper=knol".
* Staat van het document: De linkermarge is bij het digitaliseren of inbinden iets afgesneden, waardoor de beginletters van "Blankvoorn" en "Fint" zijn weggevallen. Dit type lijsten werd vaak samengesteld door instanties zoals het Meertens Instituut of visserij-inspecties om de lokale nomenclatuur te inventariseren. In een tijd waarin standaardisatie van taal nog niet volledig was doorgedrongen, gebruikten vissers in verschillende regio's (zoals de rivieren, de Zuiderzee of de Zeeuwse stromen) totaal verschillende namen voor dezelfde vissoorten. Deze lijst diende waarschijnlijk als referentiemateriaal voor ambtenaren of onderzoekers om verwarring bij rapportages over visvangsten te voorkomen. De afkorting "vSt/Go." duidt vermoedelijk op de opsteller of de administratieve afdeling waar dit stuk vandaan komt.

Samenvatting

  • Linguïstische waarde: Het document is een rijke bron van visserij-gerelateerde dialecttermen en volksnamen uit het Nederlandse taalgebied. Namen als "Schoorsteenveger" voor de Sneep of "Muithond" voor de Zeelt zijn specifieke cultuurhistorische aanduidingen die vaak verwijzen naar het uiterlijk of het gedrag van de vis.
  • Typografie: De lijst is opgesteld met een typemachine. Er is een duidelijke tabelstructuur aangebracht met verticale en horizontale lijnen. Let op de handgeschreven correctie/toevoeging bij Karper: "Jongekarper=knol".
  • Staat van het document: De linkermarge is bij het digitaliseren of inbinden iets afgesneden, waardoor de beginletters van "Blankvoorn" en "Fint" zijn weggevallen.

Historische Context

Dit type lijsten werd vaak samengesteld door instanties zoals het Meertens Instituut of visserij-inspecties om de lokale nomenclatuur te inventariseren. In een tijd waarin standaardisatie van taal nog niet volledig was doorgedrongen, gebruikten vissers in verschillende regio's (zoals de rivieren, de Zuiderzee of de Zeeuwse stromen) totaal verschillende namen voor dezelfde vissoorten. Deze lijst diende waarschijnlijk als referentiemateriaal voor ambtenaren of onderzoekers om verwarring bij rapportages over visvangsten te voorkomen. De afkorting "vSt/Go." duidt vermoedelijk op de opsteller of de administratieve afdeling waar dit stuk vandaan komt.

Gerelateerde Documenten 6