Archiefdocument
Origineel
27 maart 1942. Rb.V.V.O. -3- Circ.no. 139/'42 dd. 27 Mrt. 1942.
APPELEN. IA A B
Groep I Cox Oranje Pippin enz. per 100 kg. f. 83.-- f. 59.-- f. 37.--
" II Goudreinetten enz. " 100 " " 59.-- " 46.-- " 28.--
" III Brab. Bellefleur enz. " 100 " " 53.-- " 43.-- " 28.--
" IV Jacques Lebel enz. " 100 " " 37.-- " 28.--
" V Overige appelen " 100 " " 34.-- " 22.--
Val van Goud- en Sterreinetten " 100 " " 15.--
" " alle overige soorten " 100 " " 12.--
Kroetappelen (zuur) " 100 " " 10.--
" (zoet) " 100 " " 10.--
PEREN.
Groep I Beurré d'Anjou enz. " 100 " f. 68.-- f. 53.-- f. 28.--
" II " Hardy " " 100 " " 59.-- " 43.-- " 22.--
" III " de Merode " " 100 " " 43.-- " 22.--
" IV Overige soorten " 100 " " 28.-- " 22.--
Kroetperen " 100 " " 10.--
Wij wijzen U erop, dat voor de niet in onze circulaire genoemde pro-
ducten, ingevolge de bekendmakingen op grond van artikel 1 van de Prij-
zenbeschikking 1941 Groenten en Fruit, de laatst aangegeven prijzen
blijven gelden.
VERDEELING VAN DEN AANVOER.
Van alle hierna genoemde producten moeten, indien de aanvoer vol-
doende groot is om levering voor export mogelijk te maken, de erbij
genoemde percentages voor bedoelde levering worden bestemd, t.w. van
Uien 60%
Prei, selderij, peen,
veldsla, koolrabi, schor-
seneeren, raapstelen,
sla en komkommers 50%
Voor de goede kool gelden de volgende percentages:
roode kool )
) 60% export 40% binnenland
savoye kool )
witte kool 70% export 30% binnenland
GEBOKTE KOOL (ROODE-, WITTE- EN SAVOYEKOOL.)
Voor de bepalingen betreffende "gebokte" kool verwijzen wij naar
onze circulaire no. 124/'42 dd. 20 Maart 1942.
Stekuien (met schot) mits overigens gezond, alsmede koolrapen,
welke hard maar inwendig afwijkend zijn, dienen bij onze Centrale, af-
deeling Conserveering, te worden gemeld, welke afdeeling nadere instruc-
ties omtrent de aflevering aan de fabrieken zal geven. De prijzen voor
deze producten zijn vastgesteld op resp. f. 4.-- en f. 2.50 per 100 kg.
<u>LEVERINGEN TEN BEHOEVE VAN HET BUREAU GROENTEN-</u>
<u>EN FRUITVOORZIENING.</u>
De voor het binnenland bestemde hoeveelheden van de producten
roode-, savoye- en witte kool, uien, koolrapen, peen zonder lof en
kroten, alsmede de afwijkende kwaliteit van deze producten dienen
geheel ter beschikking te worden gesteld van het Bureau Groenten- en
Fruitvoorziening.
Dit geldt echter niet voor hoeveelheden, welke, voor het binnen-
land bestemd, voor elk dezer producten, minder dan 2500 kg. bedragen.
Deze minimum hoeveelheid betreft den totalen dagelijkschen veiling-
aanvoer.
APPELEN.
Alle appelen, behoudens die, waarop door de Centrale ten behoe-
ve van de ziekenhuizen beslag is gelegd, moeten voor het binnenland
worden geveild.
./4. * **Onderwerp:** Regulering van de handel in groenten en fruit tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het document bevat prijslijsten voor diverse kwaliteitsklassen (IA, A, B) van appels en peren en verdeelsleutels voor de export versus de binnenlandse markt.
- Prijsbeheersing: Er wordt verwezen naar de 'Prijzenbeschikking 1941'. Dit was een instrument van de bezetter om inflatie en woekerprijzen tegen te gaan, maar ook om de voedselstroom richting Duitsland te controleren.
- Export versus Binnenland: Een aanzienlijk deel van de oogst (50% tot 70%) was bestemd voor de export (grotendeels naar Duitsland). Producten zoals uien en witte kool werden streng gerantsoeneerd.
- Kwaliteit en Afwijkingen: Er is specifieke aandacht voor minderwaardige producten zoals "gebokte kool" (kool die gaat bloeien), "stekuien met schot" en "kroetappelen" (kleine, minderwaardige vruchten). Zelfs deze producten werden geregistreerd voor de conservenindustrie.
- Bureau Groenten- en Fruitvoorziening: Dit bureau fungeerde als de centrale verdeelinstantie die bepaalde waar de voorraad heen ging, met uitzondering van kleine partijen (onder 2500 kg). Dit document stamt uit het voorjaar van 1942, een periode waarin de Duitse bezettingsmacht de controle over de Nederlandse landbouw en voedselvoorziening volledig had gecentraliseerd via het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd (Rb.V.V.O.).
De "geleide economie" hield in dat boeren en handelaren zich aan strikte prijsvoorschriften moesten houden. De hier genoemde prijzen zijn in guldens (f.) per 100 kg. Het systeem van exportpercentages zorgde ervoor dat een groot deel van de Nederlandse productie werd afgevoerd naar Duitsland ("Ausfuhr"), terwijl de eigen bevolking te maken kreeg met toenemende schaarste en distributiebonnen. De uitzondering voor ziekenhuizen bij de appelen duidt op de schaarste aan vitaminerijk voedsel voor kwetsbare groepen. De genoemde "gebokte kool" en afwijkende kwaliteiten wijzen erop dat in oorlogstijd werkelijk niets van de oogst verloren mocht gaan; alles werd ingezet voor ofwel directe consumptie, ofwel de verwerkende industrie (conserven).