Politierapport / Proces-verbaal van bevindingen.
Origineel
Politierapport / Proces-verbaal van bevindingen. 1942 (volgens stempel). № 46A/146/1 M. 1942
Rapport.
Hedenmorgen werd ik door B.
Sliphorst gewaarschuwd, dat T. Goot-
jes te midden van een groote groep
menschen, lastig werd gevallen.
Op dit moment was ik op de
voorwacht buiten de hekken, en
begaf mij daarop dadelijk naar
binnen, en vond de situatie, zoo,
als B. Sliphorst mij meldde. Ik
begaf mij te midden van genoem-
de groep menschen en begon hen
tot doorloopen aan te manen. Ik
zag op dat moment een ouden
man, die mij bekend is als, Simon
Marinus geb: 30. 7. 74 en wonende
Noordermarkt 6 III die heftig zijn
armen zwaaiende, tegen Gootjes
sprak. Wat hij tegen Gootjes zeide
heb ik niet verstaan, daar nu de
menschen meer opdrongen en ik
weder ruim baan moest maken.
Nu moest ik verschillende menschen
wegduwen en had daaraan mijn
handen vol. Ook de oude man S.C.
Marinus heb ik verwijderd. Daar-
na is T. Gootjes met hen weg-
gegaan. Ik ben stellig de meening
toegedaan, dat dit een rel was
tegen de Commissie. Ik heb daar-
op later T. Gootjes gehoord, die mij
het volgende verklaarde: Ik stond
hedenmorgen op de Markt en
toen kwam S.C. Marinus geb:
31 Juli 1902 wonende Marnixstr:
61 II, bij mij en wilde mij zijn
bewijzen laten zien, in verband
met de verdeeling van visch. Dit document is een verslag van een incident tijdens de visdistributie in 1942. De rapporteur (vermoedelijk een agent of marktmeester) beschrijft hoe een zekere T. Gootjes werd belaagd door een menigte. De kern van het conflict lijkt te liggen bij een "rel tegen de Commissie", wat duidt op onvrede over de officiële distributie-instanties tijdens de bezettingsjaren.
Opvallend is de discrepantie in de persoonsgegevens van de verdachte Marinus. In eerste instantie wordt hij beschreven als een "ouden man" (geboren in 1874, wonende aan de Noordermarkt), terwijl aan het eind van het rapport (gebaseerd op de verklaring van Gootjes) gesproken wordt over een S.C. Marinus geboren in 1902 (wonende aan de Marnixstraat). Dit kan wijzen op een administratieve fout van de rapporteur, of op de betrokkenheid van zowel een vader als een zoon met dezelfde initialen. De term "ouden man" suggereert echter dat de eerste beschrijving (1874) het meest accuraat is voor de persoon die de confrontatie aanging. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was de voedselvoorziening in Nederland strikt gereguleerd via een bonnensysteem en distributiecommissies. Vis was een van de weinige producten die soms buiten het strengste rantsoen viel, maar de schaarste leidde vaak tot enorme drukte en opstootjes bij de marktkramen.
De Noordermarkt in Amsterdam was een bekende plek voor dergelijke distributies. De spanningen tussen de bevolking (die kampte met honger) en de beambten van de "Commissie" liepen regelmatig hoog op. Het feit dat Marinus "zijn bewijzen" wilde laten zien, duidt op een juridisch of administratief geschil over het recht op een portie vis, een bittere noodzaak in het oorlogsjaar 1942. B.