Archief 745
Inventaris 745-394
Pagina 460
Dossier 103
Jaar 1942
Stadsarchief

Briefkaart (postkaart) met voorgedrukte postzegel.

28 mei 1942 (poststempel) en 29 mei (handgeschreven aantekening). Van: S. Polak, Christiaan de Wetstraat 22, Amsterdam. Dossier: 104

Origineel

Briefkaart (postkaart) met voorgedrukte postzegel. 28 mei 1942 (poststempel) en 29 mei (handgeschreven aantekening). S. Polak, Christiaan de Wetstraat 22, Amsterdam. [Linksboven, paars stempel:]
Nº 104 / 19/1 M. 1942

[Midden boven, voorgedrukt:]
BRIEFKAART
LAAT VOOR DE POST LANGS DEN BOVENKANT

[Midden boven, handgeschreven:]
29/5

[Linksonder, handgeschreven:]
AFZ. S Polak
Chr. de Wetstraat 22

[Rechtsboven, postzegel en stempel:]
NEDERLAND
4 CENT
AMSTERDAM 28 V 1942

[Rechtsonder, adressering, handgeschreven:]
Den Heer
Inspecteur
v/h Marktwezen
Jan v. Galenstraat
alhier [W] * Administratieve context: De kaart bevat een opvallend groot paars stempel met een dossier- of volgnummer (104 / 19/1 M. 1942). Dit wijst erop dat de kaart onderdeel is geworden van een officieel archief of administratief dossier van de gemeente Amsterdam, specifiek gerelateerd aan het 'Marktwezen'. De handgeschreven datum "29/5" is vermoedelijk de datum van ontvangst of verwerking.
* Adressering: De geadresseerde is de Inspecteur van het Marktwezen. Het kantoor van deze instantie bevond zich bij de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat in Amsterdam. De toevoeging "alhier [W]" betekent dat de brief binnen dezelfde stad (Amsterdam) is verzonden, specifiek naar stadsdeel West.
* Afzender: De afzender is S. Polak. Het adres, Christiaan de Wetstraat 22, ligt in de Transvaalbuurt. Gedurende de Duitse bezetting was dit een buurt waar veel Joodse Amsterdammers woonden en die later door de bezetter werd aangewezen als onderdeel van een 'Joodse wijk'.
* Tijdsbeeld: De kaart is gestempeld op 28 mei 1942. Dit is een cruciale periode in de Tweede Wereldoorlog in Nederland, vlak voordat de grootschalige deportaties vanuit Amsterdam begonnen. Dit document is een tastbaar overblijfsel van de bureaucratische interactie tussen een Joodse burger en de gemeentelijke instanties tijdens de bezetting. De afzender, Salomon Polak (geboren in 1897), was van beroep koopman/marktkoopman.

Gezien de geadresseerde (Marktwezen) en de achtergrond van Polak, is het zeer waarschijnlijk dat deze kaart een verzoek, mededeling of reactie bevat aangaande zijn marktvergunning of standplaats. In deze periode werden Joodse marktkooplieden steeds verder beperkt in hun bewegingsvrijheid; ze mochten alleen nog handelen op speciaal aangewezen 'Joodse markten' (zoals die op de Gaaspstraat).

Historisch onderzoek wijst uit dat Salomon Polak en zijn gezin de oorlog niet hebben overleefd; hij werd in 1943 in Sobibor vermoord. De zakelijke, administratieve toon van deze kaart staat in schril contrast met de tragische lotgevallen van de afzender kort na het verzenden ervan. S. Polak Gemeente Amsterdam Marktwezen

