Handgeschreven brief (verzoekschrift/kennisgeving).
Origineel
Handgeschreven brief (verzoekschrift/kennisgeving). 12 juni 1942. M. Werkendam. De Directie van het Marktwezen, Amsterdam. [Stempels bovenaan:]
Nº 103/57/1 M. 1942 13/6
[Tekst:]
Amsterdam 12/6 , 42
Aan de Directie
van het Marktwezen
alhier
M.
Met deze wil ik u berichten dat tijdelijk
met [ik] mijn Marktverkeerskaart terug
zend, om rede ik al reeds eenige weken
niet meer op de markt kom, wegens
te kort aan handel, koop, ed. als de tyt
weer beter werd, ik mijn Marktvergunning
weer in ontvangst kan nemen.
Achtent
M Werkendam
Ma P.N. Arntzeniusweg 79 II
(oost) * Inhoud: De afzender, M. Werkendam, stuurt zijn marktverkeerskaart (marktvergunning) tijdelijk terug naar de gemeente. De reden die hij opgeeft is een gebrek aan handelswaar en klandizie ("te kort aan handel, koop, ed."). Hij spreekt de hoop uit dat wanneer de tijden verbeteren, hij zijn vergunning weer kan terugkrijgen.
* Taal en handschrift: De brief is geschreven in een duidelijk leesbaar, maar enigszins fonetisch Nederlands (bijv. "om rede" voor "om reden", "tyt" voor "tijd" en "werd" voor "wordt"). Dit wijst op een schrijver die gewend is aan praktisch gebruik van de taal.
* Administratieve sporen: De stempels duiden op een snelle verwerking; de brief is geschreven op de 12e en blijkbaar op de 13e geregistreerd door de afdeling Marktwezen. Er staat een paraaf in potlood (mogelijk "mr. Jurg") die duidt op de behandelend ambtenaar. Dit document is historisch zeer relevant vanwege de datum (juni 1942) en de identiteit van de afzender.
* De Tweede Wereldoorlog: In juni 1942 was de Jodenvervolging in Amsterdam in een kritieke fase beland. Sinds mei 1942 was de Jodenster verplicht en werden Joodse ondernemers en marktkooplieden systematisch uit het economische leven geweerd.
* Persoonlijke context: De afzender, Machiel Werkendam (woonachtig op de P.N. Arntzeniusweg 79-II), was een Joodse marktkoopman. Hoewel hij in de brief spreekt over een "tekort aan handel", was de werkelijke oorzaak waarschijnlijk de reeks anti-Joodse maatregelen die het voor hem onmogelijk maakten zijn beroep nog uit te oefenen.
* Tragiek: Uit historische bronnen (zoals het Joods Monument) blijkt dat Machiel Werkendam en zijn gezin later in 1942 of 1943 zijn gedeporteerd en vermoord in de vernietigingskampen. Deze brief is een van de laatste bureaucratische sporen van zijn poging om zijn legale status en levensonderhoud in Amsterdam te handhaven. M. Marktwezen
Samenvatting
- Inhoud: De afzender, M. Werkendam, stuurt zijn marktverkeerskaart (marktvergunning) tijdelijk terug naar de gemeente. De reden die hij opgeeft is een gebrek aan handelswaar en klandizie ("te kort aan handel, koop, ed."). Hij spreekt de hoop uit dat wanneer de tijden verbeteren, hij zijn vergunning weer kan terugkrijgen.
- Taal en handschrift: De brief is geschreven in een duidelijk leesbaar, maar enigszins fonetisch Nederlands (bijv. "om rede" voor "om reden", "tyt" voor "tijd" en "werd" voor "wordt"). Dit wijst op een schrijver die gewend is aan praktisch gebruik van de taal.
- Administratieve sporen: De stempels duiden op een snelle verwerking; de brief is geschreven op de 12e en blijkbaar op de 13e geregistreerd door de afdeling Marktwezen. Er staat een paraaf in potlood (mogelijk "mr. Jurg") die duidt op de behandelend ambtenaar.
Historische Context
Dit document is historisch zeer relevant vanwege de datum (juni 1942) en de identiteit van de afzender.
* De Tweede Wereldoorlog: In juni 1942 was de Jodenvervolging in Amsterdam in een kritieke fase beland. Sinds mei 1942 was de Jodenster verplicht en werden Joodse ondernemers en marktkooplieden systematisch uit het economische leven geweerd.
* Persoonlijke context: De afzender, Machiel Werkendam (woonachtig op de P.N. Arntzeniusweg 79-II), was een Joodse marktkoopman. Hoewel hij in de brief spreekt over een "tekort aan handel", was de werkelijke oorzaak waarschijnlijk de reeks anti-Joodse maatregelen die het voor hem onmogelijk maakten zijn beroep nog uit te oefenen.
* Tragiek: Uit historische bronnen (zoals het Joods Monument) blijkt dat Machiel Werkendam en zijn gezin later in 1942 of 1943 zijn gedeporteerd en vermoord in de vernietigingskampen. Deze brief is een van de laatste bureaucratische sporen van zijn poging om zijn legale status en levensonderhoud in Amsterdam te handhaven.