Postkaart (voorbedrukte briefkaart van een onderneming).
Origineel
Postkaart (voorbedrukte briefkaart van een onderneming). Firma J. van Praag, Electr. Brood-, Beschuit- en Ontbijtkoekbakkerij (Amsterdam). Directeur van het Marktwezen, Amsterdam. (Linksboven, handgeschreven potlood:)
335
*(Midden boven, stempel:) *
WHN-LOTERIJ 1942
BRIEFKAART
UW KANS 10 P3
(Rechtsboven, poststempel:)
AMSTERDAM
11 XII 1942
(Midden, grote paarse stempel:)
№ 103/178/1 M. 1942 12/11
(Linkerzijde, gedrukte tekst:)
Firma J. VAN PRAAG
Electr. Brood-, Beschuit-
en Ontbijtkoekbakkerij
(onder Rabbinaal Toezicht)
NIEUWE KERKSTRAAT 1c
AMSTERDAM-C.
TELEFOON 53464
Gemeente Giro P 1897 - Postgiro
(Rechterzijde, handgeschreven adres:)
Aan den Directeur
van het
Marktwezen
J. v. Galenstraat 14
A’dam * De Afzender: De firma J. van Praag was een bakkerij gevestigd aan de Nieuwe Kerkstraat 1c, in het hart van de Amsterdamse Jodenbuurt. De expliciete vermelding "(onder Rabbinaal Toezicht)" geeft aan dat het een koosjere bakkerij betrof.
* De Ontvanger: De kaart is gericht aan de Jan van Galenstraat 14, waar de Centrale Markthallen en het kantoor van de Dienst van het Marktwezen waren gevestigd. De correspondentie betreft vermoedelijk een zakelijke of vergunningstechnische aangelegenheid.
* Poststempels en Administratie: De kaart is afgestempeld op 11 december 1942. De grote paarse stempel in het midden is een ontvangststempel van de gemeente Amsterdam, waarbij "12/11" (of 12/12) de datum van verwerking aangeeft en het nummer verwijst naar het dossier.
* Propaganda: De stempel "WHN-LOTERIJ 1942" verwijst naar de loterij van Winterhulp Nederland. Het gebruik van dergelijke propagandastempels op poststukken was tijdens de bezetting algemeen gebruikelijk en vaak verplicht voor officiële correspondentie. Dit document is een aangrijpende getuige van het dagelijks leven en de bureaucratie tijdens de Duitse bezetting van Nederland. In december 1942 was de Jodenvervolging in Amsterdam in volle gang. De Nieuwe Kerkstraat bevond zich in het aangewezen Judenviertel.
Ondanks de deportaties en de toenemende restricties voor Joodse ondernemers (zoals de verplichte registratie bij de Wirtschaftsprüfstelle en de dreiging van 'arisering'), probeerde de firma J. van Praag op dit moment nog de normale administratieve contacten met de gemeentelijke instanties te onderhouden. De aanwezigheid van de stempel van de Winterhulp (een nationaalsocialistische hulporganisatie) op een correspondentie van een Joodse onderneming onderstreept de wrange realiteit van die periode: men was gedwongen gebruik te maken van de kanalen van de bezetter om de dagelijkse bedrijfsvoering voort te zetten. J. van Praag Gemeente Amsterdam Marktwezen Winterhulp
Samenvatting
- De Afzender: De firma J. van Praag was een bakkerij gevestigd aan de Nieuwe Kerkstraat 1c, in het hart van de Amsterdamse Jodenbuurt. De expliciete vermelding "(onder Rabbinaal Toezicht)" geeft aan dat het een koosjere bakkerij betrof.
- De Ontvanger: De kaart is gericht aan de Jan van Galenstraat 14, waar de Centrale Markthallen en het kantoor van de Dienst van het Marktwezen waren gevestigd. De correspondentie betreft vermoedelijk een zakelijke of vergunningstechnische aangelegenheid.
- Poststempels en Administratie: De kaart is afgestempeld op 11 december 1942. De grote paarse stempel in het midden is een ontvangststempel van de gemeente Amsterdam, waarbij "12/11" (of 12/12) de datum van verwerking aangeeft en het nummer verwijst naar het dossier.
- Propaganda: De stempel "WHN-LOTERIJ 1942" verwijst naar de loterij van Winterhulp Nederland. Het gebruik van dergelijke propagandastempels op poststukken was tijdens de bezetting algemeen gebruikelijk en vaak verplicht voor officiële correspondentie.
Historische Context
Dit document is een aangrijpende getuige van het dagelijks leven en de bureaucratie tijdens de Duitse bezetting van Nederland. In december 1942 was de Jodenvervolging in Amsterdam in volle gang. De Nieuwe Kerkstraat bevond zich in het aangewezen Judenviertel.
Ondanks de deportaties en de toenemende restricties voor Joodse ondernemers (zoals de verplichte registratie bij de Wirtschaftsprüfstelle en de dreiging van 'arisering'), probeerde de firma J. van Praag op dit moment nog de normale administratieve contacten met de gemeentelijke instanties te onderhouden. De aanwezigheid van de stempel van de Winterhulp (een nationaalsocialistische hulporganisatie) op een correspondentie van een Joodse onderneming onderstreept de wrange realiteit van die periode: men was gedwongen gebruik te maken van de kanalen van de bezetter om de dagelijkse bedrijfsvoering voort te zetten.