Samenvatting

  • Administratieve context: De kaart bevat een opvallend groot paars stempel met een dossier- of volgnummer (104 / 19/1 M. 1942). Dit wijst erop dat de kaart onderdeel is geworden van een officieel archief of administratief dossier van de gemeente Amsterdam, specifiek gerelateerd aan het 'Marktwezen'. De handgeschreven datum "29/5" is vermoedelijk de datum van ontvangst of verwerking.
  • Adressering: De geadresseerde is de Inspecteur van het Marktwezen. Het kantoor van deze instantie bevond zich bij de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat in Amsterdam. De toevoeging "alhier [W]" betekent dat de brief binnen dezelfde stad (Amsterdam) is verzonden, specifiek naar stadsdeel West.
  • Afzender: De afzender is S. Polak. Het adres, Christiaan de Wetstraat 22, ligt in de Transvaalbuurt. Gedurende de Duitse bezetting was dit een buurt waar veel Joodse Amsterdammers woonden en die later door de bezetter werd aangewezen als onderdeel van een 'Joodse wijk'.
  • Tijdsbeeld: De kaart is gestempeld op 28 mei 1942. Dit is een cruciale periode in de Tweede Wereldoorlog in Nederland, vlak voordat de grootschalige deportaties vanuit Amsterdam begonnen.

Historische Context

Dit document is een tastbaar overblijfsel van de bureaucratische interactie tussen een Joodse burger en de gemeentelijke instanties tijdens de bezetting. De afzender, Salomon Polak (geboren in 1897), was van beroep koopman/marktkoopman.

Gezien de geadresseerde (Marktwezen) en de achtergrond van Polak, is het zeer waarschijnlijk dat deze kaart een verzoek, mededeling of reactie bevat aangaande zijn marktvergunning of standplaats. In deze periode werden Joodse marktkooplieden steeds verder beperkt in hun bewegingsvrijheid; ze mochten alleen nog handelen op speciaal aangewezen 'Joodse markten' (zoals die op de Gaaspstraat).

Historisch onderzoek wijst uit dat Salomon Polak en zijn gezin de oorlog niet hebben overleefd; hij werd in 1943 in Sobibor vermoord. De zakelijke, administratieve toon van deze kaart staat in schril contrast met de tragische lotgevallen van de afzender kort na het verzenden ervan.

Genoemde Personen 1

Locaties

Centrale Markt Gaaspstraat (Joodse Markt)

Producten

A.G.F. (Groenten): Sla Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis

Thema's

Duitsland/Oosten Jodenster/Maatregelen

Organisaties

Gemeente Amsterdam Marktwezen

Kooplieden in dit dossier 100

Alicanten en Gros Maroc Waterlooplein " 80.00
Alicanten en Gros Maroc Waterlooplein " 76.00
Alicanten en Gros Maroc Waterlooplein " 72.--
Elisabeth Gobets - van Brink Waterlooplein " 14.40
ANDIJVIE (Glas). Waterlooplein " 24.00
ANDIJVIE (GLAS) Waterlooplein " 20.80
ANDIJVIE (GLAS). Waterlooplein " 26.40
B 51-200 gram ongewasschen Waterlooplein
BOSPEEN (GLAS). Waterlooplein " 24.00
GLASKOOLRABI (2-4 cm. Ø) Waterlooplein
GLASKOOLRABI. (2-4 cm. Ø) Waterlooplein
L. Blitz Waterlooplein " 24.--
J. Renz. Waterlooplein " 26.00
J. Renz. Waterlooplein " 25.00
J. Renz. Waterlooplein f. 31.--
J. Renz. Waterlooplein f. 35.50
J. Renz. Waterlooplein f.32.50
I boven 20 cm. over den kop gemeten Waterlooplein " 25.60
I boven 7 cm. ø Waterlooplein
I boven 7 cm. ø Waterlooplein
I boven 7 cm.ø Waterlooplein
I boven 7 cm. Ø Waterlooplein
II 51 - 200 gram, ongewasschen Waterlooplein
II 51 - 200 gram, ongewasschen Waterlooplein
II 51 - 200 gram, ongewasschen Waterlooplein
II 51 - 200 gram, ongewasschen Waterlooplein
II 51 - 200 gram, ongewasschen Waterlooplein
II 51-200 gram, ongewasschen Waterlooplein
III " 10-16 cm. over den kop gemeten Waterlooplein " 12.80
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 6