Brief (getypt met handgeschreven kanttekeningen). 21 december 1942. Roosje Kool-Tas, Laing's Nekstraat 24/II, Amsterdam. Den Heer de Haer, Inspecteur van het Marktwezen Amsterdam. [Stempel linksboven:]
Nº 104/37/1 M. 1942 22/12

[Briefhoofd:]
Roosje Kool-Tas

Amsterdam, 21 december 1942
Laing's Nekstraat 24/II

[Adressering:]
Den Heer de Haer
Inspecteur van het Marktwezen Amsterdam
Amsterdam

[Inhoud:]
Mijnheer,

Ondergeteekende, Roosje Kool-Tas, wonende Laing’s Nekstraat 24/II, alhier, verzoekt U, haar toestemming te willen verleenen om een plaats op de markt Joubertstraat te mogen innemen. Zij verzoekt dit, omdat haar man altijd een plaats op deze markt bezet heeft en thans voor verplichte arbeidsdienst in Duitsland is.

Hoogachtend,
[Handtekening] R. Kool-Tas

[Handgeschreven notities linksboven:]
De plaats van echtg. D. Kool is per 7 Dec ’42 ingetrokken. Opgave aan Th. Gombault is nog niet geschied. m.i. geen bezwaar om echtg. toe te staan van plaats gebruik te maken.
oproepen. 28/12 '42 [Onleesbaar initiaal]

[Handgeschreven notitie rechtsonder:]
Oproepen 23-12-’42 [Initiaal/Handtekening]

[Handgeschreven notitie linksonder:]
Afgedaan, zal van plaats gebruik gaan maken.
30-12-’42 [Handtekening] Dit document is een administratieve afhandeling van een verzoek om een marktvergunning tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De kernpunten zijn:

1. Reden van de aanvraag: Roosje Kool-Tas vraagt de marktplaats van haar man (D. Kool) over te nemen. De reden die zij opgeeft is dat haar man voor "verplichte arbeidsdienst" in Duitsland verblijft.
2. Bureaucratisch proces: De ambtelijke molen is zichtbaar in de kanttekeningen. Er wordt geconstateerd dat de vergunning van de echtgenoot al op 7 december 1942 was ingetrokken. De ambtenaar ziet geen bezwaar in het verlenen van de plaats aan de echtgenote.

3. Besluitvorming: Binnen negen dagen (van 21 tot 30 december) wordt de aanvraag behandeld, wordt de aanvrager opgeroepen en wordt de zaak "afgedaan". Het document dateert uit december 1942, een dieptepunt in de geschiedenis van bezet Amsterdam. Er zijn verschillende historische lagen aanwezig:

4. Arbeitseinsatz: De referentie naar "verplichte arbeidsdienst in Duitsland" is kenmerkend voor deze periode. Veel mannen werden gedwongen tewerkgesteld in de Duitse oorlogsindustrie.

5. Joodse marktkooplieden: De Joubertstraat ligt in de Transvaalbuurt, een wijk die destijds een grote Joodse bevolking kende. De achternamen Kool en Tas zijn veelvoorkomende Joodse namen in Amsterdam. De markt op de Joubertstraat was een van de markten waar in 1941, op last van de bezetter, enkel nog Joden mochten staan of kopen (een zogeheten "Jodenmarkt").
6. Systematische uitsluiting: Hoewel de brief een zakelijke toon heeft, is de achtergrond tragisch. Het intrekken van vergunningen en het gedwongen vertrek van mannen naar Duitsland (of deportatie onder het mom van arbeidsinzet) ontwrichtte gezinnen volledig. De poging van Roosje Kool-Tas om de marktplaats over te nemen was waarschijnlijk een wanhopige poging om een bron van inkomsten en een vorm van 'vrijstelling' of legitimatie in de stad te behouden.
7. Archivaris-detail: Het getal "449" rechtsboven en de stempel met het jaartal 1942 duiden op de nauwgezette archivering van het Amsterdamse Marktwezen, dat zelfs tijdens de bezetting de administratie van vergunningen bleef bijhouden.